NHÂN VẬT ÔNG ÍCH KHIÊM
Ông Ích Khiêm là một nhân vật lịch sử có nhiều đóng góp quan trọng đối với vùng đất Quảng Nam – Đà Nẵng và đối với cả đất nước trong thời kỳ chống thực dân Pháp. Trong suốt cuộc đời làm quan và cầm quân, ông luôn gắn bó với nhân dân, giữ trọn phẩm chất của một người trung trực, quyết liệt và giàu tinh thần yêu nước.
Một trong những đóng góp nổi bật nhất của ông là vai trò trong cuộc kháng chiến chống Pháp tại Đà Nẵng năm 1858. Khi Đà Nẵng trở thành nơi quân Pháp nổ súng xâm lược đầu tiên, Ông Ích Khiêm đã tham gia tổ chức lực lượng phòng thủ, xây dựng đồn lũy và trực tiếp chỉ huy nhiều trận đánh quan trọng. Bằng sự mưu trí và quyết đoán, ông đã góp phần kéo dài cuộc chiến tại Đà Nẵng trong nhiều năm, không để quân Pháp dễ dàng mở rộng chiếm đóng. Đây là đóng góp có ý nghĩa lớn, vì nó vừa làm chậm bước tiến của kẻ thù, vừa thể hiện ý chí kháng chiến mạnh mẽ của nhân dân ta trong những ngày đầu đầy khó khăn.
Ngoài những chiến công quân sự, Ông Ích Khiêm còn để lại dấu ấn sâu đậm trong công việc quản lý và chăm lo đời sống nhân dân. Ở bất cứ nơi nào ông được triều đình cử đến, ông đều chú trọng ổn định trật tự, giữ vững kỷ cương và xử lý nghiêm minh các hành vi tham nhũng. Nhờ sự liêm chính và công bằng của mình, ông trở thành chỗ dựa tinh thần cho dân, góp phần xây dựng chính quyền vững mạnh và đáng tin cậy.
Một đóng góp quan trọng khác của Ông Ích Khiêm nằm ở lĩnh vực trị thủy và phát triển nông nghiệp. Ông chỉ đạo đào kênh, đắp đập, chỉnh trang sông ngòi giúp hạn chế lũ lụt và cung cấp nước tưới cho ruộng đồng. Những công trình này không chỉ giúp người dân giảm bớt khó khăn trong sản xuất, mà còn mở rộng đất đai canh tác, góp phần vào sự phát triển kinh tế nông nghiệp ở nhiều địa phương. Việc ông chú trọng đến đời sống của dân thường cho thấy một tầm nhìn rộng và tinh thần trách nhiệm hiếm có.
Đối với bộ máy quan lại, Ông Ích Khiêm cũng làm nên những đóng góp có giá trị. Ông nghiêm khắc với sai phạm, nhưng luôn khuyên răn và giáo huấn người dưới quyền phải giữ đạo lý và làm việc vì lợi ích chung. Nhiều câu chuyện dân gian và tư liệu lịch sử kể lại rằng ông không ngại lên tiếng trước những điều sai trái, thậm chí dám can gián triều đình. Điều này thể hiện ông không chỉ có tài năng mà còn có đạo đức và dũng khí của một bậc trung thần.
Nhìn lại cuộc đời Ông Ích Khiêm, có thể thấy ông đã đóng góp cho đất nước trên nhiều phương diện: từ quân sự, hành chính, thủy lợi cho đến giáo dục và đạo đức xã hội. Những việc làm của ông không chỉ có ý nghĩa trong thời đại ông sống, mà còn trở thành bài học cho các thế hệ sau về lòng yêu nước, sự liêm chính và tinh thần phụng sự nhân dân. Với người dân Đà Nẵng và Quảng Nam, ông mãi là một biểu tượng đáng trân trọng của khí phách và nghĩa tình.



