NHỮNG CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA (36)

Người mẹ của những người con nằm lại

Ở xã Điện Thắng Trung, Thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam, người dân vẫn nhắc đến một

người mẹ với tất cả sự kính trọng: Nguyễn Thị Thứ – người mẹ có nhiều con, cháu và con

rể hy sinh trong cả hai cuộc chiến tranh chống Pháp chống Mỹ kéo dài gần 30 năm (từ năm

1948 đến ngày 30 tháng 4 năm 1975)

Bà sinh năm 1904 trong một gia đình nông dân nghèo. Khi đất nước bước vào những năm

tháng chiến tranh ác liệt, các con trai của bà lần lượt lên đường tham gia cách mạng, đứng

trong hàng ngũ của Quân đội Nhân dân Việt Nam.

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ (1954–1975), bà có 9 người con trai, 1 con rể và 2 cháu

ngoại lần lượt hy sinh. Mỗi lần nhận giấy báo tử là một lần trái tim người mẹ thêm một vết

cắt. Nhưng điều khiến người ta khâm phục là bà chưa từng ngăn cản con cháu ra trận.

Người dân trong vùng kể rằng, khi tiễn con đi, bà chỉ dặn:

“Còn giặc thì còn đánh. Mẹ ở nhà lo hương khói tổ tiên.”

Tin người con đầu hy sinh đến vào một buổi chiều mưa. Rồi người thứ hai, thứ ba… Cho đến

khi bàn thờ trong căn nhà nhỏ không còn đủ chỗ đặt thêm di ảnh. Mái tóc bà bạc dần theo

năm tháng, nhưng ánh mắt vẫn cứng cỏi, kiên nghị.

Trong những năm chiến tranh, dù tuổi cao, bà vẫn tham gia nuôi giấu cán bộ cách mạng, tiếp

tế lương thực cho lực lượng kháng chiến tại địa phương. Ngôi nhà của bà từng là điểm liên lạc

bí mật của cơ sở cách mạng.

Năm 1975, đất nước thống nhất. Niềm vui hòa bình lan khắp nơi, nhưng trong căn nhà của bà,

những nén hương vẫn cháy đều trước di ảnh các con. Bà từng nói giản dị:

“Các con tôi mất, nhưng đất nước còn.”

Năm 1994, bà được Nhà nước phong tặng danh hiệu cao quý Bà mẹ Việt Nam Anh hùng.

Hình ảnh của bà sau này được chọn làm nguyên mẫu xây dựng Tượng đài Mẹ Việt Nam

Anh hùng tại thành phố Tam Kỳ, tỉnh Quảng Nam – một công trình tưởng niệm lớn ghi nhớ

sự hy sinh của hàng vạn bà mẹ trên khắp cả nước.

Bà Nguyễn Thị Thứ qua đời năm 2010, thọ 106 tuổi. Nhưng câu chuyện về bà vẫn được nhắc

lại trong các buổi sinh hoạt Đoàn, trong giờ học lịch sử, và trong những chuyến về nguồn của

thế hệ trẻ.

Người mẹ ấy không cầm súng ra trận. Bà không trực tiếp chiến đấu nơi chiến trường. Nhưng

sự hy sinh của bà – sự hy sinh của một người mẹ mất gần như toàn bộ con cháu vì Tổ quốc

đó chính là minh chứng sống động nhất cho sức mạnh của lòng yêu nước Việt Nam.

Trong dòng chảy của “thời hoa lửa”, có những chiến công vang dội được ghi vào sử sách. Và

cũng có những mất mát lặng thầm như của mẹ Nguyễn Thị Thứ – mất mát làm nên nền hòa

bình hôm nay.

Để mỗi khi đứng trước tượng đài Mẹ ở Quảng Nam, người trẻ không chỉ cúi đầu tưởng niệm,

mà còn tự hỏi:

Mình đã sống đủ xứng đáng với những hy sinh ấy chưa?