Nhũng chấn động "phá gông, diệt đồn" | Anh hùng Nguyễn Quốc Trị (Đặng Đình Thao - Bí thư Chi đoàn ấp 2A)

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Quốc Trị sinh năm 1921 tại xã Mỹ Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An. Ngay từ những năm trước Cách mạng Tháng Tám, ông đã tham gia hoạt động cách mạng trong phong trào Việt Minh. Vì những hoạt động yêu nước, ông đã bị chính quyền thực dân Pháp bắt giam. Tuy nhiên, với lòng yêu nước và ý chí kiên cường, ông đã vượt ngục thành công, trở về tiếp tục hoạt động cách mạng, tham gia giành chính quyền ở địa phương và sau đó gia nhập lực lượng Giải phóng quân, bước vào cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.

Trong những năm đầu của cuộc kháng chiến, Nguyễn Quốc Trị tham gia nhiều trận đánh lớn tại chiến trường Cao Bằng, Bắc Kạn và Lạng Sơn. Ông nổi tiếng là người chỉ huy gan dạ, quyết đoán, luôn có mặt ở những nơi chiến đấu ác liệt nhất và trực tiếp chỉ huy đơn vị hoàn thành nhiều nhiệm vụ khó khăn.

Năm 1947, trong trận chiến tại Na Sầm, đơn vị của Nguyễn Quốc Trị rơi vào tình thế bị đối phương bao vây. Để bảo đảm lực lượng rút lui an toàn, ông đã chủ động ở lại chiến đấu, sử dụng hỏa lực kiềm chế đối phương, tạo điều kiện cho đồng đội rút khỏi vòng vây. Sau khi đơn vị an toàn, ông tiếp tục cùng chiến đấu và tổ chức thu dọn chiến trường, góp phần hạn chế tổn thất cho đơn vị.

Đến Chiến dịch Biên giới Thu – Đông năm 1950, khi giữ cương vị Đại đội trưởng, Nguyễn Quốc Trị tiếp tục thể hiện tài chỉ huy trong các trận đánh nhằm chia cắt và tiêu diệt các cánh quân cơ động của đối phương. Trong quá trình chiến đấu, ông trực tiếp chỉ huy đơn vị tiến công, góp phần bắt sống nhiều sĩ quan và binh lính đối phương, thu nhiều vũ khí và phương tiện chiến đấu. Những chiến công liên tiếp ấy đã góp phần quan trọng vào thắng lợi của chiến dịch, mở ra bước phát triển mới cho cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Quốc Trị là một trong những cán bộ quân đội xuất sắc của Quân đội nhân dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Với tài chỉ huy, lòng dũng cảm và nhiều chiến công đặc biệt xuất sắc, ông là một trong những chiến sĩ đầu tiên được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân tại Đại hội Chiến sĩ thi đua và Cán bộ gương mẫu toàn quốc lần thứ nhất năm 1952.

Trong Ngày Giải phóng Thủ đô 10/10/1954, trên cương vị chỉ huy của Trung đoàn Thủ Đô thuộc Đại đoàn 308, ông cùng đơn vị tiến vào tiếp quản Hà Nội theo đúng kế hoạch của Trung ương và Bộ Tổng Tư lệnh, góp phần bảo đảm cuộc tiếp quản diễn ra an toàn, trật tự và trang nghiêm. Những năm sau đó, ông tiếp tục phục vụ trong quân đội, đảm nhiệm nhiều cương vị chỉ huy quan trọng.

Trong các cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Nguyễn Quốc Trị tiếp tục có mặt tại chiến trường miền Trung và hy sinh năm 1967 trong khi làm nhiệm vụ. Tên của ông hiện được đặt cho nhiều đường phố và trường học trang trọng tại các tỉnh thành như Nghệ An, Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh.

Cuộc đời của Anh hùng Nguyễn Quốc Trị là tấm gương sáng về lòng yêu nước, tinh thần bất khuất và tài năng quân sự. Từ người chiến sĩ vượt ngục tham gia cách mạng đến người chỉ huy lập nhiều chiến công và cống hiến trọn đời cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, ông đã để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử Quân đội nhân dân Việt Nam. Tên tuổi của ông được nhiều địa phương ghi nhớ và tôn vinh như biểu tượng của ý chí kiên cường, lòng trung thành tuyệt đối với Tổ quốc và Nhân dân./.