Những hiện vật của Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hoàng Văn Thượng hiến tặng cho Bảo tàng tỉnh Cao Bằng

Năm 2016, Bảo tàng tỉnh Cao Bằng thực hiện kế hoạch sưu tầm hiện vật đối với những cựu chiến binh sinh sống trên địa bàn phường Hợp Giang, thị xã Cao Bằng (nay là thành phố Cao Bằng). Đợt sưu tầm đã thu được trên 20 hiện vật là quân tư trang, chiến lợi phẩm của các cựu chiến binh trong các cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, đế quốc Mỹ và chiến sự năm 1979. Đây là những hiện vật quý gắn với tên tuổi và quá trình chiến đấu anh dũng của các cựu chiến binh là người con của quê hương Cao Bằng trên chiến trường. Trong số hiện vật được hiến tặng có 03 hiện vật (đèn pin, la bàn và võng) của Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hoàng Văn Thượng, mỗi hiện vật gắn với một cuộc chiến đấu mang kỷ niệm sâu sắc của Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hoàng Văn Thượng trên chiến trường miền Nam.

Sơ lược về cuộc đời và sự nghiệp của Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Hoàng Văn Thượng

Đồng chí Hoàng Văn Thượng, sinh ngày 24/7/1948 tại Bản Giằn, xã Lăng Hiếu, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Lạng (nay là tỉnh Cao Bằng).

Ngày 16/4/1968, đồng chí lên đường nhập ngũ tham gia vào cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Sau khi qua lớp huấn luyện đặc công tại tỉnh Hà Tây, đồng chí cùng đơn vị hành quân vào chiến trường miền Nam chiến đấu. Lúc đó đồng chí thuộc tiểu đoàn 4, sư đoàn 305 đặc công.

Là chiến sĩ có tinh thần chiến đấu gan dạ, dũng cảm, mưu trí, linh hoạt. Dù công việc nặng nhọc, ác liệt, nguy hiểm, đồng chí đều đón nhận và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Trong đơn vị đồng chí luôn gương mẫu, nêu cao tinh thần chiến đấu, là gương sáng cho đồng đội noi theo.

Đồng chí đã được tặng thưởng 04 Huân chương Chiến công giải phóng hạng Nhì và hạng Ba; 03 Huân chương chiến sĩ vẻ vang (hạng Nhất, Nhì, Ba); 01 Huân chương chiến sĩ giải phóng hạng Ba; 13 lần được tặng danh hiệu “Dũng sĩ Quyết thắng, dũng sĩ diệt Mỹ”, một lần "Chiến sĩ thi đua toàn miền Nam" và 19 lần được tặng thưởng Bằng khen.

Ngày 06/11/1978, đồng chí dược phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân. Khi được tuyên dương Anh hùng đồng chí là Thượng úy, Chính trị viên tiểu đoàn 13, trung đoàn 429, Quân khu 7, Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam.

Từ tháng 01/1977 đến 9/1978 đồng chí là Chính trị viên, Phó Chủ nhiệm chính trị E117 tham gia chiến đấu tại Campuchia.

Tháng 10/1978, đồng chí được điều về Ban Chỉ huy Quân sự huyện Quảng Hòa giữ chức vụ Phó Chỉ huy trưởng.

Tháng 11/1982, giữ chức Phó Chủ nhiệm Chính trị rồi Chủ nhiệm chính trị Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Cao Bằng.

Từ năm 1986 đến năm 2005 đồng chí giữ chức vụ Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Cao Bằng, Uỷ viên Ban chấp hành Tỉnh uỷ khóa XII, khóa XIII, Đại ICU Quốc hội khóa VIII (1986 - 1990), Uỷ viên Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam khóa IV.

* Những hiện vật của Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hoàng Văn Thượng hiến tặng cho bảo tàng tỉnh Cao Bằng

Sau đây là những câu chuyện về những hiện vật được ghi chép thông qua lời kể của Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hoàng Văn Thượng.

Ký ức về hiện vật đèn pin: Diễn biến trận đánh liên quan đến lịch sử hiện vật - Trận đánh chi khu Dầu Tiếng, tỉnh Bình Dương

Trong trận nàv đồng chí Thượng được giao nhiệm vụ cắm cờ giải phóng lên nóc nhà trung tâm chỉ huy của địch. Lúc đó đồng chí Hoàng Văn Thượng là thành viên đội đặc công thuộc tiểu đoàn 13, đại đội 2, đoàn 429. Khi đột nhập vào đồn Dầu Tiếng đội có 18 người.

Chốt Dầu Tiếng là hậu cứ lớn của địch, bao gồm nhiều tuyến và nhiều khu vực. Quanh chốt có 12 lớp rào, mỗi lớp là một kiểu rào và vật liệu khác nhau, mỗi lớp rào đều gài mìn đủ các loại. Để đột nhập vào chốt phải cắt hết các lớp rào và rà gỡ mìn, đây là việc đòi hỏi sự mưu trí, dũng cảm và gan dạ mới có thể thành công.

Ngày 19/6/1971, theo quân Ngụy đây là ngày thành lập “Quân lực Việt Nam Cộng hòa”. Đúng theo kế hoạch vào lúc 19h toàn phân đội gồm 14 dồng chí với niềm tin chắc thắng dừng lại cách hàng rào chốt Dầu Tiếng khoảng 150m, theo kế hoạch đồng chí Hoàng Văn Thượng được chỉ huy giao nhiệm vụ là mũi trưởng, dẫn đầu 04 đồng chí chia làm hai tổ làm nhiệm vụ cắt rào mở đường cho anh em đột nhập vào bên trong. Vừa theo dõi tình hình địch, vừa rà gỡ mìn, từ 20h đến 22h tổ cắt rào đã cắt xong tám lối rào chạm đến tuyến gác vòng ngoài của địch. Một tổ ra đón anh em, tổ còn lại cùng đồng chí Hoàng Văn Thượng vượt tường qua tuyến gác ngoài vào tuyến trong cắt tiếp bốn lớp rào nữa, lớp bên trong dày dặc và khó khăn hơn nên phải gần 3 giờ tổ của đồng chí Hoàng Văn Thượng mới cắt xong bốn hàng rào bên trong, cắt xong mười hai lớp rào theo kế hoạch 24h là nổ súng, lúc đó đã là 24h55’ mà bộ đội vẫn chưa vào dược bên trong. Với suy nghĩ bằng mọi giá phải nổ súng, không một giây chần chừ do dự, một mình đồng chí Hoàng Văn Thượng ngược trở ra qua hàng rào và qua các vọng gác để ra đón anh em, ra đến vị trí dừng lại ban đầu không thấy ai, đồng chí Hoàng Văn Thượng quay ngược sang hướng bắc đi được 200m thì phát hiện hai đồng chí Toàn, Mùi đang lạc tìm không biết cửa mở. Sau khi phát tín hiệu để anh em nhận ra nhau cả đội đi thẳng theo hướng rào đã cắt sẵn, phải đến 120 phút toàn đội mới vào đến sát tường thứ ba bên trong. Do nắm chắc được tình hình địch nên khi nghe thấy một tên gác của địch đứng trên vọng gác mà đầu gật gù, miệng lảm nhảm, đồng chí Hoàng Văn Thượng đoán chắc rằng nó đã say rượu, quả đúng như vậy, cả đội nhìn nhau vui mừng hy vọng vào chiến công sắp tới. Sau 2 phút trao đổi phân công, 12 đồng chí ở tuyến ngoài và tuyến trung gian đã triển khai vào các nhà ngủ lô cốt của địch. Đêm về khuya vắng lặng, có tiếng ngáy ngủ, tiếng lảm nhảm nói mê vì say rượu của quân ngụy…Trong lúc này cách quân ta 150m là nhà của quân chỉ huy một chiếc xe bon bon chạy ra để đón khách, phía đông bắc có một chiếc trực thăng của địch đang hạ thấp xuống sân bay, chắc là có ông tướng ngụy nào đó đến thám chốt. Không chần chừ, đồng chí Hoàng Văn Thượng dùng tín hiệu quay ngoắt về phía trong đồn để ba chiên sĩ đi theo, tiến thẳng vào Sở chi huy khu trung tâm thông tin của địch. Sau khi phân công 03 đồng chí vào khu trung tâm, đồng chí Hoàng Văn Thượng kiếm một đoạn sào để luồn lá cờ đỏ sao vàng, rồi cắm lên bậc thang nhà cao nhất gần sát khu chỉ huy Sở. Cắm xong lá cờ là lúc 01h50, lúc đó có một tiếng pháo nổ - đây là pháo của địch bắn theo quy luật về hướng tây, tiếp theo là tiếng nổ lớn, một chùm khói bao phù lên khu chỉ huy, sau đó là dồn dập tiếng pháo nổ như ngô rang... Không chần chừ do dự đồng chí Hoàng Văn Thượng dùng 06 quả thủ pháo trong tay ném tiếp vào 04 nhà ngủ của địch. Tiếng quân địch rên la, đau đớn... Do sức ép của lựu đạn đồng chí Hoàng văn Thượng bị thương ở mắt phải và ngất ngay tại chỗ.

Sau 25 phút chiến đấu, theo như kế hoạch toàn đội rút về. Vì bị ngất, đồng chí Thượng nằm tại chỗ. Khi không thấy đồng chí Thượng trở ra nên đồng đội tưởng đồng chí đã hy sinh. Sau một hồi bất tỉnh đồng chí Hoàng Văn Thượng mở mắt thấy mình vẫn ở trong chốt, có tiếng địch rên la đau đớn vì bị thương, lửa cháy, khói nghi ngút ở khắp nơi. Bản thân đồng chí Thượng bị máu chảy ra tai, toàn thân đau ê ẩm. Sau một phút định thần, đồng chí gượng dậy tìm đường trở ra. Vì lúc đó trời vẫn chưa sáng, ngoài trời vẫn tối đen, đồng chí Hoàng Văn Thượng nhìn thấy một chiếc đèn pin của quân ngụy nên đã cầm lấy để soi đường trở ra khỏi chốt Dầu Tiếng tìm đường ra chỗ đơn vị đóng quân. Đèn pin là quân tư trang của Mỹ cấp cho Quân đội Việt Nam Cộng hòa (là loại đèn có cổ gập và đặc biệt có thể chống bị nước ngấm nên có thể ngâm và soi được ở dưới nước).

Sau trận Dầu Tiếng, chiếc đèn pin đã theo đồng chí Hoàng Văn Thượng trong suốt thời gian tham gia chiến đấu. Đèn đã soi đường để đồng chí Hoàng Văn Thượng và anh em đồng đội thực hiện nhiệm vụ chiến đấu vào ban đêm, soi khi qua sông làm nhiệm vụ... Đèn là một trong những vật luôn đi theo anh hùng Hoàng Văn Thượng cho đến ngày đất nước được giải phóng (30/4/1975).