Nguyễn Quang Diêu

ĐỀ ÁN “CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA”

Cách đây vài tháng, trong một tiết Giáo dục địa phương ở những năm cuối cấp ba, tôi bắt đầu chú ý hơn đến những nhân vật lịch sử gắn với quê hương mình. Và rồi... vào một ngày đẹp trời nọ, tôi được biết thêm một chí sĩ yêu nước ở tỉnh nhà qua bài thơ “Giã vợ đi làm cách mạng” khi học môn Giáo dục địa phương. Không ai khác, đó là cụ Nguyễn Quang Diêu.

“Sông cũng khi khô, đá cũng mòn
Cùng ai tạc một tấm lòng son
Trăm năm ngồi đứng trong trời đất
Một kiếp thề ghi với nước non
Hương hỏa trước mong duyên mãi mãi
Tang bồng nay há nợ con con
Ai ơi! hãy nếm mùi ly biệt
Có nếm rồi ra mới biết ngon!”

Cô giáo tôi kể: Nguyễn Quang Diêu sanh năm Canh Thìn (1880), tự là Tử Ngọc, hiệu Cảnh Sơn (hay Nam Sơn), người làng Tân Thuận, quận Cao Lãnh, tỉnh Sa Đéc (nay là phường Cao Lãnh, tỉnh Đồng Tháp), xuất thân từ gia đình Nho học danh tiếng. Chữ Nho, chữ quốc ngữ, chữ Hán không chỉ mở trí tuệ, mà còn thắp lên trong ông khát vọng giải phóng quê hương. Tuổi trẻ, ông tham gia phong trào Đông Du, vận động thanh niên đi du học, duy trì cơ sở cách mạng ở Cao Lãnh, chịu tù đày, vượt ngục, bôn ba Trung Quốc, Hồng Kông, Mỹ…

Nhưng điều khiến tôi nhớ mãi không hẳn là những sự kiện lịch sử, mà là cách cụ Diêu sống và cống hiến trong lặng lẽ. Từng việc ông làm, từ dạy học ở Vĩnh Hòa đến âm thầm giữ liên lạc với phong trào cách mạng, đều cho tôi cảm giác về một con người kiên trì, bền bỉ, không ồn ào mà sâu sắc. Học trò của ông sau này trở thành nhà lãnh đạo cách mạng, góp phần rực sáng miền Tây trong cách mạng tháng Tám 1945.

Bài thơ trong khoảnh khắc ấy không còn là chữ nghĩa, mà là âm vang của nỗi đau và lý tưởng hòa quyện. Lúc đó tôi mới hiểu, hy sinh không chỉ là mất mát, mà còn là sự lựa chọn của những người đặt tương lai của đất nước lên trên hạnh phúc riêng của mình.

Cuối tiết học, khi cả lớp bắt đầu thu dọn sách vở, tôi vẫn còn suy nghĩ về câu chuyện vừa nghe. Hình ảnh cụ Diêu bên bến sông chiều không còn xa lạ nữa, mà trở thành một ký ức khiến tôi trân trọng hơn những trang lịch sử quê hương mình. Ngọn lửa mà ông thắp giữa gian truân ấy cháy âm thầm nhưng vĩnh hằng, nhắc mỗi chúng ta rằng yêu nước là hành động, là tri thức, là sự hy sinh cao cả nhưng son sắt. Và thời hoa lửa, dù đã xa, vẫn chảy trong từng nhịp tim những con người biết trân trọng lịch sử, cháy rực rỡ trên từng mảnh đất quê hương.

---HẾT---

THÔNG TIN TÁC GIẢ

Họ và tên: Bùi Chí Thiện

Ngày sinh: 09/05/2007

Lớp: ĐHGDTH25F. Khoa Giáo dục Tiểu học - Mầm non. Trường Sư phạm. Trường Đại học Đồng Tháp.

MSSV: 0025411380

Số điện thoại: 0911436050

Email: chithien9507@gmail.com