NGUYỄN THÀNH ÚT
Nguyễn Thành Út là một vị tướng trưởng thành từ thực tiễn chiến đấu gian khổ, gắn bó sâu sắc với chiến trường Khu 5 và đặc biệt là địa bàn chiến lược Tây Nguyên. Cuộc đời và sự nghiệp của ông là minh chứng tiêu biểu cho quá trình rèn luyện, cống hiến bền bỉ của một người chiến sĩ cách mạng từ thời chiến đến thời bình.
Ông sinh năm 1942 tại xã Hòa Xuân, huyện Tuy Hòa (nay là phường Hòa Xuân Tây, thị xã Đông Hòa), tỉnh Phú Yên. Năm 1960, khi còn rất trẻ, ông đã “chạy lên rừng” tham gia cách mạng, bắt đầu con đường quân ngũ đầy gian nan nhưng cũng rất đỗi vinh quang. Những ngày đầu, ông làm công vụ cho đồng chí Nguyễn Lầu (Nguyễn Dũng) – Tỉnh đội trưởng Tỉnh đội Phú Yên. Chính môi trường thực tiễn ấy đã giúp ông từng bước trưởng thành cả về bản lĩnh chính trị lẫn năng lực công tác.
Sau đó, ông được biên chế vào Đại đội 202 Đặc công của Tỉnh đội Phú Yên – một lực lượng chiến đấu tinh nhuệ, chuyên thực hiện các nhiệm vụ khó khăn, nguy hiểm. Với tinh thần dũng cảm và sự mưu trí, Nguyễn Thành Út đã lập nhiều chiến công, nhanh chóng được giao giữ những trọng trách quan trọng như Trưởng ban Đặc công Tỉnh đội Phú Yên, rồi giảng viên tại Trường Quân chính Liên khu 5 (nay là Trường Quân sự Quân khu 5). Đây là giai đoạn ông không chỉ chiến đấu mà còn góp phần đào tạo, truyền đạt kinh nghiệm cho thế hệ cán bộ, chiến sĩ sau này.
Sau khi đất nước thống nhất năm 1975, chưa kịp hưởng trọn niềm vui hòa bình, quân và dân ta lại phải đối mặt với cuộc chiến tranh bảo vệ biên giới Tây Nam trước sự xâm lược của tập đoàn phản động Khmer Đỏ. Trên cương vị Chính ủy Trung đoàn 31 (Sư đoàn 2, Quân khu 5), Nguyễn Thành Út cùng đơn vị trực tiếp tham gia chiến đấu, bảo vệ biên giới Tổ quốc và làm nhiệm vụ quốc tế giúp nhân dân Campuchia thoát khỏi họa diệt chủng.
Trải qua nhiều cương vị công tác khác nhau như Chủ nhiệm Chính trị Sư đoàn 309, Phó sư đoàn trưởng về Chính trị, Chủ nhiệm Chính trị Mặt trận 479…, ông tiếp tục được tin tưởng giao nhiệm vụ quan trọng tại Quân khu 5. Năm 1996, ông được bổ nhiệm Phó Tư lệnh về Chính trị Quân khu 5 – một vị trí then chốt trong lãnh đạo, chỉ đạo lực lượng vũ trang trên địa bàn chiến lược miền Trung – Tây Nguyên.
Trong suốt quá trình công tác, Trung tướng Nguyễn Thành Út luôn nhấn mạnh vai trò đặc biệt quan trọng của Tây Nguyên. Theo ông, đây là địa bàn chiến lược, có ý nghĩa quyết định trong cả chiến tranh lẫn hòa bình. Thực tế lịch sử đã chứng minh, khi ta giành thắng lợi tại Buôn Ma Thuột trong chiến dịch mở màn năm 1975, cục diện chiến tranh đã thay đổi nhanh chóng, tạo điều kiện cho cuộc Tổng tiến công và nổi dậy giải phóng hoàn toàn miền Nam.
Không chỉ là người chỉ huy, ông còn là một nhà lý luận thực tiễn sâu sắc. Trên cương vị lãnh đạo, ông cùng tập thể Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Quân khu 5 chú trọng xây dựng nền quốc phòng toàn dân, thế trận chiến tranh nhân dân gắn với “thế trận lòng dân”. Ông luôn tâm niệm rằng: muốn bảo vệ Tổ quốc vững chắc thì phải “về với nhân dân”, chăm lo đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân, xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Đặc biệt, trong những năm đầu thế kỷ XXI, khi tình hình Tây Nguyên có những diễn biến phức tạp (như các sự kiện năm 2001, 2004), ông cùng lãnh đạo Quân khu đã kịp thời xử lý tình huống, giữ vững ổn định chính trị, an ninh trật tự, đồng thời rút ra nhiều kinh nghiệm quý báu trong xây dựng địa bàn chiến lược.
Dù đã nghỉ hưu và sống tại Pleiku, tỉnh Gia Lai, Trung tướng Nguyễn Thành Út vẫn luôn trăn trở với sự phát triển của Tây Nguyên. Ông thường xuyên theo dõi tình hình thời sự, nghiên cứu nghị quyết của Đảng, đóng góp nhiều ý kiến tâm huyết về phát triển kinh tế – xã hội gắn với củng cố quốc phòng, an ninh.
Theo ông, để Tây Nguyên phát triển bền vững, cần đặc biệt chú trọng xây dựng “thế trận lòng dân”, phát huy sức mạnh đoàn kết các dân tộc, nâng cao nhận thức cho người dân – nhất là đồng bào dân tộc thiểu số – trước những âm mưu chia rẽ của các thế lực thù địch. Ông nhấn mạnh: mỗi người dân phải trở thành một “chiến sĩ” trên mặt trận tư tưởng, góp phần bảo vệ sự ổn định và phát triển của đất nước.
Cuộc đời của Trung tướng Nguyễn Thành Út là hành trình dài của sự cống hiến – từ một thanh niên “lên rừng” theo cách mạng đến một vị tướng lĩnh dày dạn kinh nghiệm. Không chỉ góp phần vào thắng lợi trong chiến tranh, ông còn để lại dấu ấn sâu sắc trong công cuộc xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh trong thời bình.
Hình ảnh của ông hôm nay – một vị tướng già vẫn đau đáu với vận mệnh đất nước – chính là biểu tượng đẹp của người lính Cụ Hồ: suốt đời tận tụy vì dân, vì nước.
