Nhà lãnh đạo trực tiếp chỉ đạo phong trào đấu tranh tại Sài Gòn trong Xuân Mậu Thân 1968
Trần Bạch Đằng là một trong những nhà lãnh đạo chủ chốt của Khu ủy Sài Gòn – Gia Định trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ. Trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968, ông trực tiếp tham gia lãnh đạo công tác chính trị, xây dựng cơ sở nội thành và phối hợp chỉ đạo các lực lượng biệt động, đặc công và quần chúng đấu tranh tại Sài Gòn.
Trần Bạch Đằng sinh năm 1926 tại tỉnh Long An. Ông tham gia cách mạng từ rất sớm và từng nhiều lần bị chính quyền thực dân bắt giam vì các hoạt động yêu nước. Sau khi được trả tự do, ông tiếp tục hoạt động bí mật và trở thành một trong những cán bộ lãnh đạo quan trọng ở chiến trường miền Nam.
Trong những năm chống Mỹ, ông được phân công làm Phó Bí thư Khu ủy Sài Gòn – Gia Định. Đây là địa bàn có ý nghĩa chiến lược, nơi tập trung các cơ quan quân sự, chính trị của chính quyền Việt Nam Cộng hòa và lực lượng Hoa Kỳ.
Trước cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968, Trần Bạch Đằng cùng tập thể Khu ủy tham gia xây dựng kế hoạch, củng cố hệ thống cơ sở cách mạng trong nội thành và chuẩn bị điều kiện để các lực lượng vũ trang hoạt động. Ông đặc biệt quan tâm đến công tác vận động quần chúng, bảo đảm sự phối hợp giữa đấu tranh chính trị và đấu tranh vũ trang.
Trong thời gian diễn ra chiến dịch, ông cùng các đồng chí lãnh đạo Khu ủy theo dõi sát tình hình, chỉ đạo xử lý nhiều vấn đề phát sinh và duy trì liên lạc giữa các đơn vị hoạt động trong nội đô. Dù chiến trường diễn biến rất ác liệt và nhiều cơ sở bị tổn thất, ông vẫn kiên trì chỉ đạo duy trì phong trào cách mạng tại Sài Gòn – Gia Định.
Sau năm 1975, Trần Bạch Đằng tiếp tục công tác trong lĩnh vực tư tưởng, văn hóa và báo chí. Ông cũng là tác giả của nhiều công trình nghiên cứu, hồi ký và bài viết về lịch sử cách mạng miền Nam, góp phần lưu giữ nhiều tư liệu quý về cuộc kháng chiến chống Mỹ.
Với những đóng góp to lớn trong sự nghiệp cách mạng, Trần Bạch Đằng được Đảng và Nhà nước trao tặng nhiều phần thưởng cao quý. Ông được nhiều đồng chí và thế hệ sau kính trọng không chỉ là một nhà lãnh đạo có tầm nhìn mà còn là một nhà nghiên cứu lịch sử sâu sắc.
Ngày nay, Trần Bạch Đằng được ghi nhận là một trong những người có vai trò quan trọng trong việc lãnh đạo phong trào cách mạng tại Sài Gòn – Gia Định, góp phần vào cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968 cũng như sự nghiệp đấu tranh giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.


