Những bước chân không mỏi trên đường số 4

Những ngày của Chiến dịch Biên giới 1950, từng đoàn quân nối dài trên đường số 4. Không xe cộ, không ánh điện, chỉ có bước chân người nối tiếp bước chân người.

Trong đoàn quân ấy, có chiến sĩ trẻ tên Lợi. Trên vai anh là ba lô nặng trĩu, bên hông là khẩu súng. Đôi dép cao su đã mòn vẹt sau nhiều ngày hành quân.

Anh thở dốc:
— Còn xa không anh?

Người đi trước không quay lại, chỉ nói:
— Đi tiếp là tới.

Câu trả lời quen thuộc, nhưng lại tiếp thêm sức mạnh.

Đường số 4 không dễ đi. Có đoạn dốc cao dựng đứng, có đoạn trơn trượt vì mưa. Ban ngày nắng gắt, ban đêm sương lạnh.

Nhưng đoàn quân không dừng lại.

Một chiến sĩ vấp ngã. Người phía sau nhanh chóng đỡ dậy:
— Đi được không?

— Đi được!

Câu trả lời ngắn gọn, nhưng đầy quyết tâm.

Ban đêm, họ hành quân trong im lặng. Ánh trăng lờ mờ soi những bước chân. Không ai nói nhiều, chỉ có tiếng bước đều đều như nhịp trống.

Lợi cảm thấy chân mình đau rát. Nhưng nhìn lên, thấy hàng người vẫn đi, anh lại bước tiếp.

Anh tự nhủ:
— Không thể dừng lại.

Có những lúc, cả đoàn dừng chân bên suối. Nước lạnh, nhưng ai cũng tranh thủ rửa mặt, uống vội vài ngụm rồi lại lên đường.

Một người lính già nói:
— Đường này… không chỉ là đường đất.

Lợi hỏi:
— Vậy là gì?

Ông nhìn xa xăm:
— Là con đường dẫn đến tự do.

Những ngày sau, tiếng súng bắt đầu vang lên gần hơn. Đường số 4 không còn chỉ là nơi hành quân, mà trở thành tuyến chiến đấu.

Đoàn quân vẫn tiến lên.

Những bước chân ấy có thể mỏi, có thể đau… nhưng không bao giờ dừng.

Khi chiến dịch kết thúc thắng lợi, con đường ấy vẫn còn. Nhưng những người đã đi qua nó đều hiểu rằng:

Không phải con đường làm nên chiến thắng…
mà chính là những bước chân không mỏi.

Lợi đứng trên một đoạn cao, nhìn lại con đường đã đi. Anh thấy như vẫn còn vang vọng đâu đây tiếng bước chân của đồng đội.

Anh khẽ nói:
— Chúng ta đã đi… và sẽ còn đi nữa.