Nguyễn Văn Chí – người cán bộ cách mạng bền bỉ từ Sài Gòn đến Côn Đảo và công cuộc xây dựng miền Bắc

Nguyễn Văn Chí sinh năm 1905 tại vùng quê Mỹ Thắng, nay thuộc tỉnh Gia Lai. Năm 1925, ông vào Sài Gòn làm công nhân và sớm tham gia tổ chức Công hội tại Phú Thọ. Những năm 1928 đến 1930, ông làm bồi bếp cho các gia đình người Pháp, đồng thời hoạt động trong nghiệp đoàn bí mật của ngành này, và theo thông lệ ở miền Nam, ông được gọi là Tư Chí.

Năm 1930, ông nhận nhiệm vụ đặc biệt khi làm việc trong Sở Mật thám Chợ Lớn, thu thập tin tức và chuyển thông tin ra bên ngoài cho các đồng chí. Đến tháng 3 năm 1932, ông được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương. Sau đó, ông hoạt động tại Bến Tre từ năm 1936 đến 1939 và giữ vai trò Bí thư Chi bộ thị xã.

Khi phong trào Nam Kỳ khởi nghĩa thất bại, thực dân Pháp truy nã gắt gao những người cộng sản. Ông phải lên Đà Lạt để tiếp tục hoạt động bí mật. Đến giữa năm 1941, khi Mặt trận Việt Minh ra đời, ông trở về Sài Gòn, tham gia tổ chức Công nhân cứu quốc Hội và góp phần vào cuộc Cách mạng Tháng Tám tại Sài Gòn – Chợ Lớn.

Trong kháng chiến chống Pháp, ông góp sức sáng lập và quản lý tờ báo bí mật Chống xâm lăng, đồng thời tổ chức đưa dân chúng tản cư. Tháng 3 năm 1946, ông bị bắt và bị tra tấn suốt chín ngày tại bốt Bolot. Nhờ sự cứu giúp kịp thời của tổ chức Việt Minh, ông được thả tự do và tiếp tục công tác trong Thành ủy Sài Gòn – Chợ Lớn.

Ngày 15 tháng 10 năm 1949, ông lại bị bắt và bị kết án 20 năm khổ sai, đày ra Côn Đảo. Tại đây, ông vẫn giữ vai trò Bí thư chi bộ khám nhà thương và trưởng Ban bình dân học vụ, góp phần giữ vững tinh thần đồng chí trong những năm tháng tù đày.

Sau Hiệp định Genève năm 1954, ông được trao trả và tiếp tục cống hiến cho đất nước. Ông tham gia cải cách ruộng đất tại nhiều địa phương, rồi công tác tại Bộ Công nghiệp nặng và Ủy ban Khoa học và Kỹ thuật Nhà nước cho đến khi nghỉ hưu năm 1964. Sau khi đất nước thống nhất, ông vào Nam đoàn tụ gia đình và qua đời năm 1980.

Cuộc đời Nguyễn Văn Chí cho thấy sự kiên định với lý tưởng, lòng dũng cảm trước kẻ thù và tinh thần cống hiến không ngừng nghỉ. Với đoàn viên, thanh niên hôm nay, tấm gương ấy nhắc nhở về trách nhiệm học tập, rèn luyện và sẵn sàng đóng góp cho quê hương, đất nước.

Nguồn tham khảo: Wikipedia tiếng Việt – "Nguyễn Văn Chí (Tư Chí)" (https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Ch%C3%AD_(T%C6%B0_Ch%C3%AD)), nội dung được biên soạn lại theo giấy phép CC BY-SA 4.0.