Nguyễn Văn Trỗi
Chiến sĩ biệt động Sài Gòn, người đã đặt mìn ám sát Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ McNamara và hiên ngang hô vang khẩu hiệu quyết thắng trong 9 phút cuối cùng tại pháp trường.
Nguyễn Văn Trỗi sinh ra tại Điện Bàn, Quảng Nam, sau đó vào Sài Gòn làm thợ điện và bí mật gia nhập lực lượng biệt động vũ trang nội thành. Tháng 5/1964, nhận được tin phái đoàn quân sự cao cấp của Mỹ do Bộ trưởng Quốc phòng Robert McNamara dẫn đầu sẽ đến miền Nam, anh đã xung phong nhận nhiệm vụ đặt mìn tiêu diệt phái đoàn tại cầu Công Lý.
Kế hoạch bại lộ, anh bị bắt giữ. Trong ngục tối, dù bị kẻ thù tra tấn bằng những cực hình tàn khốc nhất, Nguyễn Văn Trỗi vẫn kiên trung không hé răng khai báo bất cứ thông tin nào về cơ sở cách mạng. Ngày 15/10/1964, chính quyền ngụy đưa anh ra pháp trường khám Chí Hòa xử bắn. Trước mặt hàng chục nhà báo quốc tế, anh hiên ngang gạt phắt tấm băng đen bịt mắt, chỉ trích tội ác của đế quốc Mỹ và dõng dạc hô vang: "Hãy nhớ lấy lời tôi! Đả đảo đế quốc Mỹ! Hồ Chí Minh muôn năm! Việt Nam muôn năm!". Hình ảnh người thợ điện 24 tuổi mặc áo trắng, hai tay bị trói giật ra sau nhưng ánh mắt rực lửa hiên ngang nhìn thẳng vào mũi súng kẻ thù đã làm chấn động phong trào phản chiến trên toàn thế giới.
