Nguyễn Thị Mười (Chệt Năm) – Người mẹ dân quân lấy thân mình che chở đồng đội

Nguyễn Thị Mười (tức Chệt Năm) sinh năm 1920, quê xã An Biên, huyện An Biên, tỉnh Rạch Giá; trú quán xã Hưng Phú, huyện Hồng Dân, tỉnh Minh Hải. Tham gia dân quân năm 1960, khi hy sinh đồng chí là chiến sĩ dân quân du kích địa phương, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam.

Trong suốt mười năm từ 1960 đến 1970, giữa những đợt đánh phá ác liệt, Nguyễn Thị Mười luôn là nòng cốt trong các cuộc đấu tranh trực diện với kẻ thù. Đồng chí tích cực xây dựng xã, ấp chiến đấu, đóng góp tiền của, lương thực nuôi du kích. Ngay trong ngôi nhà của mình, bà tự tay đào hầm bí mật để che giấu cán bộ, bộ đội, bảo đảm an toàn cho cơ sở cách mạng. Tinh thần trách nhiệm và lòng trung kiên của người phụ nữ nông thôn đã trở thành chỗ dựa tin cậy cho lực lượng vũ trang địa phương.

Ngày 22 tháng 4 năm 1970, khi trong nhà có hơn chục du kích và thương binh đang ăn cơm, địch bất ngờ ập tới bao vây. Trước tình thế nguy cấp, Nguyễn Thị Mười bình tĩnh bước ra chặn ngang cửa, đánh trả tên lính đi đầu, kìm chân địch để tạo thời gian cho thương binh và du kích rút lui an toàn. Hành động quả cảm ấy đã khiến bà bị bắn tại chỗ.

Sự hy sinh của Nguyễn Thị Mười gây xúc động sâu sắc trong nhân dân và lực lượng vũ trang địa phương, khơi dậy thêm ý chí đấu tranh và lòng căm thù giặc trong quần chúng.

Với thành tích và tinh thần dũng cảm đặc biệt, đồng chí được tặng Huân chương Chiến công giải phóng hạng nhất. Ngày 6 tháng 11 năm 1978, Nguyễn Thị Mười được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.