Những đóa hoa bất tử ở Ngã ba Đồng Lộc
10 cô gái Đồng Lộc (thuộc Tiểu đội 4, Đại đội 552, Tổng đội Thanh niên xung phong Hà Tĩnh) trong chiến dịch bảo vệ tuyến đường huyết mạch chống Mỹ cứu nước vào năm 1968.

1. Bối cảnh khốc liệt
Năm 1968, cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước bước vào giai đoạn vô cùng cam go. Ngã ba Đồng Lộc (huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh) là yết hầu giao thông độc đạo trên tuyến đường vận chuyển lương thực, vũ khí từ hậu phương miền Bắc chi viện cho tiền tuyến miền Nam.
Nhận rõ vị trí chiến lược này, quân đội Mỹ đã tập trung máy bay điên cuồng ném bom đánh phá. Mỗi ngày, nơi đây phải hứng chịu hàng trăm quả bom cày xới, đất đá bị biến thành tro bụi, không một cọng cỏ nào có thể mọc nổi. Nhiệm vụ của lực lượng thanh niên xung phong tại đây là: Địch phá đến đâu, ta sửa đường đến đó để xe thông tuyến.
2. Tiểu đội 4 và những cô gái tuổi đôi mươi
Tiểu đội 4 gồm 10 cô gái trẻ, tuổi đời còn rất trẻ, từ 17 đến 24 tuổi, do chị Võ Thị Tần làm tiểu đội trưởng. Hàng ngày, bất kể ngày hay đêm, khi bom vừa dứt là các chị lại lao ra trận địa, dùng cuốc, xẻng, tay trần để san lấp hố bom, rà phá bom nổ chậm, làm cọc tiêu sống dẫn đường cho các đoàn xe chở hàng ra tiền tuyến.
Dù đối mặt với cái chết cận kề trong từng giây phút, các cô gái vẫn lạc quan, yêu đời. Giữa tiếng bom gầm rú, họ vẫn vang lên tiếng cười, tiếng hát, chuyền tay nhau những bức thư gửi về cho gia đình.
3. Buổi chiều định mệnh ngày 24/7/1968
Vào lúc 16 giờ 30 phút ngày 24 tháng 7 năm 1968, Tiểu đội 4 nhận lệnh ra sát mặt đường gần ngã ba để san lấp hố bom sau một đợt oanh tạc dữ dội của máy bay Mỹ nhằm kịp thời mở đường cho đoàn xe sắp đi qua.
Khi các chị đang miệt mài làm việc, bất ngờ một tốp máy bay phản lực của Mỹ quay lại, lao xuống trút một loạt bom trúng vào đội hình của tiểu đội. Một quả bom nổ ngay sát căn hầm chữ A nơi các chị đang trú ẩn. Đất đá sụp đổ, khói bụi mịt mù bao phủ cả một vùng.
Ngay khi máy bay giặc rút đi, các đồng đội lao ra ứng cứu, điên cuồng đào bới bằng tay để tìm kiếm các chị. Tuy nhiên, phép màu đã không xảy ra. Toàn bộ 10 cô gái đã anh dũng hy sinh khi thân thể họ vẫn còn hòa chung vào đất đá của con đường huyết mạch. Người trẻ nhất khi đó là em Võ Thị Hà, mới chỉ tròn 17 tuổi.
4. Sự tôn vinh của hậu thế
Biểu tượng của chủ nghĩa anh hùng: Sự hy sinh của 10 cô gái Đồng Lộc đã trở thành biểu tượng bất tử cho tinh thần "Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước" của thế hệ trẻ Việt Nam.
Danh hiệu cao quý: Tập thể 10 cô gái đã được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Ngã ba Đồng Lộc ngày nay đã trở thành Khu di tích lịch sử quốc gia đặc biệt, nơi hàng triệu người dân Việt Nam tìm về để thắp nén tâm hương tưởng niệm những đóa hoa bất tử đã hiến dâng tuổi thanh xuân cho độc lập của Tổ quốc.



