Nhằm thẳng quân thù mà bắn

“Dù biết xương tan nát thịt,
Nhưng vẫn không sờn lòng,
Không tiếc tuổi xuân’’
Chiến tranh đi qua để lại trong con người ta biết bao là đau thương và mất mát, người ta thương khóc cho bao số phận tuổi trẻ bi ai phải đằm mình trong cái hung ác của chiến tranh, để rồi đánh đổi đời tươi trẻ cống hiến cho mùa xuân của đất nước. Nguyễn Viết Xuân - người chiến sĩ mang trái tim rực lửa yêu nước - là một cuộc đời như thế, với khẩu hiệu "nhằm thẳng quân thù, bắn” đã khiến anh đi vào lịch sử như một huyền thoại về tinh thần dũng cảm, kiên quyết chiến đấu cho sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.
Anh sinh ngày 20 tháng 1 năm 1934, tại thôn Thượng, xã Ngũ Kiên, huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phúc, trong một gia đình nông dân nghèo giàu truyền thống cách mạng. Tuổi thơ của anh gắn với ruộng đồng, với những bữa cơm đạm bạc và nỗi đau mất nước âm ỉ trong từng nhịp sống quê hương. Có lẽ chính từ mảnh đất lam lũ ấy, lòng yêu nước đã lớn lên lặng lẽ, để rồi khi mới 18 tuổi, anh rời mái nhà tranh, vượt vùng núi hiểm trở, khoác lên mình màu áo lính, chọn con đường gian khó nhưng cao cả nhất của một người thanh niên Việt Nam.
Nhập ngũ tháng 11 năm 1952, Nguyễn Viết Xuân trưởng thành nhanh chóng qua từng trận đánh. Từ một chiến sĩ trinh sát, anh trở thành trung đội trưởng pháo cao xạ, rồi chính trị viên đại đội. Anh đã góp mặt trong Chiến dịch Điện Biên Phủ 1954, giữa mưa bom lửa đạn, nơi mỗi tấc đất đều thấm máu và ý chí quật cường. Những chiến công thầm lặng của anh và đồng đội đã góp phần làm nên chiến thắng “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”.
Những khoảnh khắc khiến tên anh khắc sâu vào lịch sử là ngày 18 tháng 11 năm 1964, trên trận địa pháo cao xạ bảo vệ bầu trời Quảng Bình. Bom đạn kẻ thù trút xuống dữ dội. Anh bị thương nặng ở chân, máu hòa vào đất. Giữa lằn ranh sinh tử, anh không lùi bước. Với ý chí sắt đá, anh yêu cầu cắt bỏ phần thịt bị dập để tiếp tục chỉ huy. Và trong tiếng gầm của bom, lời hô vang lên, dứt khoát, hiên ngang, như mệnh lệnh của Tổ quốc:
“Nhằm thẳng quân thù mà bắn!”
Lời hô ấy không chỉ dẫn đường cho những viên đạn pháo, mà còn đánh thức sức mạnh tinh thần của cả một thế hệ. Đó là tiếng nói của lòng yêu nước, của niềm tin sắt son vào ngày mai độc lập. Anh đã anh dũng hy sinh ngay trên trận địa, để bầu trời Tổ quốc được bình yên, để những con người anh yêu được hưởng một mùa xuân mới, sống thay đời anh.
Năm 1967, ghi nhận chiến công hy sinh anh dũng của anh, nhà nước truy tặng anh danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Nhưng hơn mọi danh hiệu, điều còn lại sâu sắc nhất là tấm gương sống trọn vẹn cho lý tưởng, cho tình yêu đất nước của Nguyễn Viết Xuân. Như lời thơ Nguyễn Khoa Điềm:
“Họ đã sống và chết
Giản dị và bình tâm
Không ai nhớ mặt đặt tên
Nhưng họ đã làm ra Đất Nước.”
Nguyễn Viết Xuân - một cái tên, một cuộc đời - đã hóa thành biểu tượng. Trong lời ca vang ngày chiến thắng, trong những trang sách lịch sử, trong từng phút giây bình yên hôm nay, trong từng con tim người dân Việt Nam vẫn có bóng dáng của anh và những người đã ngã xuống.
Viết về anh, lòng ta không chỉ là biết ơn sâu sắc, mà còn là lời tự nhắc: phải sống sao cho xứng đáng. Bởi hòa bình này không tự nhiên mà có - nó được đánh đổi bằng tuổi trẻ, máu xương và cả những giấc mơ chưa kịp gọi tên.
Nhă