Nguyễn Thị Định: Người chỉ huy của "Đội quân tóc dài"
Nguyễn Thị Định (1920–1992), quê tại huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre, là một trong những nhà lãnh đạo tiêu biểu của cách mạng Việt Nam và là nữ tướng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam. Cuộc đời hoạt động của bà gắn liền với phong trào đấu tranh của nhân dân Nam Bộ, đặc biệt là sự ra đời và phát triển của lực lượng được biết đến với tên gọi "Đội quân tóc dài".
Nguyễn Thị Định: Người chỉ huy của "Đội quân tóc dài"
Chủ đề: Phụ nữ Việt Nam – Lãnh đạo cách mạng – Phong trào Đồng Khởi – Nhân chứng lịch sử
Thời kỳ: Kháng chiến chống Pháp, kháng chiến chống Mỹ (1945–1975)
Nhân vật: Nguyễn Thị Định
Nguyễn Thị Định (1920–1992), quê tại huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre, là một trong những nhà lãnh đạo tiêu biểu của cách mạng Việt Nam và là nữ tướng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam. Cuộc đời hoạt động của bà gắn liền với phong trào đấu tranh của nhân dân Nam Bộ, đặc biệt là sự ra đời và phát triển của lực lượng được biết đến với tên gọi "Đội quân tóc dài".
Tham gia cách mạng từ khi còn trẻ, Nguyễn Thị Định từng bị thực dân Pháp bắt giam. Sau khi được trả tự do, bà tiếp tục hoạt động bí mật, xây dựng cơ sở cách mạng và tổ chức lực lượng quần chúng tại Bến Tre.
Trong Phong trào Đồng Khởi năm 1960, bà là một trong những cán bộ lãnh đạo chủ chốt tại Bến Tre. Dưới sự lãnh đạo của các tổ chức cách mạng địa phương, hàng nghìn phụ nữ tham gia đấu tranh chính trị, binh vận và hỗ trợ lực lượng vũ trang. Hình ảnh những đoàn phụ nữ mặc áo bà ba, tay không hoặc mang theo biểu ngữ, kiên trì đấu tranh, đã tạo nên hình tượng "Đội quân tóc dài", trở thành một nét đặc sắc của chiến tranh nhân dân ở miền Nam.
Theo nhiều công trình nghiên cứu lịch sử, "Đội quân tóc dài" không phải là một đơn vị quân đội theo nghĩa thông thường mà là phong trào quần chúng rộng lớn, trong đó phụ nữ đảm nhiệm nhiều vai trò: tuyên truyền, vận động nhân dân, cứu thương, tiếp tế, bảo vệ cán bộ và tham gia đấu tranh chính trị. Phong trào góp phần quan trọng vào việc mở rộng vùng giải phóng và củng cố cơ sở cách mạng.
Trong những năm kháng chiến chống Mỹ, Nguyễn Thị Định tiếp tục đảm nhiệm nhiều cương vị lãnh đạo trong lực lượng vũ trang và các tổ chức phụ nữ. Sau ngày đất nước thống nhất, bà giữ nhiều chức vụ quan trọng trong Nhà nước và tích cực tham gia công tác vì sự tiến bộ của phụ nữ Việt Nam.
Hiện nay, nhiều tài liệu, hiện vật, hình ảnh và hồi ký về Nguyễn Thị Định được lưu giữ tại các bảo tàng và khu lưu niệm ở Bến Tre cũng như tại các cơ quan lưu trữ quốc gia. Cuộc đời của bà là minh chứng cho vai trò to lớn của phụ nữ trong lịch sử đấu tranh giành độc lập dân tộc.
