Nữ Anh Hùng Mạc Thị Bưởi: Người Con Gái Nam Sách Kiên Trung, Biểu Tượng Bất Tử Của Lực Lượng Du Kích Việt Bắc Vùng Địch Hậu
Nữ Anh hùng Mạc Thị Bưởi sinh năm 1927 tại xã Nam Tân, huyện Nam Sách, tỉnh Hải Dương.
Chị sinh ra và lớn lên trong một gia đình nông dân nghèo giàu truyền thống yêu nước trên vùng đất Nam Sách giàu chí khí cách mạng. Tuổi thơ của Mạc Thị Bưởi sớm gánh chịu nhiều gian khó, vất vả cùng gia đình bươn chải kiếm sống. Chứng kiến cảnh quê hương Hải Dương bị quân Pháp chiếm đóng, tàn phá, nhân dân bị áp bức bóc lột dã man, lòng yêu nước nồng nàn và tinh thần căm thù giặc sâu sắc đã sớm hun đúc trong lòng người thiếu nữ Mạc Thị Bưởi quyết tâm dấn thân vào con đường cách mạng.
Năm 1946, khi cuộc kháng chiến chống Pháp bùng nổ, chị hăng hái tham gia phong trào Phụ nữ Cứu quốc tại địa phương. Đến năm 1947, khi thực dân Pháp mở rộng chiếm đóng Hải Dương và biến Nam Sách thành vùng kiểm soát gắt gao của chúng, chị được tổ chức tin cậy giao nhiệm vụ làm cán bộ phụ trách công tác phụ nữ và tổ chức lực lượng du kích bí mật tại các xã Nam Tân, Nam Thanh.
Năm 1949, chị vinh dự được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương. Giữa vùng tạm bị chiếm bủa giăng đồn bốt và mạng lưới tề gian dày đặc, Mạc Thị Bưởi đã kiên trì bám đất, bám dân, xây dựng hàng chục cơ sở kháng chiến bí mật, nuôi giấu cán bộ, vận chuyển thư từ, tài liệu và trực tiếp chỉ đạo lực lượng du kích quấy rối, tiêu hao sinh lực địch.
Tên tuổi của Nữ Anh hùng Mạc Thị Bưởi gắn liền với những chiến công mưu trí tại vùng tạm bị chiếm và khí tiết kiên trung trước kẻ thù:
Tổ chức lực lượng du kích và xây dựng cơ sở lòng dân: Chị đã khéo léo đóng vai người buôn bán, nông dân làm ruộng để di chuyển qua các đồn bốt địch, vận động hàng trăm nhân dân tham gia các tổ chức kháng chiến, biến các làng xã Nam Sách thành những "pháo đài bí mật" trong lòng địch.
Phục vụ Chiến dịch Trần Hưng Đạo (1951): Trong giai đoạn chuẩn bị cho Chiến dịch Trần Hưng Đạo (Chiến dịch Trung Đội), chị trực tiếp tổ chức vận chuyển lương thực, thực phẩm, thuốc men và dẫn đường cho các đơn vị bộ binh ta vượt qua các tuyến phòng thủ sông Cầu, sông Thái Bình áp sát các đồn bốt địch.
Tấm gương hy sinh lẫm liệt: Tháng 4 năm 1951, trong một chuyến công tác vận chuyển tài liệu và dẫn đường cho bộ đội qua vùng kiểm soát của địch tại xã Nam Tân, chị không may bị giặc Pháp phục kích bắt giữ. Quân Pháp đã dùng mọi hình thức dụ dỗ, tra tấn dã man nhưng chị một lòng kiên trung, nhất quyết không khai báo cơ sở cách mạng. Biết không thể khuất phục được người con gái Nam Sách, ngày 23 tháng 4 năm 1951, kẻ thù đã tàn nhẫn sát hại chị khi chị mới 24 tuổi.
Trước những đòn tra tấn tàn khốc và lời đe dọa của kẻ thù nhằm ép khai báo nơi ẩn nấp của cán bộ cách mạng, Mạc Thị Bưởi đã đanh thép trả lời quân giặc:
"Tôi làm cách mạng vì độc lập cho Tổ quốc, vì tự do cho nhân dân. Các người có giết tôi thì dân Nam Sách vẫn làm cách mạng, bộ đội vẫn sẽ về đánh tan các người!"
(Nguồn: Ký sự "Người con gái Nam Sách" – Báo Quân đội nhân dân & Tư liệu Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam)
Đánh giá về cống hiến đặc biệt xuất sắc và tấm gương của chị, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Bộ Quốc phòng đã ghi nhận:
"Chị Mạc Thị Bưởi là hiện thân tiêu biểu cho tinh thần kiên trung, bất khuất của Phụ nữ Việt Nam và lực lượng du kích vùng địch hậu. Sự hy sinh của chị đã thắp sáng ngọn lửa yêu nước cho toàn quân và toàn dân ta tiến lên đánh thắng thực dân Pháp."
(Nguồn: Báo Quân đội nhân dân & Tư liệu Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam)
Nữ Anh hùng Mạc Thị Bưởi là hiện thân tiêu biểu cho phẩm chất "Anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang" của Phụ nữ Việt Nam: Mưu trí, dũng cảm, cẩn trọng, giàu tình thương yêu đồng bào và tuyệt đối trung thành với Đảng, với cách mạng.
Nét nổi bật ở chị chính là bản lĩnh kiên cường bám dân, bám địa bàn giữa muôn vàn nguy hiểm. Dù sống giữa vòng kìm kẹp của kẻ thù, chị vẫn luôn giữ tinh thần lạc quan, mưu trí xử lý linh hoạt mọi tình huống để bảo vệ an toàn cho cán bộ và cơ sở kháng chiến.
Sự hy sinh lẫm liệt của Mạc Thị Bưởi vào ngày 23 tháng 4 năm 1951 đã biến thành làn sóng căm thù giặc sâu sắc, thúc đẩy quân và dân tỉnh Hải Dương nổi dậy đánh phá hàng loạt đồn bốt địch, góp phần vào thắng lợi chung của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.
Để ghi nhận chiến công đặc biệt xuất sắc và sự hy sinh anh dũng của chị, ngày 31 tháng 8 năm 1955, Chủ tịch nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam đã truy tặng chị danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân và Huân chương Quân công hạng Nhì (chị là một trong những nữ liệt sĩ đầu tiên nhận danh hiệu Anh hùng).
Tên của chị được trân trọng đặt cho nhiều đường phố lớn tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Hải Dương, Nam Định cũng như nhiều trường học, công viên trên toàn quốc.
Cuộc đời 24 mùa xuân tuy ngắn ngủi nhưng rực rỡ của Nữ Anh hùng Liệt sĩ Mạc Thị Bưởi là một khúc tráng ca bất tử về lòng yêu nước, chí khí quật cường và tinh thần xả thân vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Tấm gương kiên trung, thà chết chứ không chịu khuất phục trước kẻ thù của chị là bài học vô giá về bản lĩnh chính trị và tinh thần trách nhiệm cho thế hệ trẻ hôm nay. Học tập tấm gương Anh hùng Mạc Thị Bưởi, mỗi đoàn viên, thanh niên – đặc biệt là thế hệ trẻ phụ nữ Việt Nam – cần nâng cao ý chí tự lực tự cường, rèn luyện đạo đức, không ngừng học tập và sẵn sàng cống hiến trí tuệ, sức trẻ cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.
