NGUYỄN THIỆN THUẬT – NGƯỜI ANH HÙNG KIÊN TRUNG CHỐNG THỰC DÂN PHÁP

Từ người trí thức yêu nước đến vị tướng chống Pháp

Nguyễn Thiện Thuật, tự Mạnh Hiếu, còn được nhân dân gọi là Tán Thuật, sinh năm 1844 tại làng Xuân Đào, xã Xuân Dục, huyện Mỹ Hào, tỉnh Hưng Yên (theo địa danh lịch sử).

Xuất thân trong gia đình nhà nho nghèo, ông sớm nổi tiếng thông minh, giỏi văn võ và giàu lòng yêu nước.

Năm 1870, ông đỗ Tú tài; năm 1876, đỗ Cử nhân và sau đó được bổ nhiệm làm Tri phủ Từ Sơn (Bắc Ninh). Năm 1879, ông giữ chức Tán tương quân vụ tỉnh Hải Dương, từ đó có tên gọi Tán Thuật.

Kiên quyết chống Pháp, hưởng ứng phong trào Cần Vương

Khi thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kỳ lần thứ hai (1882–1883), Nguyễn Thiện Thuật kiên quyết chống giặc, chiêu mộ nghĩa quân và liên kết với các lực lượng yêu nước.

Sau Hiệp ước Harmand năm 1883, mặc dù triều đình nhà Nguyễn ra lệnh bãi binh, ông vẫn tiếp tục kháng chiến tại Sơn Tây, Hưng Hóa và Tuyên Quang.

Năm 1885, hưởng ứng Chiếu Cần Vương của vua Hàm Nghi, Nguyễn Thiện Thuật trở về nước, tiếp tục tổ chức lực lượng và trở thành thủ lĩnh nghĩa quân Bãi Sậy. Phong trào nhanh chóng lan rộng tại Hưng Yên, Hải Dương và nhiều vùng lân cận.

Khởi nghĩa Bãi Sậy – Nghệ thuật chiến tranh du kích độc đáo

Dựa vào địa hình đầm lầy, lau sậy rậm rạp và hệ thống sông ngòi vùng đồng bằng Bắc Bộ, Nguyễn Thiện Thuật xây dựng căn cứ Bãi Sậy thành trung tâm kháng chiến quan trọng.

Ông chỉ huy nghĩa quân vận dụng linh hoạt chiến thuật đánh du kích, phục kích, tập kích bất ngờ, lấy ít địch nhiều, dựa vào sự che chở và ủng hộ của nhân dân.

Nghĩa quân liên tiếp tổ chức nhiều trận đánh vào đồn bốt và các đoàn quân tuần tiễu, gây cho thực dân Pháp nhiều tổn thất. Khởi nghĩa Bãi Sậy trở thành một trong những phong trào chống Pháp tiêu biểu của phong trào Cần Vương cuối thế kỷ XIX.

Văn chỉ Bình Dân, xã Tân Dân, huyện Khoái Châu, Hưng Yên- nơi đây đã từng là đại bản doanh của nghĩa quân Bãi Sậy

Với những đóng góp trong phong trào kháng chiến, Nguyễn Thiện Thuật được vua Hàm Nghi phong chức Bắc Kỳ Hiệp thống quân vụ đại thần, gia Trấn Trung tướng quân.

Tranh tái hiện khởi nghĩa Bãi Sậy

Một đời kiên trung với sự nghiệp cứu nước

Trước những cuộc đàn áp quy mô lớn của thực dân Pháp, lực lượng nghĩa quân Bãi Sậy dần suy yếu.

Năm 1888, Nguyễn Thiện Thuật giao lại quyền chỉ huy cho các tướng lĩnh, trong đó có em trai Nguyễn Thiện Kế, rồi sang Trung Quốc tìm kiếm sự hỗ trợ và cơ hội tiếp tục đấu tranh.

Dù phải sống xa quê hương, ông vẫn giữ vững ý chí chống thực dân Pháp. Ông qua đời năm 1926 tại Trung Quốc, hưởng thọ 82 tuổi.

Năm 2005, hài cốt của ông được đưa về quê hương, an táng tại khu lưu niệm ở Xuân Dục, Hưng Yên.

Di sản lịch sử – Ngọn cờ bất khuất của phong trào Cần Vương

Nguyễn Thiện Thuật là một trong những thủ lĩnh tiêu biểu của phong trào Cần Vương chống thực dân Pháp. Cuộc khởi nghĩa Bãi Sậy do ông lãnh đạo thể hiện tinh thần yêu nước, ý chí kiên cường và sức mạnh đoàn kết của nhân dân Việt Nam.

Tên tuổi và sự nghiệp của ông gắn liền với truyền thống đấu tranh bất khuất của nhân dân Hưng Yên nói riêng và dân tộc Việt Nam nói chung.

Cuộc đời Nguyễn Thiện Thuật mãi là biểu tượng của lòng yêu nước, ý chí quyết chiến và tinh thần không khuất phục trước ngoại xâm; góp phần giáo dục thế hệ trẻ hôm nay về trách nhiệm gìn giữ độc lập, chủ quyền và xây dựng đất nước

Khu lưu niệm, lăng mộ Tướng quân Nguyễn Thiện Thuật