NGUYỄN THỊ LƯỢNG

Nhập ngũ tháng 9/1953, khi vừa tròn 21 tuổi, Nguyễn Thị Lượng đã để con trai cho bố mẹ chồng, tình nguyện cùng chồng (đang hoạt động trong ngành công an) gia nhập đoàn quân TNXP, thuộc đơn vị TNXP làm nhiệm vụ vận chuyển lương thực từ Phúc Yên lên phục vụ chiến dịch Điện Biên Phủ. Một ngày cuối tháng 10/1953, khi đang cùng đồng đội vận chuyển lương thực đến địa phận tỉnh Sơn La thì bị máy bay địch bắn rốc két, đạn lửa thiêu cháy khu rừng, ngút trời đỏ lửa làm bộ đội và TNXP bị thương, bỏng cháy. Nhanh như sóc, Nguyễn Thị Lượng cứu được 3 chiến sĩ đang vật vã khi quần áo ngùn ngụt cháy bằng cách kéo từng người xuống suối để dập lửa. Sau đó, bà lại hối hả cứu được 16 gánh hàng cũng đang bốc cháy, rồi lại vác được 11 quả đại bác xuống suối ngâm dập lửa. Bà bảo: “Lúc ấy lòng căm thù giặc bừng bừng trong tim nên không sợ chết. Sức con gái chỉ nặng hơn 40 kg bỗng vút lên cường mạnh, phi thường đến vậy!”. Cuối tháng 11/1953, vinh dự hơn bà được chọn trong đội quân nữ TNXP khỏe để cùng bộ đội kéo pháo ra - vào, lên - xuống ở nhiều trận địa cùng với cáng tải thương bộ đội và cả kẻ thù ra ngoài trận địa. Cứ vậy, Nguyễn Thị Lượng bám trụ cùng đồng đội phục vụ chiến đấu cho đến khi chiến dịch Điện Biên Phủ toàn thắng. Bà đã được tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng Ba (1955), Huân chương Lao động hạng Nhất (1957) và ngày 07/7/1958 được phong tặng Anh hùng Lao động (theo Quyết định số 05 - BTĐ/TƯ).