Nguyễn Văn Bảy-“cú đấm thép”của Không quân Nhân dân Việt Nam
Giai đoạn kháng chiến chống thực dân Pháp bùng nổ tại Nam Bộ, gia đình ông chịu ảnh hưởng trực tiếp từ các chính sách bình định và càn quét của quân đội Pháp tại địa bàn sông Tiền. Năm 1953, ở tuổi 17, để tránh cuộc hôn nhân do gia đình sắp đặt và phản kháng lại ách áp bức của chính quyền thực dân, Nguyễn Văn Bảy trốn gia đình gia nhập lực lượng du kích địa phương. Sau đó, ông chuyển sang biên chế Đại đội 270 thuộc Tiểu đoàn 309 – một đơn vị chủ lực có tiếng tại chiến trường Nam Bộ thời bấy giờ, trực tiếp tham gia các trận đánh giao thông và tập kích đồn bốt Pháp cho đến khi Hiệp định Geneve được ký kết vào năm 1954. Quá trình tập kết và bước chuyển dịch sang Binh chủng Không quân (1954 – 1965)Tháng 10 năm 1954, theo điều khoản chuyển quân của Hiệp định Geneve, Nguyễn Văn Bảy cùng đơn vị xuống tàu tập kết ra miền Bắc.
Ông được biên chế vào Sư đoàn 338, sau đó chuyển sang Sư đoàn 330 đóng quân tại Thanh Hóa.Năm 1960, bước ngoặt lớn xảy ra khi Bộ Quốc phòng tổ chức đợt tuyển chọn phi công quy mô lớn để chuẩn bị xây dựng lực lượng không quân tiêm kích. Tại thời điểm kiểm tra, Nguyễn Văn Bảy chỉ mới hoàn thành lớp 3/10 (hệ thống giáo dục thời bấy giờ). Tuy nhiên, nhờ nền tảng thể lực vượt trội của một thanh niên vùng sông nước miền Tây và phản xạ cực tốt, ông vượt qua các bài kiểm tra y học nghiêm ngặt của chuyên gia Liên Xô
Chiến công đầu tiên của ông diễn ra vào ngày 19/06/1965 trên bầu trời Yên Thế, khi ông bắn bị thương nặng một chiếc F-4. Trận đánh đỉnh cao của Nguyễn Văn Bảy diễn ra vào ngày 21/09/1966 tại vùng trời Chi Lăng. Trong trận này, biên đội của ông đối đầu với hơn 10 máy bay Mỹ. Bằng động tác cơ động lật nhào gấp trên góc lượn hẹp, ông đã lần lượt đưa một chiếc F-105 và một chiếc F-4 vào tầm ngắm, khai hỏa pháo tiêu diệt cả hai chiếc chỉ trong vòng vài phút.Tính đến cuối năm 1967, phi công Nguyễn Văn Bảy đã thực hiện tổng cộng 94 chuyến bay chiến đấu, trực tiếp giao chiến 13 lần và bắn rơi 7 máy bay Mỹ. Toàn bộ 7 chiếc này đều bị tiêu diệt bằng pháo trên máy bay MiG-17, không có sự hỗ trợ của tên lửa. Đặc biệt, máy bay của ông nhiều lần bị trúng mảnh đạn nổ từ đối phương (có lần trúng hơn 80 lỗ thủng trên thân) nhưng ông vẫn điều khiển hạ cánh an toàn. Kỷ luật công tác và giai đoạn hậu chiến (1969 – 2019)Sau khi đạt thành tích bắn rơi 7 máy bay, để bảo toàn lực lượng cán bộ cốt cán cho công tác chỉ huy và đào tạo, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ra lệnh rút Nguyễn Văn Bảy khỏi lực lượng chiến đấu trực tiếp trên không. Ông chuyển sang làm công tác quản lý quân sự, giữ các chức vụ Trung đoàn trưởng Trung đoàn 923, Phó Tham mưu trưởng Quân chủng Không quân.Sau ngày 30/04/1975, ông tiếp tục tham gia tiếp quản các sân bay miền Nam và giữ chức Phó Giám đốc Học viện Không quân, rồi Chuẩn đô đốc - Phó Tham mưu trưởng Quân chủng Phòng không - Không quân cho đến khi nghỉ hưu vào năm 1990 với quân hàm Đại tá.Sau khi rời quân ngũ, Đại tá Nguyễn Văn Bảy không ở lại các trung tâm đô thị lớn mà chọn quay về quê nhà tại huyện Lai Vung, tỉnh Đồng Tháp. Ông trở lại cuộc sống của một nông dân thuần túy, tham gia đào ao nuôi cá, trồng cây ăn quả và sinh hoạt giản dị tại địa phương cho đến khi qua đời vào ngày 22/09/2019 tại Bệnh viện Quân y 175, thọ 83 tuổi.
Cuộc đời hoạt động lịch sử của Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Bảy là một minh chứng điển hình cho tiến trình phát triển và nghệ thuật tác chiến của Không quân Nhân dân Việt Nam. Các thông số chiến đấu, mốc thời gian sự kiện và phương thức vận dụng khí tài của ông đã trở thành tài liệu nghiên cứu lịch sử quân sự trong và ngoài nước, khẳng định hiệu suất tác chiến đỉnh cao của con người trước các phương tiện kỹ thuật hiện đại.
