Anh hùng Lực lượng vũ trang

NGUYỄN TRỌNG TUYỂN

TP. Hồ Chí Minh06/07/2026CHI ĐOÀN TRƯỜNG MẦM NON 24A (ĐOÀN PHƯỜNG BÌNH THẠNH)4 lượt xem0 lượt chia sẻ

Bí Mật Của Căn Hầm Thép Và Lời Thề Không Đầu HàngNếu bạn đang sống ở TP. Hồ Chí Minh, chắc hẳn bạn không còn lạ lẫm gì với con đường Nguyễn Trọng Tuyển — con đường rợp bóng mát, cắt ngang trục Nguyễn Văn Trỗi sầm uất tại quận Phú Nhuận. Thế nhưng, trong số hàng vạn người xuôi ngược trên con đường ấy mỗi ngày, có bao nhiêu người biết về cuộc đời của người đàn ông được đặt tên?Hôm nay, trên cương vị một nhà báo, tôi muốn đưa các bạn — những người trẻ đang khao khát sống một cuộc đời ý nghĩa — quay ngược thời gian về một ngày mưa bão sụt sùi của tháng 7 năm 1959 tại vùng đất Trảng Bàng, Tây Ninh. Ở đó, có một câu chuyện đầy máu, nước mắt và một bản lĩnh thép của vị Bí thư Tỉnh ủy Gia Định: Anh hùng, Liệt sĩ Nguyễn Trọng Tuyển.Kỳ 1: Người Trí Thức Cầm Bút Và Trách Nhiệm Với Giang SơnNguyễn Trọng Tuyển (thường gọi là anh Ba) không sinh ra ở miền Nam. Ông là một người con của mảnh đất Hưng Yên văn hiến, vào Nam tham gia kháng chiến từ những năm 1940.Hãy tưởng tượng về anh Ba Tuyển ngày ấy: một người đàn ông có học thức cao, dáng vẻ thư sinh, đẹp trai và có tài viết báo. Giữa những năm 1950, khi chính quyền Sài Gòn thực hiện chính sách kìm kẹp gắt gao, ông vẫn hiên ngang dùng ngòi bút của mình viết cho các tờ báo tiến bộ để thức tỉnh lòng yêu nước của đồng bào nội thành.Ông lập gia đình với bà Ba Thi (một nữ chiến sĩ cách mạng kiên trung). Cuộc sống thời chiến ly tán, ông ở chiến khu, bà ở nội đô hoạt động. Những lần gặp nhau chỉ đếm trên đầu ngón tay. Có lần về thăm vợ con đột xuất, ôm đứa con thơ xanh xao vì thiếu thốn vào lòng, ông đau xót dặn vợ: "Khó gì thì khó, em cố gắng chăm lo cho con. Anh biết em cực quá mà không thể đỡ đần...".Để có tiền giúp vợ nuôi con, ông đã dành toàn bộ số tiền nhuận bút ít ỏi từ các bài báo của mình gửi về nội đô. Một người chồng, người cha đầy tình cảm, nhưng trên hết, ông là một chiến sĩ đặt nợ nước lên trước tình nhà."Ngày rằm tháng 5 âm lịch năm 1959, ông ôm vợ và hôn hai đứa con thơ để chia tay ra chiến khu. Cả hai người đều không thể ngờ, đó là cái ôm vĩnh biệt."Kỳ 2: Cuộc Đấu Trí 12 Tiếng Dưới Lòng ĐấtNgày 11 tháng 7 năm 1959, Nguyễn Trọng Tuyển lúc này đang giữ chức Bí thư Tỉnh ủy Gia Định. Ông có cuộc hẹn gặp đặc phái viên Xứ ủy Nam Bộ tại một cơ sở bí mật ở xóm Ba Sòng, xã An Tịnh, huyện Trảng Bàng, Tây Ninh. Do có kẻ phản bội chỉ điểm, giặc bảo an Trảng Bàng đã huy động cả một đại đội, bí mật bao vây khu vực này từ 4 giờ sáng.Khi có động, anh Ba Tuyển cùng đồng chí Huyện ủy Trảng Bàng lập tức rút xuống căn hầm bí mật nằm sát bụi tre ngay góc vườn nhà dân.Trên mặt đất, giặc lùng sục điên cuồng. Chúng dùng những thanh sắt dài xăm hộc tốc xuống đất để tìm nắp hầm. Một tiếng, hai tiếng... rồi đến 4 giờ chiều. Suốt 12 tiếng đồng hồ nghẹt thở dưới lòng đất, trong không gian chật hẹp, thiếu oxy và nóng bức, vị Bí thư Tỉnh ủy vẫn bình tĩnh nắm chặt khẩu súng ngắn trong tay. Ông không lo cho mạng sống của mình, ông lo cho những tài liệu mật của Đảng đang mang theo.Tạch! Một thanh sắt của địch xăm trúng nắp hầm. Vị trí trú ẩn đã bị lộ.Bọn lính bảo an reo hò, chúng chĩa súng xuống hầm quát lớn:"Bắt được cá lớn rồi! Bước lên đầu hàng thì sống!"Kỳ 3: Khẩu Súng Ngắn Và Lời Khẳng Định Về Lòng Trung ThànhĐứng trước ranh giới giữa cái chết và sự đầu hàng, Nguyễn Trọng Tuyển đã đưa ra lựa chọn của một người cộng sản chân chính. Ông biết, nếu bước lên, chúng sẽ dùng mọi cực hình tra tấn để ép ông khai ra cơ sở nội thành, khai ra các đồng chí của ông.Ông nhìn đồng đội, gật đầu ra hiệu. Trong bóng tối của căn hầm bí mật, anh Ba Tuyển đã dùng chính khẩu súng ngắn của mình để kết liễu đời mình. Ông tự sát để bảo vệ tuyệt đối bí mật của Đảng, bảo vệ an toàn cho phong trào cách mạng Gia Định đang trong giai đoạn trứng nước.Giặc điên cuồng ném lựu đạn xuống hầm để hạ sát người còn lại, rồi lôi thi thể của ông lên. Những người dân địa phương tham gia tắm rửa thi thể cho ông kể lại rằng, dù đã trút hơi thở cuối cùng, gương mặt của người Bí thư 37 tuổi ấy vẫn ung dung, thanh thản lạ kỳ. Ông chết, nhưng ông đã thắng. Kẻ thù không lấy được từ ông bất kỳ một lời khai nào.Lời Kết: Bạn Nghĩ Gì Khi Bước Đi Trên Đường Nguyễn Trọng Tuyển?Các bạn trẻ thân mến,Anh hùng Nguyễn Trọng Tuyển ngã xuống khi tuổi đời mới 37 — độ tuổi mà một người đàn ông đang ở độ chín nhất của sự nghiệp và tình cảm gia đình.Hôm nay, khi chúng ta thong dong chạy xe trên con đường mang tên ông giữa lòng Sài Gòn hoa lệ, hay ngồi trong những quán cà phê lộng lẫy, hãy nhớ rằng: Mỗi mét đất bình yên dưới chân chúng ta đã phải đổi bằng một sự hy sinh khốc liệt đến nhường nào.Câu chuyện của Nguyễn Trọng Tuyển gửi đến thế hệ thanh niên một thông điệp mạnh mẽ về Sự kiên định và Trách nhiệm:Đừng bao giờ đầu hàng trước nghịch cảnh, dù hoàn cảnh có tăm tối và ngột ngạt như căn hầm 12 tiếng năm xưa.Hãy sống sao cho xứng đáng với sự hy sinh của những người đi trước, dùng trí tuệ và sức trẻ của mình để giữ gìn và xây dựng đất nước ngày một giàu đẹp hơn.Ngọn lửa từ căn hầm thép Trảng Bàng năm 1959 vẫn đang cháy, và nó cần được tiếp nối bằng chính khát vọng của các bạn hôm nay!

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn
NGUYỄN TRỌNG TUYỂN | Câu chuyện thời hoa lửa