NHÂN VẬT LỊCH SỬ: ANH HÙNG LIỆT SĨ TRẦN BỘI CƠ

I. THÔNG TIN NHÂN VẬT

Họ và tên: Trần Bội Cơ.

Năm sinh: 1932.

Năm hy sinh: 1950 (Hy sinh ngày 12/05/1950).

Quê quán: Huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long. Lên Sài Gòn học trung học tại Chợ Lớn từ năm 1947.

II. CÂU CHUYỆN LỊCH SỬ

TIẾNG HÔ RỰC LỬA CỦA NỮ SINH SÀI GÒN - CHỢ LỚN

Trần Bội Cơ sinh trưởng tại huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long trong một gia đình trí thức người Hoa tiến bộ giàu lòng yêu nước, có cha là một chí sĩ cách mạng kiên trung. Từ nhỏ, ngôi nhà ngoại của chị chính là trạm giao liên hoạt động bí mật của công an xung phong Vĩnh Long, giúp chị sớm được bồi dưỡng tinh thần yêu nước và rèn luyện thành một giao liên nhỏ tuổi vô cùng nhanh nhẹn, mưu trí dũng cảm bảo vệ cán bộ. Năm 1947, sau khi học xong tiểu học, chị chuyển lên Chợ Lớn (Sài Gòn) học bậc trung học và nhanh chóng tham gia phong trào học sinh yêu nước bãi khóa đòi tự do dân chủ.

Năm 1948, chị chuyển sang học tại trường Phước Kiến (nay là trường THCS Trần Bội Cơ), nơi hội tụ phong trào đấu tranh học sinh sinh viên nội thành sôi nổi nhất bấy giờ. Khi phong trào đấu tranh dâng cao đỉnh điểm sau sự kiện hy sinh của Trần Văn Ơn đầu năm 1950, Trần Bội Cơ lúc đó đang học lớp đệ tứ (lớp 9 ngày nay) đã dũng cảm đứng lên vận động, lãnh đạo phong trào học sinh toàn trường tổ chức bãi khóa quy mô lớn phản đối việc thực dân Pháp bắt giữ trái phép 10 học sinh yêu nước của trường.

Đầu tháng 5 năm 1950, chính quyền thực dân quyết định đóng cửa trường học và trục xuất học sinh ký túc xá hòng dập tắt ngọn lửa đấu tranh học đường. Trước sự tàn bạo của địch, sáng ngày 6 tháng 5 năm 1950, dưới sự lãnh đạo kiên cường của Trần Bội Cơ, hàng trăm học sinh dũng cảm kéo vào trường Phước Kiến, mở cuộc mít tinh khẩn cấp đòi mở cửa lớp, đòi lại quyền lợi đi học cho học sinh nghèo. Địch huy động lực lượng cảnh sát dã chiến trang bị súng đạn xông vào đàn áp dã man, dùng dùi cui đánh đập học sinh máu chảy đầu rơi và vây bắt hơn 100 học sinh, trong đó có Trần Bội Cơ.

Trong nhà lao tối tăm của kẻ thù, Trần Bội Cơ phải chịu những đòn tra tấn dã man suốt 5 ngày đêm liên tiếp. Chúng châm điện, đánh đập bầm nát da thịt hòng bắt chị khai ra ban chỉ đạo phong trào, nhưng người nữ sinh yêu nước 18 tuổi vẫn ngẩng cao đầu giữ trọn khí tiết kiên trinh không khai báo nửa lời. Ngày 12 tháng 5 năm 1950, nhận thấy mình đã kiệt sức vì vết thương quá nặng, Trần Bội Cơ dồn toàn bộ chút hơi tàn cuối cùng đứng dậy, hướng về các phòng giam đồng đội hô vang lời thề bất tử: "Các bạn, hãy đứng lên!". Tiếng hô của chị vang vọng khắp phòng giam nhà tù Chí Hòa và hóa thành khúc nhạc bất tử của phong trào học sinh sinh viên Sài Gòn.

Cảm nhận sâu sắc: Tấm gương oanh liệt của chị Trần Bội Cơ mang lại cho tôi sự xúc động dâng trào và niềm cảm phục sâu sắc trước tuổi thanh xuân kiêu hãnh của học sinh sinh viên miền Nam. Ở tuổi 18 - độ tuổi trăng tròn đẹp đẽ nhất của cuộc đời, chị đã gác lại những ước mơ học đường thanh tao để nhận trọng trách chỉ huy một phong trào đấu tranh đầy hiểm nguy. Tiếng hô cuối cùng "Các bạn, hãy đứng lên!" thể hiện một ý chí thép không bao giờ khuất phục và lòng kiên định sắt đá vào sự thắng lợi của cách mạng. Chị đã ngã xuống nhưng ngọn đuốc lý tưởng của chị vẫn cháy sáng muôn đời.

Ý nghĩa giáo dục và liên hệ thực tế: Là Chi đoàn giáo viên công tác dưới mái trường xã hội chủ nghĩa, chúng tôi dùng tấm gương của chị Trần Bội Cơ để nuôi dưỡng tinh thần đoàn kết, ý thức sẻ chia và lòng dũng cảm bảo vệ lẽ phải cho học sinh. Chúng tôi tổ chức các hoạt động Đội lấy tên chị để dạy các em học sinh biết gắn kết tinh thần bạn bè, sẵn sàng đứng lên giúp đỡ, che chở cho các bạn yếu thế trong lớp, biết nói không với nạn bạo lực học đường, nỗ lực rèn luyện học tập chăm chỉ để xứng đáng với sự hy sinh vĩ đại của thế hệ đi trước.