Những năm tháng không quên
Tuyến đường 15 đoạn đi qua ngã ba Đồng Lộc tạo thành 1 vòng cung ôm trọn 4 xóm vùng thượng của xã Xuân Lộc, trong đó, thôn Mai Long là 1 trong những vị trí xung yếu của chiến trường Đồng Lộc những ngày hoa lửa.
Trong ngôi nhà của bà Hoàng Thị Tùng (nơi 10 cô từng sống trước khi hy sinh), những câu chuyện về các cô vẫn luôn được bà con Mai Long kể mãi.
Mỗi lần vị trí xung yếu ấy bị đánh phá, người dân Xuân Lộc lại cùng các lực lượng làm nhiệm vụ trên tuyến đường này vận chuyển vật liệu lấp hố bom. Lực lượng dân quân xã còn có thêm nhiệm vụ gác đèn hiệu ở ngã ba Đồng Lộc để kịp thời báo hiệu cho những chuyến xe khi phát hiện tiếng máy bay địch.
Để thuận lợi cho việc thực hiện nhiệm vụ bám trận địa, thông đường, những ngày ác liệt ấy, lực lượng TNXP Đại đội 552, trong đó có Tiểu đội 4 của chị Võ Thị Tần (10 nữ anh hùng TNXP Ngã ba Đồng Lộc) đã cùng sống và chiến đấu với bà con trên mảnh đất này.
Bà Lê Thị Dung - Tiểu đội trưởng Tiểu đội 5 (người dân thôn Mai Long) nhớ lại. “Ngày ấy, 10 cô trong tiểu đội 4 sống ở nhà bà Hoàng Thị Tùng - ngay bên cạnh nhà bố mẹ chồng tôi. Dù đối mặt với mưa bom, bão đạn để bám đường, bám trận địa thực hiện nhiệm vụ, thế nhưng, mỗi khi được nghỉ ngơi, các chị lại cùng nhau học chữ, tập hát… Niềm vui, sự lạc quan yêu đời của các cô gái tuổi 18 đôi mươi đã tiếp thêm sức mạnh, niềm tin để người dân nơi xóm nhỏ này đi qua những ngày tháng ác liệt”.
Thôn Mai Long đã về đích khu dân cư kiểu mẫu năm 2018.
Hơn nửa thế kỷ trôi qua, vùng đất chảo lửa túi bom năm xưa đã hồi sinh bởi sắc màu của ruộng đồng, cây trái nhưng câu chuyện về buổi chiều định mệnh 24/7/1968 vẫn luôn khắc khoải trong ký ức của người dân thôn Mai Long.
Ông Nguyễn Hữu Lộc - Phó Bí thư chi bộ thôn tâm sự: “Tôi vẫn nhớ như in hình ảnh của đồng đội và bà con trong thôn ngày ấy. Không còn những nụ cười, tiếng hát, các chị nằm lặng lẽ trên mảnh đất nơi các chị từng sống và chiến đấu. Xóm làng cũng chìm đắm trong đau thương. Từ những cụ già đến lứa trẻ nhỏ như chúng tôi đều đau đớn như mất đi người thân của mình. Với chúng tôi, các chị mãi mãi trở thành những người con của thôn Mai Long”.
