Nữ Biệt Động Tự Vệ Dệt May Nam Định

Trong cuộc chiến tranh phá hoại miền Bắc bằng không quân của đế quốc Mỹ (1965 – 1972), thành phố Nam Định — trung tâm công nghiệp dệt lớn nhất miền Bắc — là một trong những "tọa độ lửa" bị máy bay Mỹ tập trung trút bom đạn dữ dội nhất. Giữa đống đổ nát và khói bụi bom đạn ấy, hình ảnh cô công nhân dệt Nguyễn Thị Mười cùng Đội Tự vệ Nhà máy Dệt Nam Định đã đi vào lịch sử như một biểu tượng đẹp đẽ của khí phách công nhân Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh.

Thực hiện khẩu hiệu hành động "Mỗi người làm việc bằng hai vì miền Nam ruột thịt" và "Tay búa, tay súng", Nguyễn Thị Mười vừa là một thợ dệt giỏi giang trên chuyền sản xuất, vừa là chiến sĩ pháo cao xạ kiên cường của lực lượng tự vệ nhà máy. Nhìn dưới góc độ tổ chức hậu phương chiến tranh, việc giữ vững nhịp đập của các thoi dệt để cung cấp hàng triệu mét vải quân trang cho chiến trường miền Nam giữa làn mưa bom là một kỳ tích phi thường.

Trận chiến oanh liệt nhất của Nguyễn Thị Mười và đồng đội diễn ra vào những năm tháng không quân Mỹ đẩy mạnh đợt không kích đánh phá các mục tiêu kinh tế miền Bắc. Trận địa pháo cao xạ 14,5mm của Đội Tự vệ Dệt Nam Định được đặt ngay trên đỉnh mái bê tông của nhà xưởng — một vị trí cực kỳ nguy hiểm, nơi pháo thủ vừa phải đối mặt trực diện với máy bay địch bổ nhào trút bom, vừa phải hứng chịu độ rung lắc dữ dội của nhà xưởng.

Khi còi báo động vang lên, Nguyễn Thị Mười lập tức rời thoi dệt, lao nhanh lên trận địa trên mái nhà. Giữa tiếng gầm rống của máy bay phản lực Mỹ và tiếng nổ đinh tai giội xuống từ bom đạn, cô bình tĩnh đạp cò, nạp đạn cho khẩu pháo cao xạ. Mặc cho khói bom mù mịt và mảnh đạn găm quanh trận địa, Nguyễn Thị Mười cùng các nữ tự vệ vẫn giữ vững vị trí ngắm bắn, ngắm thẳng vào những chiếc máy bay "Thần sấm", "Con ma" của Mỹ đang bổ nhào để nhả đạn.

Khẩu đội của cô đã góp công trực tiếp bắn rơi máy bay Mỹ ngay trên bầu trời Nam Định, bảo vệ an toàn cho nhà xưởng và nhịp thoi dệt vẫn tiếp tục vang lên đều đặn. Hình ảnh người nữ công nhân dệt Nguyễn Thị Mười với gương mặt sạm khói súng nhưng ánh mắt rực sáng niềm tin đã trở thành ngọn cảm hứng lớn lao cho phong trào thi đua lao động và chiến đấu trên khắp miền Bắc xã hội chủ nghĩa.