"Nhà khoa học mặc áo lính – Thiếu tướng Hoàng Đan: Vị tướng tài ba của những bước ngoặt lịch sử"
Nổi tiếng là một vị tướng trí thức với tư duy sắc sảo, Thiếu tướng Hoàng Đan là người chỉ huy trực tiếp trận thử lửa Thượng Đức năm 1974, mở ra cánh cửa cho Đại thắng mùa Xuân 1975. Ông cũng là người đã xoay chuyển cục diện tại mặt trận Lạng Sơn trong cuộc chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc năm 1979 bằng những quyết sách táo bạo và khoa học.
Trong lịch sử Quân đội nhân dân Việt Nam, Thiếu tướng Hoàng Đan hiện lên như một mẫu hình tiêu biểu của người chỉ huy hiện đại: vừa dạn dày kinh nghiệm trận mạc, vừa có trình độ lý luận quân sự uyên thâm. Ông không chỉ là một vị tướng cầm quân đánh giặc mà còn là một nhà nghiên cứu, một người thầy lớn luôn trăn trở về nghệ thuật quân sự Việt Nam. Ông nổi tiếng với thói quen đọc sách và nghiên cứu tài liệu ngay tại hầm chỉ huy, luôn tìm cách áp dụng những nguyên lý khoa học vào thực tiễn chiến trường khốc liệt.
Tên tuổi của ông gắn liền với chiến thắng Thượng Đức (Quảng Nam) vào năm 1974, một trận đánh mang ý nghĩa then chốt như chiếc chìa khóa mở toang cánh cửa giải phóng miền Nam. Đối đầu với Sư đoàn Dù tinh nhuệ bậc nhất của quân đội Sài Gòn, Hoàng Đan với cương vị Phó Tư lệnh Quân đoàn 2 đã bình tĩnh phân tích thế trận và đưa ra những cách đánh hiểm hóc, bẻ gãy hoàn toàn ý chí phản kích của địch. Chiến thắng này đã giúp Bộ Chính trị đi đến kết luận quan trọng: Quân đội ta hoàn toàn đủ sức đánh bại quân chủ lực của địch ngay cả khi Mỹ can thiệp trở lại.
Đến năm 1979, khi biên giới phía Bắc bùng lên tiếng súng xâm lược, Hoàng Đan một lần nữa khoác ba lô ra trận. Với cương vị Tư lệnh Quân đoàn 5 tại mặt trận Lạng Sơn nóng bỏng, sự xuất hiện của ông đã trở thành điểm tựa tinh thần vững chắc cho cán bộ chiến sĩ. Bằng phong cách chỉ huy sâu sát "miệng nói tay làm", ông thường xuyên đội mũ sắt, chống gậy đi bộ xuống tận các chốt tiền tiêu để kiểm tra phương án phòng thủ. Những chỉ đạo chiến thuật sắc bén của ông đã góp phần chặn đứng bước tiến của quân xâm lược, bảo vệ vững chắc từng tấc đất thiêng liêng của Tổ quốc.
Đối với sinh viên Trường Cao đẳng Y tế Đồng Tháp, tấm gương của Thiếu tướng Hoàng Đan mang lại bài học quý giá về giá trị của tri thức. Ông chứng minh rằng, lòng dũng cảm thôi là chưa đủ, muốn thành công và chiến thắng trong bất kỳ lĩnh vực nào, con người cần phải không ngừng học hỏi, trau dồi kiến thức và biết vận dụng sáng tạo lý thuyết vào thực tế. Sự uyên bác và tinh thần cầu tiến của ông mãi là nguồn cảm hứng bất tận cho thế hệ trẻ hôm nay trên con đường lập nghiệp.
