NGUYỄN THỊ CHIÊN - NỮ ANH HÙNG"TAY KHÔNG BẮT GIẶT"

ANH HÙNG LỰC LƯỢNG VŨ TRANG NHÂN DÂN NGUYỄN THỊ CHIÊN

Tấm gương người nữ du kích kiên trung, bất khuất trong kháng chiến chống thực dân Pháp

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Thị Chiên

Trong những năm tháng gian khổ của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, trên quê hương Thái Bình, người nữ du kích Nguyễn Thị Chiên đã lập nhiều chiến công, thể hiện tinh thần dũng cảm, ý chí kiên cường và lòng trung thành với cách mạng. Bằng những hành động chiến đấu quả cảm và sự kiên định trước đòn roi, tra tấn của kẻ thù, bà trở thành nữ Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam, để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc.

1. Từ quê hương Kiến Xương đến con đường đấu tranh cách mạng

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Thị Chiên sinh năm 1930, quê ở huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình. Sinh ra và lớn lên trong hoàn cảnh đất nước còn chịu ách đô hộ, cuộc sống của nhân dân nhiều khó khăn, bà sớm tham gia phong trào cách mạng ở địa phương.

Năm 1946, khi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp bùng nổ trên phạm vi cả nước, bà tham gia lực lượng du kích tại xã Tán Thuật. Với tinh thần nhiệt tình, trách nhiệm và lòng dũng cảm, bà tích cực xây dựng cơ sở kháng chiến, tổ chức lực lượng, tuyên truyền, vận động nhân dân tham gia đấu tranh. Từ một nữ du kích, bà từng bước trưởng thành, đảm nhiệm cương vị chỉ huy đội nữ du kích địa phương.

Trong điều kiện lực lượng còn non trẻ, vũ khí thô sơ, thường xuyên phải đối mặt với những cuộc càn quét của quân Pháp, Nguyễn Thị Chiên cùng đồng đội kiên trì bám đất, bám dân, tổ chức nhiều hoạt động chống địch. Bà tham gia xây dựng cơ sở cách mạng ở năm thôn, chỉ huy du kích chống càn, phá giao thông trên đường 39 và đấu tranh chống bộ máy chính quyền do thực dân Pháp dựng lên ở địa phương. Những hoạt động đó góp phần duy trì phong trào kháng chiến, củng cố thế trận chiến tranh du kích tại quê hương.

2. Bản lĩnh kiên cường trước sự tra tấn của kẻ thù

Một trong những dấu mốc thể hiện rõ tinh thần kiên trung của Nguyễn Thị Chiên là thời gian bà bị địch bắt vào tháng 4-1950, khi đang đưa cán bộ về hoạt động tại địa phương.

Trong hơn ba tháng rưỡi bị giam cầm, bà phải chịu những trận đòn roi và nhiều hình thức tra tấn dã man. Kẻ địch tìm mọi cách dụ dỗ, uy hiếp nhằm khai thác thông tin về cơ sở cách mạng và đồng đội. Tuy nhiên, trước mọi thủ đoạn của đối phương, bà vẫn giữ vững khí tiết, không tiết lộ bí mật, bảo vệ cán bộ và cơ sở kháng chiến.

Sau khi được trả tự do vào tháng 7-1950, Nguyễn Thị Chiên nhanh chóng trở về địa phương, tiếp tục tham gia hoạt động cách mạng. Không chỉ khôi phục lực lượng du kích, bà còn vận động chị em tăng gia sản xuất, khai hoang, cấy lúa, chăn nuôi để tạo nguồn kinh phí mua sắm vũ khí phục vụ chiến đấu.

Sự trở lại của bà thể hiện ý chí không khuất phục trước kẻ thù, đồng thời cho thấy vai trò của người chỉ huy trong việc duy trì và củng cố phong trào kháng chiến ngay cả khi cơ sở cách mạng gặp nhiều khó khăn.

3. Những chiến công làm nên tên tuổi nữ du kích Nguyễn Thị Chiên

Trở lại hoạt động, Nguyễn Thị Chiên tiếp tục cùng đồng đội tổ chức nhiều trận đánh, góp phần làm thất bại các hoạt động càn quét của quân Pháp. Nổi bật là những chiến công trên đường 39, tuyến giao thông có ý nghĩa quan trọng đối với hoạt động quân sự của địch tại khu vực.

Tháng 10-1951, trong một trận phục kích trên đường 39, bà trực tiếp tham gia chiến đấu, bắn bị thương một tên địch, bắt sống sáu tên và thu bốn khẩu súng. Đến tháng 12-1951, khi quân Pháp tổ chức lùng sục vào làng, bà chỉ huy du kích bất ngờ tiến công, bắt sống bốn tên địch, trong đó có một trung úy Pháp.

Những chiến công ấy là kết quả của sự mưu trí, lòng dũng cảm và khả năng tổ chức, chỉ huy của người nữ du kích. Trong điều kiện chiến đấu thiếu thốn, bà cùng đồng đội vận dụng linh hoạt cách đánh du kích, tận dụng địa hình, địa vật và sự ủng hộ của nhân dân để giành thắng lợi.

Đầu năm 1952, khi phối hợp với bộ đội đánh bốt An Bồi, bà cùng đồng đội tham gia cắt hàng rào, đánh bộc phá, ném lựu đạn và tiến công vào vị trí địch. Trong trận đánh này, bà cùng đồng đội bắt sống sáu tên địch đang lẩn trốn, trong đó có tên đồn trưởng, đồng thời đưa sáu thương binh ra ngoài an toàn.

Từ những trận đánh cụ thể, hình ảnh Nguyễn Thị Chiên dần trở thành biểu tượng của người nữ du kích gan dạ, mưu trí, có tinh thần trách nhiệm cao trong chiến đấu. Những thành tích của bà cũng góp phần khẳng định vai trò của lực lượng nữ du kích trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.

4. Nữ Anh hùng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam

Đại hội Chiến sĩ thi đua và Cán bộ gương mẫu toàn quốc lần thứ nhất, tháng 5-1952. Ảnh tư liệu lịch sử.

Tháng 5-1952, tại Đại hội Chiến sĩ thi đua và Cán bộ gương mẫu toàn quốc lần thứ nhất tổ chức ở Việt Bắc, Nguyễn Thị Chiên là nữ du kích duy nhất được lựa chọn báo cáo thành tích điển hình. Những chiến công và quá trình chiến đấu, rèn luyện của bà đã được ghi nhận tại đại hội.

Ngày 19-5-1952, bà được Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tuyên dương danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Khi đó, bà mới 22 tuổi và trở thành nữ Anh hùng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam. Tại đại hội, bà còn vinh dự được Chủ tịch Hồ Chí Minh tặng một khẩu súng ngắn, phần thưởng ghi dấu sự ghi nhận đối với những thành tích chiến đấu của người nữ du kích quê hương Thái Bình.

Danh hiệu cao quý mà bà được trao không chỉ ghi nhận những chiến công cá nhân mà còn là sự ghi nhận những đóng góp của lực lượng nữ du kích trong cuộc kháng chiến. Sau đại hội, bà tham gia đoàn đại biểu Việt Nam dự Đại hội Hòa bình châu Á – Thái Bình Dương tại Bắc Kinh, Trung Quốc và Đại hội Hòa bình thế giới tại Viên, Áo. Đây là những hoạt động có ý nghĩa, góp phần giới thiệu những tấm gương chiến đấu tiêu biểu của Việt Nam với bạn bè quốc tế

5. Tiếp tục cống hiến trong quân đội, giữ trọn phẩm chất người chiến sĩ

Sau những năm tháng chiến đấu ở địa phương, năm 1953, Nguyễn Thị Chiên chính thức gia nhập Quân đội nhân dân Việt Nam. Bà được giao công tác tại Tổng cục Chính trị và Quân khu Thủ đô, đảm nhiệm nhiệm vụ phụ trách, quản lý lực lượng dân quân ở bốn huyện ngoại thành Hà Nội.

Trên cương vị công tác mới, bà tiếp tục phát huy những kinh nghiệm tích lũy trong thực tiễn chiến đấu, góp phần xây dựng lực lượng dân quân ở cơ sở. Trải qua nhiều năm công tác, bà được phong quân hàm Trung tá năm 1984 và nghỉ hưu cùng năm.

Trong quá trình hoạt động, bà được Nhà nước trao tặng Huân chương Quân công hạng Ba, Huân chương Chiến công hạng Nhất và hai Huân chương Kháng chiến hạng Nhất. Những phần thưởng cao quý này ghi nhận quá trình cống hiến của bà đối với sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc và xây dựng quân đội.

Ngày 1-6-2016, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Thị Chiên từ trần tại Hà Nội, khép lại cuộc đời 86 năm với nhiều đóng góp cho đất nước. Dù đã đi xa, tên tuổi và những chiến công của bà vẫn được lưu giữ trong lịch sử truyền thống của Quân đội nhân dân Việt Nam.

6. Sáng mãi tấm gương nữ Anh hùng trong lòng các thế hệ

Cuộc đời và sự nghiệp của Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Thị Chiên là một câu chuyện tiêu biểu về lòng yêu nước, ý chí chiến đấu và tinh thần vượt khó của người phụ nữ Việt Nam trong chiến tranh. Từ một nữ du kích ở địa phương, bằng quá trình rèn luyện và những chiến công cụ thể, bà đã trở thành người phụ nữ đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam được tuyên dương danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Điều đáng ghi nhớ ở bà không chỉ là những thành tích trong chiến đấu mà còn là bản lĩnh kiên định khi bị địch bắt, sự gắn bó với nhân dân và tinh thần trách nhiệm trong suốt quá trình công tác. Những phẩm chất đó góp phần làm nên hình ảnh người phụ nữ Việt Nam giàu lòng yêu nước, sẵn sàng đảm nhận nhiệm vụ khó khăn và vượt qua thử thách để hoàn thành nhiệm vụ.

Đối với cán bộ, chiến sĩ hôm nay, cuộc đời của bà là một tư liệu lịch sử có giá trị trong giáo dục truyền thống. Việc tìm hiểu, nghiên cứu và tuyên truyền về những chiến công của Nguyễn Thị Chiên giúp thế hệ trẻ hiểu rõ hơn sự gian khổ, hy sinh của các thế hệ đi trước, từ đó nâng cao ý thức trách nhiệm trong học tập, rèn luyện, công tác và xây dựng đơn vị.

Lời kết

Từ những trận đánh trên đường 39 đến những năm tháng công tác trong quân đội, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Thị Chiên đã để lại dấu ấn về một người chiến sĩ dũng cảm, kiên trung và tận tụy. Cuộc đời bà là một phần đáng trân trọng trong lịch sử đấu tranh của dân tộc, là tấm gương để các thế hệ cán bộ, chiến sĩ tiếp tục tìm hiểu, học tập và phát huy truyền thống trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Tài liệu tham khảo

1. Thông tấn xã Việt Nam – Nguyễn Thị Chiên .