Nụ cười chiến thắng giữa bản án tử hình
Câu chuyện về người nữ nữ sinh Sài Gòn Võ Thị Thắng với tinh thần kiên cường, bất khuất trước tòa án chính quyền Mỹ - Ngụy năm 1968. Nụ cười rạng rỡ của chị khi nghe bản án 20 năm khổ sai đã trở thành biểu tượng bất tử cho khí tiết kiên trung của tuổi trẻ Việt Nam thời kỳ chống Mỹ cứu nước.
Năm 1968, giữa lúc phong trào đấu tranh của thanh niên, sinh viên Sài Gòn lên cao đỉnh điểm, cô gái trẻ Võ Thị Thắng (sinh năm 1945 tại Long An) khi đó mới 23 tuổi đã hăng hái tham gia các hoạt động cách mạng nội đô. Chị được giao nhiệm vụ ám sát một tên ác ôn khét tiếng có nhiều nợ máu với nhân dân tại Sài Gòn.
Trận đánh không thành công như dự kiến, Võ Thị Thắng bị bắt giữ. Trong suốt những ngày tháng bị giam cầm tại các phòng lao chật hẹp, chịu đựng nhiều trận đòn tra tấn dã man và các thủ đoạn dụ dỗ tinh vi của kẻ thù, người nữ sinh trẻ vẫn giữ vững khí tiết, một mực không khai báo bất kỳ thông tin nào về tổ chức.
Ngày 2 tháng 8 năm 1968, chính quyền Tòa án quân sự mặt trận vùng 3 chiến thuật đưa chị ra xét xử. Để đe dọa tinh thần người chiến sĩ trẻ cũng như răn đe phong trào đấu tranh của sinh viên, tòa án đã tuyên phạt chị bản án khắc nghiệt: 20 năm khổ sai.
Khi nghe tòa tuyên án, không một chút sợ hãi hay nao núng, Võ Thị Thắng bình thản quay lại nhìn hội đồng phiên tòa và đáp trả bằng một câu nói đanh thép, đầy tự tin:
"Liệu chính quyền các ông có tồn tại đến 20 năm để tù tôi không?"
Ngay sau câu nói ấy, chị nở một nụ cười vô cùng rạng rỡ, tự nhiên và tràn đầy niềm tin chiến thắng. Khoảnh khắc ấy đã được một phóng viên báo chí Nhật Bản nhanh tay ghi lại qua ống kính máy ảnh.
Bức ảnh "Nụ cười chiến thắng" sau đó lan truyền nhanh chóng ra toàn thế giới, trở thành nguồn cảm hứng mạnh mẽ, tiếp thêm sức mạnh cho phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân Việt Nam và bạn bè quốc tế ủng hộ hòa bình. Đúng như lời khẳng định của chị, chưa đầy 7 năm sau, ngày 30 tháng 4 năm 1975, miền Nam hoàn toàn giải phóng, đất nước thống nhất.
