Những Bóng Ma UDon
THỜI HOA LỬA – NHỮNG “BÓNG MA” Ở UDON
Có một sân bay nằm trên đất Thái Lan.
Ban ngày, nơi đó đầy tiếng động cơ, xe quân sự, lính gác và những chiếc máy bay Mỹ nối nhau cất cánh.
Nhưng có một thời điểm, người ta bắt đầu sợ một thứ mà họ không nhìn thấy.
Không biết chúng đến từ đâu.
Không biết đã vào bằng đường nào.
Chỉ biết sáng hôm sau, trên sân bay lại xuất hiện những chiếc máy bay bị phá hỏng.
Người Mỹ gọi đó là những cuộc tập kích khó hiểu.
Còn phía Việt Nam, đó là một trong những nhiệm vụ táo bạo của Đoàn đặc công biệt động A54.
Và câu chuyện bắt đầu từ một khu rừng xa xôi ở ngã ba biên giới Thái Lan – Lào – Campuchia.
Tháng 7 năm 1972.
A54 cử 23 cán bộ, chiến sĩ vượt Trường Sơn, tiến về khu rừng Đôn Ka Thom.
Mục tiêu của họ là mở đường vào khu vực sân bay Udon, nơi Mỹ sử dụng làm căn cứ không quân lớn ở Thái Lan.
Nghe hai chữ “mở đường” có vẻ đơn giản.
Nhưng đây không phải con đường để xe tải chạy qua.
Đây là con đường dành cho những người phải đi mà không để lại dấu vết.
Rừng.
Sông.
Biên giới.
Địa hình xa lạ.
Phía trước là một căn cứ được bảo vệ nghiêm ngặt.
Và quan trọng nhất:
Không được để đối phương biết mình đang ở đâu.
Đội soi đường đi được khoảng 15 ngày thì hết lương thực.
Không thể tiếp tục.
Họ phải quay lại.
Nhưng nhiệm vụ không thể bỏ.
Thế là những người lính nghĩ ra một cách vận chuyển rất đặc biệt.
“Sâu đo”.
Mỗi người mang hơn 30kg lương thực.
Đi đến một điểm, để lại một phần.
Chôn xuống đất.
Đánh dấu.
Rồi quay về.
Lần sau lại lấy số hàng ấy đưa tiếp về phía trước.
Cứ từng đoạn một.
A.
Rồi B.
Rồi C.
Rồi D.
Từng chút một, một tuyến hậu cần bí mật được hình thành giữa rừng.
Không xe tải.
Không đoàn vận tải.
Không kho lớn.
Chỉ có những gói lương thực nằm im dưới đất, chờ những người lính quay lại lấy.
Một con đường vô hình được tạo ra.
Đầu tháng 8, đội trinh sát liên lạc được với cơ sở cách mạng của ta trên đất Thái Lan.
Từ đây, những người lính bắt đầu tiếp cận mục tiêu gần hơn.
Họ phải hòa vào cuộc sống địa phương.
Có lúc đóng giả người dân Thái Lan để quan sát khu vực sân bay.
Nhìn đường.
Nhìn vọng gác.
Nhìn quy luật tuần tra.
Nhìn vị trí máy bay.
Nhìn từng khoảng trống trong hệ thống bảo vệ.
Không có radar nào dành cho họ.
Không có máy bay trinh sát yểm trợ.
Chỉ có đôi mắt của người lính.
Và trí nhớ.
Điều đáng sợ của đặc công không nằm ở việc họ mang theo bao nhiêu thuốc nổ.
Mà nằm ở chỗ:
họ có thể ở ngay trước mắt mình mà mình không biết.
Một người dân bình thường đi trên đường.
Một bóng người trong rừng.
Một người xuất hiện rồi biến mất.
Không ai biết người đó đang làm gì.
Đó chính là thứ khiến những căn cứ quân sự lớn phải đau đầu.
Cuối tháng 8 năm 1972, một đội hình chiến đấu 10 người được thành lập, do Đoàn trưởng Đào Đức Hạnh chỉ huy.
Mục tiêu được xác định rõ:
đánh vào sân bay Udon.
Trong tháng 9, họ tiếp tục tạo hành lang từ Căn cứ 07 tới sân bay.
Không chỉ trinh sát.
Mà vừa đi đến đâu, vừa hoàn chỉnh phương án chiến đấu đến đó.
Đó là cách đánh rất đặc biệt:
trinh sát và chiến đấu đi cùng nhau.
Nếu thời cơ xuất hiện, đánh ngay.
Rồi đêm 1 tháng 10 đến.
Đội hình bắt đầu cơ động vào khu vực sân bay.
Mưa lớn.
Gió mạnh.
Đường rừng khó đi.
Đến gần sáng ngày 2 tháng 10, họ mới tiếp cận được khu vực mục tiêu.
Hãy thử tưởng tượng cảnh ấy.
Một nhóm người vừa đi xuyên rừng hàng trăm cây số.
Không đèn.
Không tiếng nói lớn.
Không được phép để lộ vị trí.
Phía trước là căn cứ quân sự của đối phương.
Chỉ một sơ suất...
Tất cả có thể kết thúc ngay trong đêm.
Đêm 2 tháng 10.
Hai tổ chiến đấu bắt đầu tiềm nhập vào sân bay.
Một tổ mở cửa và bảo vệ đường vào.
Các tổ khác tiến về mục tiêu.
Những lượng nổ được triển khai.
Thời gian được tính.
Mọi người phải rút trước khi trời sáng.
Nhưng chiến trường không bao giờ diễn ra đúng như kế hoạch.
Có người không thoát ra được.
Có người bị kẹt lại.
Có người phải tiếp tục chiến đấu trong khi những đồng đội khác đã rút.
Rồi tiếng nổ vang lên.
Sân bay Udon bị đánh.
Theo các tư liệu của phía Việt Nam, trận tập kích đã phá hủy 23 máy bay B-52, một trạm điện và một kho xăng. Ba chiến sĩ Phan Xuân Kính, Phạm Văn Lãm và Vũ Công Xướng hy sinh; Nguyễn Khắc Nga bị thương nặng và bị bắt.
Nhưng có một điểm cần nói thẳng:
Con số thiệt hại 23 B-52 trong các nguồn Việt Nam không hoàn toàn thống nhất với một số tài liệu phía Mỹ/nguồn độc lập. Có nguồn nghi ngờ con số này và cho rằng mức thiệt hại thực tế thấp hơn nhiều. Vì vậy, nếu làm bài lịch sử nghiêm túc, không nên viết “23 B-52 chắc chắn bị phá hủy” như một sự thật không còn tranh luận.
Điều chắc chắn hơn là:
Udon đã bị lực lượng Việt Nam đột nhập và tập kích, và đây là một chiến công đặc biệt táo bạo vì mục tiêu nằm sâu trên lãnh thổ Thái Lan.
Và đó mới là điều khiến câu chuyện này đáng nhớ.
Không phải chỉ vì máy bay.
Không phải chỉ vì thuốc nổ.
Mà vì những người lính ấy đã đi một quãng đường kinh khủng để đến được nơi mà đối phương tưởng rằng mình an toàn.
Họ không đánh từ ngoài.
Họ đi vào tận bên trong.
Không cần một đoàn quân.
Không cần xe tăng.
Không cần pháo binh.
Chỉ một nhóm người.
Một hành lang bí mật.
Một mục tiêu.
Và một mệnh lệnh:
Đánh.
Sau trận Udon, những người lính ấy không trở thành những cái tên nổi tiếng ngay lập tức.
Có những chiến công phải rất lâu sau mới được kể lại.
Có những người hy sinh mà đồng đội chỉ còn biết nhớ bằng một cái tên.
Có những người trở về nhưng mang theo ký ức mà cả đời không muốn kể hết.
Đó cũng là đặc điểm của chiến tranh đặc công.
Người ta nhìn thấy vụ nổ.
Nhưng rất ít người nhìn thấy những tháng ngày trước đó.
Những bước chân trong rừng.
Những đêm không ngủ.
Những lần dò đường.
Những gói lương thực chôn dưới đất.
Những ngày đóng giả người dân.
Những lần chỉ cách đối phương vài bước chân nhưng không được để lộ.
Tất cả những thứ ấy mới làm nên một trận đánh.
Có lẽ vì vậy mà hình ảnh “những bóng ma ở Udon” nghe rất hợp.
Không phải vì họ là những bóng ma thật.
Mà bởi với những người bảo vệ căn cứ, họ gần như vậy.
Không thấy.
Không nghe.
Không biết đến từ đâu.
Cho đến khi tiếng nổ vang lên.
Rồi họ biến mất.
Chiến tranh có những trận đánh mà người ta nhớ bằng tiếng pháo.
Có trận nhớ bằng xe tăng.
Có trận nhớ bằng những đoàn quân tiến vào thành phố.
Còn Udon là một câu chuyện khác.
Một câu chuyện về những người lính đi xuyên qua rừng, vượt biên giới, sống giữa một đất nước xa lạ, âm thầm tiến gần một căn cứ quân sự khổng lồ.
Họ không cần phải xuất hiện đông.
Bởi sự bí mật chính là sức mạnh của họ.
Và có lẽ đó là lý do, khi kể về những người lính A54, tôi không muốn gọi họ là những người hùng bước ra dưới ánh đèn.
Tôi muốn gọi họ đúng với cách chiến đấu của mình:
Những bóng người đi trong đêm.
Đi rất xa.
Đi rất lâu.
Không ai biết.
Cho đến khi bầu trời Udon rung lên.
Và sáng hôm sau, người ta mới nhận ra:
**Đêm qua, những người lính Việt Nam đã ở ngay trong căn cứ của mình.**


