Những đêm không ngủ

Trong cuộc đời người lính, có những trận đánh không chỉ in sâu bởi sự ác liệt, mà còn bởi những khoảnh khắc rất đỗi con người giữa ranh giới sống – chết. Với tôi, đó là trận giữ chốt trên một sườn núi đá trọc ở mặt trận Vị Xuyên, vào những ngày hè năm 1984.

Cao điểm nơi chúng tôi đóng quân gần như không có cây cối, chỉ toàn đá tai mèo lởm chởm. Ban ngày nắng như đổ lửa, đá nóng hầm hập; ban đêm gió thổi hun hút, lạnh buốt. Nước phải gùi từ dưới chân núi lên, mỗi người chỉ được chia từng bi đông nhỏ. Có những hôm khát đến cháy cổ, nhưng vẫn phải nhường phần nước cho thương binh.

Đơn vị tôi chốt giữ ở tuyến trước, cách địch không xa. Hai bên gần như “nhìn thấy nhau qua ống ngắm”. Ban ngày, pháo bắn quần thảo; ban đêm, thỉnh thoảng lại có những loạt súng bắn tỉa bất ngờ.

Một buổi trưa, khi nắng đang gắt nhất, pháo địch bất ngờ dội xuống. Tiếng nổ dồn dập, đất đá vỡ tung. Công sự của chúng tôi bị đánh sập một phần. Tôi và anh em phải vừa tránh pháo, vừa đào lại hào để có chỗ ẩn nấp.

Chưa kịp hoàn hồn, đến xế chiều, địch bắt đầu tiến công. Từ phía sườn núi, từng tốp lính lấp ló sau các mỏm đá, lợi dụng địa hình để áp sát. Tiếng súng lại vang lên, xé tan không gian tĩnh lặng.

Tôi cùng khẩu đội giữ một đoạn hào hẹp. Đạn không nhiều, mỗi người phải tính toán từng loạt bắn. Bên cạnh tôi là anh Phúc – người lớn tuổi nhất tiểu đội, luôn trầm tĩnh trong mọi tình huống.

“Để chúng vào gần rồi bắn, đừng phí đạn!” – anh nói ngắn gọn.

Chúng tôi kiên nhẫn chờ. Khi địch tiến gần, chỉ còn cách chừng vài chục mét, cả tổ đồng loạt nổ súng. Những loạt đạn chính xác khiến đội hình địch chững lại.

Nhưng chúng không dừng. Một mũi khác vòng lên phía trên, tìm cách đánh xuống từ cao. Tình thế trở nên nguy hiểm.

Anh Phúc quyết định dẫn một tổ nhỏ lên chặn mũi đó. Trước khi đi, anh chỉ kịp quay lại nói: “Giữ vững dưới này!”

Tôi nhìn theo bóng anh khuất dần sau những tảng đá.

Trận đánh kéo dài đến tối. Trời dần sập xuống, chỉ còn những tia chớp lửa từ đầu nòng súng. Cuối cùng, khi không thể tiến thêm, địch rút lui.

Khi mọi thứ tạm lắng, chúng tôi đi tìm anh Phúc và tổ chặn sườn. Ở một mỏm đá cao, chúng tôi thấy anh nằm đó. Xung quanh là vỏ đạn và dấu vết của một trận đánh quyết liệt. Anh đã giữ được mũi tiến công của địch, nhưng không kịp trở về.

Đêm hôm ấy, chúng tôi ngồi bên nhau trong chiến hào. Không ai nói nhiều. Chỉ có tiếng gió thổi qua những khe đá, nghe như tiếng thì thầm.

Một người lính trẻ trong đơn vị khẽ nói: “Sau này hòa bình, không biết mình còn nhớ được hết những chuyện này không…”

Tôi không trả lời. Nhưng trong lòng hiểu rõ: những gì đã diễn ra nơi đây sẽ không bao giờ quên được.

Nhiều năm sau, khi trở lại, tôi đứng trên sườn núi năm xưa. Những công sự giờ chỉ còn dấu tích. Cỏ đã mọc lên giữa các khe đá. Nhưng với tôi, nơi này vẫn còn đó hình bóng của anh Phúc, của những người lính đã từng sống, chiến đấu và ngã xuống.

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những câu chuyện như thế vẫn cần được kể lại – không phải để nhắc về đau thương, mà để nhắc về sự kiên cường, về tình đồng đội, và về cái giá của hòa bình hôm nay.