Nguyễn Thị Chiên – Nữ du kích gan dạ
Từ một cô thiếu nữ nông thôn, Nguyễn Thị Chiên trở thành nỗi khiếp sợ của quân thù với chiến thuật du kích xuất quỷ nhập thần và bản lĩnh "tay không bắt giặc" tước vũ khí lính Pháp. Sa lưới địch và chịu muôn vàn đòn roi tra tấn tàn khốc, bà vẫn giữ vững khí tiết, quyết không khai báo. Năm 1952, bà tự hào trở thành người phụ nữ đầu tiên được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
"Giặc đến nhà, đàn bà cũng đánh"
Chân lý giản dị mà vô cùng oanh liệt ấy đã chảy trong huyết quản của lớp lớp phụ nữ Việt Nam qua hàng ngàn năm dựng nước và giữ nước. Trong những năm tháng kháng chiến chống thực dân Pháp gian khổ, trên vành đai trắng khốc liệt của đồng bằng Bắc Bộ, chân lý ấy lại một lần nữa tỏa sáng rực rỡ qua hình ảnh những cô gái dân quân du kích áo nâu, vấn khăn mỏ quạ nhưng ý chí lại vững như thành đồng. Nổi bật nhất, kiêu hãnh nhất trong đội quân tóc dài ấy chính là Nguyễn Thị Chiên – người phụ nữ Thái Bình nhỏ bé đã làm nên huyền thoại "tay không bắt giặc", và trở thành Nữ Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân đầu tiên của Quân đội ta.
Nguyễn Thị Chiên (1930–2016) sinh ra và lớn lên tại xã Tán Thuật, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình. Sống trong cảnh nước mất nhà tan, chứng kiến cảnh thực dân Pháp và tay sai đàn áp, cướp bóc quê hương, cô gái trẻ đã sớm giác ngộ cách mạng. Từ một thiếu nữ nông thôn chất phác, Nguyễn Thị Chiên đã xung phong tham gia đội du kích xã, trực tiếp xây dựng cơ sở cách mạng, đào hầm bí mật nuôi giấu cán bộ ngay giữa lòng địch.
Dấu ấn chói lọi làm nên tên tuổi của nữ du kích Nguyễn Thị Chiên chính là sự mưu trí, dũng cảm xuất chúng trong chiến đấu. Bà là người đã tổ chức và chỉ huy đội nữ du kích xã Tán Thuật với những chiến thuật đánh du kích biến hóa khôn lường. Nổi tiếng nhất là huyền thoại "tay không bắt giặc". Bằng sự gan dạ và nhanh trí, bà đã tay không bất ngờ quật ngã, tước vũ khí của những tên lính Pháp to lớn, được trang bị tận răng. Chuyện một cô gái làng quê nhỏ bé dám tay không bắt sống lính Tây đã trở thành nỗi khiếp sợ của quân thù và là niềm tự hào, nguồn động viên to lớn cho phong trào chiến tranh du kích trên toàn quốc.
Không chỉ dũng cảm trong chiến đấu, Nguyễn Thị Chiên còn là tấm gương sáng ngời về lòng kiên trung, bất khuất. Trong một lần làm nhiệm vụ, bà không may sa vào tay giặc. Biết bà là cán bộ chỉ huy, thực dân Pháp đã dùng đủ mọi cực hình tra tấn dã man nhất: đổ nước xà phòng vào mũi, kẹp điện, đánh đập tàn nhẫn hòng moi móc thông tin về cơ sở cách mạng. Thế nhưng, đối mặt với đòn thù thấu xương, người con gái ấy vẫn cắn răng chịu đựng, một mực kiên trung, bảo vệ an toàn tuyệt đối cho tổ chức và đồng chí của mình. Bất lực trước ý chí sắt đá của bà, kẻ thù cuối cùng đành phải thả tự do.
Với những chiến công xuất sắc và tinh thần kiên trung bất khuất, tại Đại hội Anh hùng, Chiến sĩ thi đua toàn quốc lần thứ nhất (năm 1952) tổ chức tại chiến khu Việt Bắc, Nguyễn Thị Chiên đã vinh dự được Chủ tịch Hồ Chí Minh và Chính phủ phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Bà tự hào ghi danh vào lịch sử khi trở thành Nữ Anh hùng đầu tiên của Quân đội Nhân dân Việt Nam. Tại Đại hội này, bà còn được Bác Hồ đích thân trao tặng khẩu súng ngắn lục rulo như một phần thưởng vô giá cho lòng dũng cảm.
Cuộc đời của nữ anh hùng Nguyễn Thị Chiên là một bản trường ca tuyệt đẹp về người phụ nữ Việt Nam "Anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang". Huyền thoại về cô du kích Thái Bình áo nâu sòng tay không bắt giặc sẽ mãi mãi là ngọn lửa sáng, tiếp thêm sức mạnh cho các thế hệ mai sau trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
