Nguyễn Văn Cừ
Nguyễn Văn Cừ (1912-1941) là Tổng Bí thư thứ tư của Đảng Cộng sản Đông Dương (từ 1938-1940), nhà lý luận xuất sắc, có tư duy chính trị sắc bén, đã có nhiều đóng góp quan trọng cho cách mạng Việt Nam, nổi bật với các tác phẩm như “Tự chỉ trích” và “Các quyền tự do dân chủ”, hy sinh khi mới 29 tuổi.
1. Thân thế và Sự nghiệp Sớm:
• Sinh và Quê quán: Sinh ngày 9/7/1912, tại làng Phù Khê, huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh, xuất thân từ gia đình nho giáo yêu nước, là hậu duệ của danh nhân Nguyễn Trãi.
• Hoạt động Cách mạng Sớm: Từ nhỏ đã bộc lộ tư chất thông minh, năm 16 tuổi được kết nạp vào Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên, sau đó tham gia “vô sản hóa” trong vùng mỏ Quảng Ninh.
2. Lãnh đạo Đảng:
• Tổng Bí thư Trẻ tuổi: Tại Hội nghị Trung ương tháng 3/1938, khi chưa đầy 26 tuổi, Nguyễn Văn Cừ được bầu làm Tổng Bí thư, trở thành nhà lãnh đạo cao nhất của Đảng lúc bấyển.
• Chỉ đạo Chiến lược: Dưới sự lãnh đạo của ông, Đảng phát triển mạnh phong trào dân chủ, ra báo công khai “Dân chúng”, và giải quyết các vấn đề lý luận, thực tiễn phức tạp.
3. Tư tưởng và Tác phẩm:
• Tư duy Lý luận Sắc sảo: Thấu hiểu sâu sắc Chủ nghĩa Mác-Lênin, ông đã khái quát nhiều vấn đề lý luận quan trọng của cách mạng Việt Nam.
• Tác phẩm tiêu biểu:
§ “Tự chỉ trích” (viết lúc 27 tuổi): Phê phán chủ nghĩa cá nhân, cơ hội, đề cao tự phê bình và phê bình.
§ “Các quyền tự do dân chủ” (viết trong tù): Vận động cách mạng, tập hợp lực lượng, bảo vệ quyền lợi nhân dân.
4. Hy sinh:
• Bị mật thám Pháp bắt và hi sinh vào ngày 28/8/1941 tại Hóc Môn, Sài Gòn, khi tuổi đời còn rất trẻ, để lại sự tiếc thương lớn cho Đảng và nhân dân.



