NHỮNG NGỌN LỬA KHÔNG BAO GIỜ TẮT

NHỮNG NGỌN LỬA KHÔNG BAO GIỜ TẮT

Nếu lịch sử là một dòng sông, thì “thời hoa lửa” chính là khúc sông cuộn chảy dữ dội nhất – nơi mỗi con người không chỉ sống mà còn hóa thành những ngọn lửa. Trong dòng chảy ấy, có những người đã chiến đấu nơi tiền tuyến, và cũng có những người âm thầm hy sinh nơi hậu phương.

Hình ảnh Nguyễn Thị Bé (1944-1973) – người con gái kiên cường của quê hương Thanh Phước (nay là Phường Gò Dầu) – và Mẹ Việt Nam anh hùng Phan Thị Mạo (1935-2026) – người mẹ giàu đức hy sinh của quê hương Gò Dầu (nay là Phường Gia Lộc) – đã tạo nên hai ngọn lửa khác nhau, nhưng cùng thắp sáng một thời đại. Một người là “ngọn lửa chiến đấu”, một người là “ngọn lửa hy sinh”, cùng làm nên bản hùng ca bất diệt của dân tộc.

Hai con người – hai vị trí khác nhau – nhưng cùng chung một lý tưởng: vì Tổ quốc, sẵn sàng hy sinh. Sinh ra trong thời chiến, Nguyễn Thị Bé đã sớm chọn cho mình con đường dấn thân. Dù tuổi đời còn rất trẻ, bà đã trở thành nữ du kích gan dạ, trực tiếp chiến đấu, đối mặt với hiểm nguy mà không lùi bước. Tuổi trẻ của bà không trôi qua trong yên bình, mà cháy lên giữa bom đạn – rực rỡ và đầy ý nghĩa. Ở một góc khác của “thời hoa lửa”, Mẹ Việt Nam anh hùng Phan Thị Mạo lại mang trong mình một sự hy sinh lặng thầm. Mẹ không cầm súng, nhưng đã tiễn những người thân yêu nhất ra chiến trường. Những đêm chờ đợi, những mất mát không thể bù đắp… mẹ đã gánh chịu tất cả bằng một trái tim kiên cường.

Tháng 12 vừa qua, lớp 7A3 trong chương trình “về nguồn” chúng tôi đã có dịp đến thăm nhà của mẹ Phan Thị Mạo. Những hình ảnh còn đọng lại trong tôi không chỉ là một chuyến đi, mà là một trải nghiệm khó quên. Chúng tôi đứng trước bàn thờ, nơi đặt di ảnh của mẹ, trang nghiêm và ấm áp. Từng nén hương được thắp lên trong sự thành kính. Khói hương lan nhẹ, như đưa chúng tôi trở về với những năm tháng “hoa lửa” đã xa. Những tấm bằng khen, những khung ảnh về những người con – tất cả như đang kể lại một câu chuyện. Không còn là bài học khô khan, lịch sử hiện ra ngay trước mắt: có thật, gần gũi và đầy xúc động. Khoảnh khắc cả lớp đứng nghiêm trang, cúi đầu trước bàn thờ, tôi chợt hiểu rằng: chúng tôi đang chạm vào một phần ký ức của dân tộc. Được ngồi trò chuyện cùng mẹ, nghe mẹ kể về những dấu chiến hào hùng của các con của mẹ đã hy sinh như thế nào. Chúng tôi rất tự hào và xúc động.

Cũng ngày hôm đó, chúng tôi tiếp tục di chuyển xe đi đến gia đình bà Nguyễn Thị Bé, để được thấp hương cho bà. Trò chuyện với cô Út Tâm – em ruột của bà, chúng tôi được biết thêm rất nhiều điều về bà. Ở bà Nguyễn Thị Bé không chỉ là sự gan dạ, mà còn là sự mưu trí, linh hoạt trong chiến đấu, góp phần cùng đồng đội lập nên nhiều chiến công, bảo vệ quê hương.

Nếu Nguyễn Thị Bé là ngọn lửa bùng cháy nơi chiến trường, thì mẹ Phan Thị Mạo chính là ngọn lửa âm ỉ nhưng bền bỉ nơi hậu phương: Một người ngã xuống để bảo vệ Tổ quốc; Một người sống tiếp để gánh chịu nỗi đau và giữ vững niềm tin. Chính sự tiếp nối ấy đã tạo nên sức mạnh của dân tộc Việt Nam trong những năm tháng gian lao nhất.

Không chỉ sống trong ký ức, hình ảnh của Nguyễn Thị Bé còn hiện diện rõ nét trong cuộc sống hôm nay. Ngày 21/12/2023, tại huyện Gò Dầu đã diễn ra lễ khánh thành Trường THCS mang tên Nguyễn Thị Bé – một công trình không chỉ có ý nghĩa giáo dục mà còn là biểu tượng của sự tri ân. Buổi lễ có sự tham dự của các đồng chí như Nguyễn Văn Nên, Nguyễn Phước Lộc, cùng nhiều lãnh đạo khác. Đặc biệt, sự hiện diện của Phan Thị Mạo trong buổi lễ đã để lại dấu ấn sâu sắc. Hình ảnh một người mẹ anh hùng tham dự lễ khánh thành ngôi trường mang tên một nữ anh hùng trẻ tuổi như một sự tiếp nối thiêng liêng giữa hai thế hệ. Ngôi trường ấy không chỉ là nơi học tập, mà còn là nơi lưu giữ ký ức, nuôi dưỡng lý tưởng và truyền ngọn lửa yêu nước cho thế hệ mai sau. Ngày nay, chúng tôi không còn sống trong chiến tranh, nhưng “ngọn lửa” của thế hệ đi trước vẫn còn đó.

Từ hai hình tượng ấy, tôi nhận ra: Tuổi trẻ cần sống có lý tưởng, dám cống hiến như Nguyễn Thị Bé; Mỗi người cần biết hy sinh, kiên cường như mẹ Phan Thị Mạo; Và trên hết, phải biết trân trọng hòa bình – điều được đánh đổi bằng biết bao mất mát. Chúng tôi có thể không làm những điều lớn lao, nhưng có thể bắt đầu từ việc sống tốt, học tập chăm chỉ và có trách nhiệm.

Mẹ Việt Nam anh hùng Phan Thị Mạo đã từ trần vào ngày 24/01/2026. Sự ra đi của mẹ để lại niềm tiếc thương sâu sắc, nhưng cũng khiến những ký ức về mẹ trở nên thiêng liêng hơn bao giờ hết. Mẹ đã đi xa, nhưng những gì mẹ để lại vẫn còn mãi – trong những câu chuyện, trong những kỷ vật, và trong chính trái tim của thế hệ hôm nay.

“Thời hoa lửa” có thể đã lùi xa, nhưng những con người như Nguyễn Thị Bé và Mẹ Phan Thị Mạo vẫn còn sống mãi trong lòng dân tộc. Một người là ngọn lửa chiến đấu, một người là ngọn lửa hy sinh – và chính hai ngọn lửa ấy đã thắp sáng con đường mà thế hệ chúng tôi đang bước tiếp hôm nay. Và có lẽ, cách tri ân ý nghĩa nhất không phải chỉ là tưởng nhớ, mà là sống sao cho xứng đáng – để ngọn lửa ấy không bao giờ tắt./.