NHÂN VẬT LỊCH SỬ: ANH HÙNG LIỆT SĨ NGÔ GIA TỰ

I. THÔNG TIN NHÂN VẬT

Họ và tên: Ngô Gia Tự (bí danh hoạt động là Ngô Sỹ Quyết).

Năm sinh: 1908 (Sinh ngày 03/12/1908).

Năm hy sinh: 1935 (Hy sinh tháng 01/1935).

Quê quán: Làng Tam Sơn, phủ Từ Sơn (nay thuộc phường Tam Sơn, thành phố Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh).

II. CÂU CHUYỆN LỊCH SỬ

NGỌN ĐUỐC SÁNG GIỮA NGỤC TÙ CÔN ĐẢO

Ngô Gia Tự sinh ra trong một gia đình nhà nho nghèo giàu truyền thống yêu nước tại quê hương quan họ Bắc Ninh. Thân phụ ông là cụ đồ Ngô Gia Du, một người học rộng tài cao từng tích cực tham gia phong trào Đông Kinh Nghĩa Thục. Kế thừa truyền thống học vấn và chí khí cách mạng của gia đình, Ngô Gia Tự sớm bộc lộ tư chất thông minh xuất chúng và lòng căm thù giặc sâu sắc. Khi theo học tại Trường Bưởi danh tiếng ở Hà Nội, người thanh niên trẻ tuổi ấy đã hăng hái tham gia phong trào đấu tranh đòi thả cụ Phan Bội Châu và lễ truy điệu cụ Phan Châu Trinh, dẫn đến việc bị nhà trường thực dân trục xuất. Trở về quê nhà, ông vừa lao động cày cấy lam lũ như một người nông dân thực thụ, vừa mở lớp dạy học để tuyên truyền lòng yêu nước cho thế hệ trẻ.

Năm 1926, Ngô Gia Tự gia nhập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên và vinh dự được sang Quảng Châu tham gia lớp huấn luyện chính trị do lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc trực tiếp phụ trách. Trở về nước với bầu nhiệt huyết cách mạng, ông cùng các đồng chí dấn thân vào phong trào "vô sản hóa", trực tiếp đi làm phu mỏ, thợ xưởng để rèn luyện bản lĩnh đấu tranh và truyền bá chủ nghĩa Mác - Lênin vào giai cấp công nhân. Tháng 3/1929, ông tham gia sáng lập Chi bộ Cộng sản đầu tiên tại số nhà 5D Hàm Long, Hà Nội và sau đó là Đông Dương Cộng sản Đảng. Sau khi Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời vào mùa xuân năm 1930, Ngô Gia Tự được cử giữ chức vụ Bí thư lâm thời Xứ ủy Nam Kỳ, trực tiếp lãnh đạo phong trào đấu tranh sục sôi của quần chúng nhân dân chống lại sự áp bức khốc liệt của thực dân Pháp.

Tháng 11/1930, do sự phản bội của kẻ chỉ điểm, Ngô Gia Tự bị thực dân Pháp bắt giữ tại Sài Gòn. Kẻ thù dùng mọi thủ đoạn dã man nhất, tra tấn dã man đến chết đi sống lại hòng bắt ông khai ra cơ sở cách mạng, nhưng chúng hoàn toàn thất bại trước bản lĩnh kiên cường của người chiến sĩ cộng sản. Bất lực trước ý chí sắt đá ấy, thực dân Pháp kết án ông khổ sai chung thân và đày ra nhà tù Côn Đảo - nơi được mệnh danh là địa ngục trần gian. Trong ngục tối, Ngô Gia Tự tiếp tục giữ vững khí tiết cách mạng, tích cực tham gia viết báo, giảng dạy lý luận chính trị và lãnh đạo phong trào đấu tranh của tù nhân. Vào một đêm sương gió tháng 1/1935, chi bộ nhà tù đã tổ chức cho Ngô Gia Tự cùng các đồng chí vượt ngục bằng thuyền gỗ. Đáng tiếc thay, con thuyền nhỏ nhoi đã bị sóng dữ nhấn chìm giữa biển khơi bao la, người chiến sĩ cộng sản lỗi lạc đã vĩnh viễn nằm lại với biển cả quê hương khi tuổi đời mới tròn 27 tuổi xuân.

Cảm nhận sâu sắc: Đứng trước cuộc đời hoạt động và sự hy sinh oanh liệt của anh hùng Ngô Gia Tự, tôi không khỏi nghẹn ngào và vô cùng kính phục trước ý chí kiên trung của một người chiến sĩ cách mạng tiền bối. Anh đã sẵn sàng từ bỏ con đường học vấn rộng mở, từ chối vinh hoa phú quý cá nhân để dấn thân vào những nơi gian khổ nhất, từ hầm mỏ âm u đến ngục tối Côn Đảo. Khí phách kiên cường "thà chết chứ không chịu khuất phục" và lời nhắn nhủ thiêng liêng "sinh mệnh của Đảng quý hơn sinh mệnh của mình" mãi là bài ca bất tử, soi sáng con đường đi của thế hệ hôm nay.

Ý nghĩa giáo dục và liên hệ thực tế: Tại Trường Tiểu học Ngô Quyền, câu chuyện của anh hùng Ngô Gia Tự luôn được đưa vào các giờ học lịch sử, sinh hoạt Đội và hoạt động ngoại khóa để giáo dục các em học sinh về lòng tự hào dân tộc, ý chí tự lập và tinh thần chịu khó vươn lên. Noi gương anh, chúng tôi rèn luyện cho các em lòng kiên trì trong học tập, tính kỷ luật tự giác và tinh thần tập thể cao cả. Mỗi đoàn viên, giáo viên quyết tâm thắp sáng ngọn lửa học tập bền bỉ, dìu dắt học sinh trở thành những con người có ích, sẵn sàng cống hiến sức trẻ xây dựng đất nước ngày càng giàu đẹp.