Nguyễn Văn Quy (tức Ba Ca) – Người du kích sáng tạo cách đánh ong độc đáo, mưu trí trên chiến trường Cần Thơ

Anh hùng Nguyễn Văn Quy (tức Ba Ca) sinh năm 1926, dân tộc Kinh, quê ở ấp Phước Hưng, xã Đông Phước, huyện Châu Thành, tỉnh Cần Thơ. Khi hy sinh, đồng chí là Tiểu đội phó du kích xã Đông Phước, huyện Châu Thành – một chiến sĩ du kích tiêu biểu với lối đánh sáng tạo, độc đáo, góp phần làm phong phú nghệ thuật chiến tranh nhân dân ở Nam Bộ.

Trong những năm tháng chiến đấu ác liệt chống địch càn quét, Nguyễn Văn Quy nổi bật bởi tư duy linh hoạt, luôn tìm tòi những phương thức tác chiến phù hợp với điều kiện địa phương. Từ thực tiễn chiến trường sông nước, đồng chí đã sáng tạo cách đánh kết hợp bom mìn tự tạo, chông và đặc biệt là nuôi ong vò vẽ để chống địch, tạo nên những trận đánh bất ngờ, hiệu quả cao, khiến quân địch hoang mang, lúng túng.

Từ năm 1960 đến năm 1967, Nguyễn Văn Quy đã nuôi 95 tổ ong, tổ chức trên 250 trận đánh địch bằng ong kết hợp với mìn và chông, tiêu diệt 45 tên, làm bị thương hơn 300 tên khác, thu 15 khẩu súng các loại. Đồng chí có kỹ năng đặc biệt trong việc dụ ong, bố trí trận địa và điều khiển đàn ong theo ý đồ chiến đấu, tạo nên thế trận có chặn đầu, khóa đuôi, đánh chính diện đúng hướng hành quân càn quét của địch.

Ngày 12 tháng 3 năm 1963, khi tiểu đoàn bảo an 416 lọt vào trận địa đã được bố trí sẵn tại ấp Phước Hưng, Nguyễn Văn Quy bất ngờ giật dây cho ong bay ra tấn công. Bị ong đốt hoảng loạn, đội hình địch rối loạn, vướng vào hệ thống mìn và chông của ta, kết quả 16 tên bị tiêu diệt, hơn 50 tên bị thương, ta thu 18 khẩu súng các loại. Đây là trận đánh tiêu biểu thể hiện rõ trí sáng tạo và nghệ thuật tác chiến linh hoạt của người du kích.

Trong một trận khác, đồng chí cùng nhân dân phá lộ 4 đoạn Long Thạnh – Cái Tắc, bố trí nhiều ụ chướng ngại, mỗi ụ đặt một tổ ong và ngụy trang kín đáo. Khi tiểu đoàn bảo an 417 tiến hành càn quét, đàn ong đồng loạt bay ra tấn công buộc địch phải chạy tán loạn, phá vỡ đội hình hành quân. Trận đánh này được Quân khu chọn báo cáo điển hình tại Trung ương Cục miền Nam, mở ra phong trào nuôi ong đánh giặc rộng khắp ở địa phương.

Không chỉ mưu trí, sáng tạo trong chiến đấu, Nguyễn Văn Quy còn là tấm gương dũng cảm, gắn bó với nhân dân, kiên trì bám đất, bám làng, trực tiếp chiến đấu trong nhiều trận ác liệt. Ngày 13 tháng 3 năm 1967, trong một trận đánh chống địch, đồng chí đã anh dũng hy sinh, để lại tấm gương sáng về tinh thần chiến đấu thông minh, quả cảm của lực lượng du kích Nam Bộ.

Với những cống hiến đặc biệt xuất sắc, ngày 28 tháng 4 năm 2000, Nguyễn Văn Quy được Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam truy tặng danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.