Nguyễn Trãi và triết lý "Nhân nghĩa" soi sáng lịch sử dân tộc

Nguyễn Trãi (hiệu Cức Trai) là nhà quân sự, nhà chính trị và nhà văn hóa kiệt xuất của Việt Nam. Ông sinh ra trong một gia đình có truyền thống yêu nước và văn học. Cả cuộc đời ông gắn liền với vận mệnh đất nước trong thời kỳ chống quân Minh xâm lược.

Sự kiện Nguyễn Trãi thoát khỏi sự kìm kẹp của quân Minh tại Thăng Long, tìm đến Lam Sơn theo Lê Lợi và dâng bản "Bình Ngô sách" (Chiến lược đánh đuổi quân Minh). Trong bộ sách này, ông đã vạch ra tư tưởng cốt lõi: "Việc nhân nghĩa cốt ở yên dân / Quân điếu phạt trước lo trừ bạo". Thay vì tập trung hoàn toàn vào sức mạnh quân sự, ông đề ra phương châm đánh vào lòng người (tâm công), dùng chính nghĩa để thu phục lòng dân và phân hóa kẻ thù. Tư tưởng này đã đặt nền móng lý luận quan trọng nhất cho toàn bộ thắng lợi của khởi nghĩa Lam Sơn.