Những trang nhật ký không bao giờ cũ
Nhật ký Đặng Thùy Trâm
Những trang nhật ký không bao giờ cũ
Có một người lính Mỹ từng được lệnh đốt tất cả giấy tờ thu được sau một trận càn.
Đó là quy định.
Trong chồng tài liệu ấy có hai cuốn sổ nhỏ, bìa đã sờn, giấy ngả màu vì mưa rừng và khói lửa. Khi người lính định ném chúng vào ngọn lửa, một người phiên dịch Việt Nam đi cùng đã nhìn lướt qua rồi nói một câu ngắn gọn:
"Đừng đốt. Trong đó đã có lửa rồi."
Hai cuốn sổ ấy là nhật ký của bác sĩ Đặng Thùy Trâm.
Năm 1966, sau khi tốt nghiệp Trường Đại học Y Hà Nội, Đặng Thùy Trâm tình nguyện vào chiến trường miền Nam. Chị được phân công công tác tại Quảng Ngãi – một trong những địa bàn ác liệt lúc bấy giờ. Giữa bom đạn, thiếu thốn thuốc men và điều kiện y tế vô cùng khó khăn, chị cùng đồng đội ngày đêm cứu chữa thương binh, chăm sóc người dân và bám trụ nơi tuyến lửa.
Mỗi khi có chút thời gian hiếm hoi, chị lại mở cuốn sổ nhỏ để ghi vài dòng. Không phải để kể về những chiến công, cũng không phải để lưu lại thành tích của bản thân. Đó là những suy nghĩ rất thật của một nữ bác sĩ trẻ: nỗi nhớ gia đình, niềm thương đồng đội, những day dứt trước sự hy sinh của người bệnh và niềm tin rằng đất nước rồi sẽ có ngày hòa bình.
Ngày 22 tháng 6 năm 1970, trên đường công tác tại huyện Đức Phổ, tỉnh Quảng Ngãi, bác sĩ Đặng Thùy Trâm hy sinh khi mới 27 tuổi.
Hai cuốn nhật ký theo đó lưu lạc suốt 35 năm.
Người giữ lại chúng là Frederic Whitehurst, một cựu quân nhân Mỹ. Sau chiến tranh, ông nhiều lần tìm cách trao trả những cuốn sổ về với gia đình tác giả. Đến năm 2005, điều đó mới trở thành hiện thực.
Khi được xuất bản, Nhật ký Đặng Thùy Trâm nhanh chóng chạm tới trái tim của hàng triệu độc giả. Nhiều người tìm thấy trong từng trang viết hình ảnh của cả một thế hệ thanh niên Việt Nam đã bước vào chiến tranh với lòng yêu nước, sự nhân hậu và tinh thần cống hiến.
Có những cuốn sách được đọc rồi cất lên giá.
Nhưng cũng có những cuốn sách khiến người ta tự hỏi mình đã sống như thế nào để xứng đáng với những người đi trước.
Những trang nhật ký của Đặng Thùy Trâm là một trong số đó.
