Nữ anh hùng lực lượng vũ trang Võ Thị Tần
Võ Thị Tần – Người con gái Ngã ba Đồng Lộc Võ Thị Tần (1944–1968) là Tiểu đội trưởng Tiểu đội 4, Đại đội 552, thanh niên xung phong tại Ngã ba Đồng Lộc trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ. Chị cùng chín nữ thanh niên xung phong khác làm nhiệm vụ san lấp hố bom, sửa đường và giữ cho tuyến giao thông ra tiền tuyến được thông suốt giữa những trận bom ác liệt. Ngày 24/7/1968, một trận bom đã cướp đi mạng sống của cả mười cô gái. Võ Thị Tần hy sinh khi mới 24 tuổi, để lại tuổi xuân và những ước mơ còn dang dở. Sự hy sinh của chị và chín đồng đội trở thành biểu tượng của lòng yêu nước, tinh thần dũng cảm và sự hy sinh của tuổi trẻ Việt Nam. Câu chuyện về mười cô gái Ngã ba Đồng Lộc nhắc thế hệ hôm nay phải biết trân trọng hòa bình và ghi nhớ công ơn những người đã hy sinh vì Tổ quốc.

CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA
VÕ THỊ TẦN – NGƯỜI CON GÁI TUỔI ĐÔI MƯƠI GIỮA NGÃ BA ĐỒNG LỘC
Có những năm tháng đã đi qua nhưng không bao giờ mất khỏi ký ức của dân tộc. Có những con người đã nằm lại giữa bom đạn chiến tranh, tuổi đời còn rất trẻ nhưng sự hy sinh của họ đã trở thành biểu tượng bất tử. Trong những câu chuyện thời hoa lửa ấy, hình ảnh mười nữ thanh niên xung phong tại Ngã ba Đồng Lộc luôn khiến mỗi chúng ta xúc động. Và trong số đó, chị Võ Thị Tần, Tiểu đội trưởng Tiểu đội 4, là một hình ảnh đẹp về tuổi trẻ Việt Nam thời chiến.
Võ Thị Tần sinh năm 1944 tại xã Thiên Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh. Sinh ra trong một gia đình giàu truyền thống yêu nước, chị sớm có ý thức về trách nhiệm của tuổi trẻ đối với quê hương, đất nước. Khi cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn ác liệt, thay vì lựa chọn cuộc sống bình yên, cô gái trẻ Võ Thị Tần đã tình nguyện tham gia lực lượng thanh niên xung phong.
Năm ấy, chị mới ngoài hai mươi tuổi.
Đó là lứa tuổi đẹp nhất của đời người – tuổi của những ước mơ, của tình yêu và những dự định cho tương lai. Thế nhưng, với chị Tần và những người đồng đội, tuổi trẻ lúc ấy không chỉ dành cho riêng mình. Họ mang tuổi xuân ra mặt trận, nơi bom đạn có thể cướp đi mạng sống bất cứ lúc nào.
Ngã ba Đồng Lộc khi ấy là một trong những địa điểm giao thông đặc biệt quan trọng trên tuyến đường vận chuyển chi viện cho chiến trường miền Nam. Máy bay địch liên tục đánh phá nhằm cắt đứt tuyến đường. Hố bom chồng lên hố bom, mặt đất rung chuyển bởi tiếng nổ. Trong hoàn cảnh ấy, những thanh niên xung phong vẫn ngày đêm bám trụ, san lấp hố bom, sửa đường, bảo đảm cho những đoàn xe tiếp tục tiến về phía trước.
Võ Thị Tần là Tiểu đội trưởng Tiểu đội 4, thuộc Đại đội 552. Chị cùng đồng đội làm việc trong điều kiện vô cùng khắc nghiệt. Công việc tưởng chừng đơn giản nhưng lại đầy hiểm nguy: quan sát đường, san lấp hố bom, phá bom nổ chậm và sửa chữa những đoạn đường bị đánh phá.
Có những ngày, bom vừa dứt, khói bụi còn chưa tan, các chị đã lao ra mặt đường.
Có những đêm, ánh sáng duy nhất chỉ là ánh sáng từ những quả pháo sáng và những đám cháy phía xa. Nhưng tiếng cuốc, tiếng xẻng vẫn vang lên giữa màn đêm.
Các chị hiểu rằng phía sau con đường ấy là những đoàn xe chở lương thực, vũ khí và người lính đang hướng vào chiến trường. Vì vậy, chỉ cần con đường được thông, nhiệm vụ của các chị đã có ý nghĩa.
Trong những ngày tháng khốc liệt ấy, Võ Thị Tần không chỉ là người đồng đội mà còn là người chị, người chỉ huy luôn quan tâm đến từng thành viên trong tiểu đội. Chị cùng mọi người chia sẻ từng bữa ăn, từng giấc ngủ ngắn và cả những phút giây lo sợ trước bom đạn.
Nhưng phía sau hình ảnh người nữ thanh niên xung phong mạnh mẽ ấy vẫn là một cô gái với những tình cảm rất đỗi đời thường.
Chị cũng có gia đình để nhớ.
Chị cũng có những người thân mong ngóng.
Chị cũng có những ước mơ riêng cho tương lai.
Nhưng chiến tranh đã khiến những ước mơ ấy phải tạm gác lại.
Ngày 24 tháng 7 năm 1968, một ngày đã trở thành dấu mốc đau thương trong lịch sử Ngã ba Đồng Lộc. Một trận bom dữ dội trút xuống nơi mười cô gái đang làm nhiệm vụ. Khi bom đạn tan đi, cả mười nữ thanh niên xung phong của Tiểu đội 4 đã hy sinh.
Võ Thị Tần khi ấy mới 24 tuổi.
Hai mươi bốn tuổi – một tuổi đời còn quá trẻ.
Đáng lẽ ở tuổi ấy, chị có thể trở về quê, được sống bên gia đình, có một mái ấm và viết tiếp những ước mơ còn dang dở. Nhưng chiến tranh đã cướp đi tất cả.
Mười cô gái nằm lại giữa đất mẹ Hà Tĩnh.
Không có những bộ váy cưới.
Không có ngày đoàn tụ.
Không có những đứa con gọi tiếng mẹ.
Chỉ còn lại tuổi xuân hóa thành bất tử.
Sự hy sinh của Võ Thị Tần và chín đồng đội không chỉ là câu chuyện của một trận bom năm xưa. Đó là câu chuyện về cả một thế hệ thanh niên Việt Nam đã sống và chiến đấu với một niềm tin mãnh liệt: độc lập, tự do của Tổ quốc quý giá hơn sự sống của mỗi cá nhân.
Ngày nay, khi đứng trước Ngã ba Đồng Lộc, chúng ta có thể cảm nhận sự bình yên của đất nước. Những con đường đã rộng mở, xe cộ nối nhau qua lại, cuộc sống đã đổi thay. Nhưng dưới mảnh đất ấy vẫn có những người con gái tuổi đôi mươi đang ngủ yên.
Họ đã đi qua chiến tranh để chúng ta được sống trong hòa bình.
Họ đã gửi lại tuổi xuân cho đất nước để thế hệ hôm nay có cơ hội được học tập, làm việc và theo đuổi những ước mơ của riêng mình.
Võ Thị Tần không còn nữa, nhưng câu chuyện về chị vẫn được kể lại cho những thế hệ sau. Mỗi lần nhắc đến tên chị, chúng ta không chỉ nhớ về một người nữ thanh niên xung phong, mà còn nhớ đến cả một thế hệ đã sống một cuộc đời đẹp đẽ giữa những năm tháng khốc liệt nhất của lịch sử.
Có lẽ điều khiến người ta xúc động nhất không phải là những chiến công lớn lao, mà chính là sự bình dị của những cô gái ấy. Họ cũng từng cười, từng nhớ nhà, từng mong một ngày chiến tranh kết thúc để được trở về. Nhưng họ đã không kịp trở về.
Tuổi thanh xuân của họ dừng lại ở tuổi hai mươi.
Nhưng lý tưởng và sự hy sinh của họ thì không bao giờ dừng lại.
Võ Thị Tần – người con gái của quê hương Hà Tĩnh – đã gửi lại tuổi xuân nơi Ngã ba Đồng Lộc. Chị và những đồng đội của mình đã trở thành những đóa hoa bất tử của thời hoa lửa.
Hôm nay, chúng ta được sống trong hòa bình, được cắp sách đến trường, được tự do lựa chọn tương lai. Mỗi khi nhìn lại câu chuyện của Võ Thị Tần, chúng ta càng hiểu rằng cuộc sống bình yên hôm nay không tự nhiên mà có. Đằng sau đó là biết bao máu xương, nước mắt và tuổi trẻ của những người đã ngã xuống.
Xin được cúi đầu trước những người con gái tuổi đôi mươi.
Xin được gọi tên họ bằng tất cả lòng biết ơn.
Võ Thị Tần và chín người đồng đội – những bông hoa của Ngã ba Đồng Lộc – mãi mãi sống trong ký ức của dân tộc Việt Nam.


