Nguyễn Thị Định – Người nữ tướng làm nên sức mạnh của “Đội quân tóc dài”

Trong những năm tháng dữ dội nhất của chiến tranh, khi đất và người miền Nam chìm trong khói lửa, có một người phụ nữ đã đứng lên, trở thành biểu tượng của trí tuệ, bản lĩnh và sức mạnh không khuất phục. Đó là Nguyễn Thị Định – người nữ tướng đầu tiên của Quân Giải phóng miền Nam, người mà Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nhận xét:
“Cả thế giới chỉ có một đội quân tóc dài, và đội quân ấy ở Việt Nam.”

Sinh ngày 15 tháng 3 năm 1920 tại Bến Tre, từ thuở thiếu thời, Nguyễn Thị Định đã sớm mang trong mình tinh thần can trường của người con gái xứ dừa. Mất chồng khi cuộc khởi nghĩa Nam Kỳ thất bại, chị trở thành góa phụ ở tuổi đôi mươi, nhưng nỗi đau ấy không làm chị lùi bước. Ngược lại, nó biến thành ngọn lửa thôi thúc chị tiếp tục con đường mà chồng mình còn dang dở.

Năm 1960, khi phong trào Đồng Khởi bùng nổ, Nguyễn Thị Định là người đứng lên vận động, tổ chức và lãnh đạo hàng ngàn phụ nữ Bến Tre tham gia kháng chiến. Họ không có súng, không có áo giáp, nhưng họ có lòng dũng cảm, mưu trí và một ý chí không thể khuất phục. Từ những đôi tay lam lũ, họ trở thành lực lượng đặc biệt khiến kẻ thù vừa kinh ngạc, vừa khiếp sợ.

Đó là lúc “Đội quân tóc dài” ra đời.

Những người mẹ, người chị, người em mặc áo bà ba, quấn khăn rằn, tay không nhưng đối diện trực tiếp với kẻ thù để đấu tranh chính trị, hợp pháp, bất bạo động. Khi cần, họ cũng xông pha trận mạc, làm giao liên, tải đạn, tiếp tế… Họ biến sự yếu mềm thành sức mạnh, biến bình thường thành phi thường.

Và ở đầu con thuyền ấy chính là Nguyễn Thị Định – người phụ nữ có ánh mắt rắn rỏi, giọng nói chắc nịch, luôn luôn đi trước trong những thời khắc cam go nhất.

Có lần, khi bị bao vây giữa vòng truy lùng của địch, chị Định vẫn bình tĩnh, ra hiệu cho đồng đội thay đổi hướng di chuyển, rồi chính mình quay lại đánh lạc hướng. Sự mưu trí và gan dạ ấy đã cứu cả đội hình khỏi vòng vây. Đối với chị, tính mạng của đồng đội luôn là điều ưu tiên hơn tất cả.

Không chỉ là người chỉ huy tài ba, Nguyễn Thị Định còn là biểu tượng của niềm tin. Khi phong trào gặp khó khăn, chị thường nói với mọi người:

“Càng gian nan, mình càng phải vững. Nếu mình lui, người ta cũng lui. Nếu mình đứng thẳng, người ta cũng mạnh thêm.”

Sau ngày đất nước thống nhất, bà giữ nhiều trọng trách quan trọng và là người phụ nữ đầu tiên trở thành Phó Tư lệnh Quân Giải phóng miền Nam, sau đó là Phó Chủ tịch Hội đồng Nhà nước.

Bà qua đời ngày 26 tháng 8 năm 1992, để lại một di sản tinh thần lớn lao, không chỉ cho phụ nữ miền Nam mà cho cả dân tộc Việt Nam.

Hôm nay, khi nhắc đến Nguyễn Thị Định, người ta không chỉ nhớ đến một nữ tướng, mà còn nhớ đến người đã thổi bùng tinh thần của hàng vạn phụ nữ miền Nam, biến họ thành lực lượng đấu tranh độc nhất vô nhị trong lịch sử thế giới.