Nguyễn Tá Dẫn – Những đêm đi vào nội ô Long Khánh
Từ giữa tháng 3/1975, Nguyễn Tá Dẫn nhiều đêm bí mật vào nội ô Long Khánh để trinh sát hệ thống phòng thủ, xác định vị trí công sự và tìm đường đưa lực lượng chủ lực vào chiến dịch Xuân Lộc.
Trước khi pháo binh nổ súng tại Long Khánh ngày 9 tháng 4 năm 1975, đã có những người nhiều lần đi vào trong thị xã để tìm hiểu từng vị trí phòng thủ.
Một trong số đó là Nguyễn Tá Dẫn, Trung đội phó Trung đội trinh sát, Tiểu đoàn 28 đặc công, Sư đoàn 7.
Từ giữa tháng 3 năm 1975, ông được giao nhiệm vụ xâm nhập vào nội ô Long Khánh vào ban đêm.
Công việc của ông không phải trực tiếp đánh đồn mà là điều nghiên: xác định vị trí đóng quân, hệ thống hàng rào, lô cốt, công sự và những tuyến đường có thể tiếp cận mục tiêu.
Trong mỗi lần trinh sát, Nguyễn Tá Dẫn phải ghi nhớ địa hình để sau đó báo cáo cho đơn vị. Những thông tin ấy được dùng để lập sa bàn và chuẩn bị phương án tác chiến.
Khoảng mười ngày trước khi chiến dịch bắt đầu, ông tiếp tục dẫn các đơn vị chủ lực vào thực địa để nghiên cứu những vị trí sẽ tiến công.
Đến rạng sáng 9 tháng 4 năm 1975, khi pháo chiến dịch bắt đầu bắn vào Long Khánh, nhiệm vụ của người trinh sát chuyển sang một giai đoạn khác.
Chỉ khoảng hai giờ trước giờ nổ súng, Nguyễn Tá Dẫn mới được giao dẫn đường cho các đơn vị bộ binh và xe tăng tiến vào khu vực mục tiêu.
Những gì ông và đồng đội quan sát trong nhiều đêm trước đó giờ trở thành những tuyến đường thực tế để đưa lực lượng vào trận.
Nhưng tình hình chiến trường đã thay đổi. Một số vị trí của đối phương được tăng cường thêm xe tăng, thiết giáp và công sự kiên cố hơn so với thời điểm trinh sát.
Những ngày đầu chiến dịch diễn ra rất quyết liệt. Sau đó, phương án tác chiến được điều chỉnh theo hướng bao vây, cô lập Long Khánh và cắt đường tiếp viện.
Nguyễn Tá Dẫn tiếp tục làm nhiệm vụ trinh sát và chặn các đường rút của đối phương.
Đêm 20 tháng 4, khi lực lượng trong thị xã bắt đầu rút chạy, nhiệm vụ của ông lại chuyển thành theo dõi và chặn đường rút.
Đến sáng 21 tháng 4, Long Khánh được giải phóng.
Nhìn lại chiến dịch, công việc của Nguyễn Tá Dẫn diễn ra trước khi phần lớn mọi người nhìn thấy chiến trường. Những bước chân âm thầm trong các con đường nội ô, việc ghi nhớ hàng rào và công sự, rồi dẫn đường cho xe tăng và bộ binh đã tạo nên một phần dữ liệu thực địa cho trận đánh.
Câu chuyện của ông vì vậy là câu chuyện về người đi trước trận đánh – người phải nhìn thấy chiến trường trước khi cả đội hình tiến vào.


