NỮ TƯỚNG LÊ CHÂN: NGƯỜI ĐẶT NỀN MÓNG KHAI MỞ VÙNG ĐẤT CẢNG HẢI PHÒNG

Lê Chân là một nữ tướng nổi tiếng trong cuộc khởi nghĩa của Hai Bà Trưng vào thế kỷ I sau Công nguyên. Nữ tướng Lê Chân sinh ngày mùng 8 tháng 2, vào khoảng năm 20 sau Công nguyên tại trang Yên Biên, tên Nôm cổ xưa thường gọi là làng Vẻn, thuộc huyện Khúc Dương, quận Giao Chỉ, nay thuộc địa giới hành chính của thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh .

Bà là ái nữ trong một gia đình dòng dõi có truyền thống gia giáo nho phong, cha là cụ ông Lê Đạo, một thầy đồ dạy học kính chữ đồng thời là một thầy thuốc bốc thuốc cứu người nổi tiếng nhân từ, mẹ là cụ bà Trần Thị Châu, một người phụ nữ hiền thục, đoan trang. Theo các tài liệu lịch sử và truyền thuyết dân gian,"Trong dòng chảy nghìn năm của lịch sử dân tộc, có một đóa hoa vùng biên ải đã hóa thân thành huyền thoại, đó chính là Nữ tướng Lê Chân. Tương truyền, khi bà chào đời, mây ngũ sắc tụ trên mái hiên, hương thơm tỏa khắp gian nhà. Lớn lên giữa vùng đất Đông Triều, bà không chỉ là tuyệt thế giai nhân mà còn thông kinh sử, giỏi võ nghệ, bắn cung bách phát bách trúng".

Thế nhưng, tai họa ập đến khi tên Thái thú Tô Định tham tàn, vì ép gả không thành đã nhẫn tâm sát hại cha mẹ bà. Đứng trước nấm mồ xanh của đấng sinh thành, người thiếu nữ ấy không khóc lóc yếu đuối mà tuốt gươm thề trước biển trời:

  'Thù cha chưa trả, nợ nước chưa đền, thân này nguyện làm cát bụi nơi chiến trường chứ quyết không chịu nhục làm tì thiếp cho quân cướp nước!'

Với lời thề sắt đá đó, bà đã dẫn thân quyến xuôi dòng sông Cấm, tìm đến vùng bãi bồi hoang vu để khai hoang lấn biển, lập nên trang An Biên – tiền thân của thành phố Hải Phòng rực rỡ ngày nay. Tại đây, bà ngày đêm chiêu mộ nghĩa binh, biến những ngư dân hiền lành thành những chiến binh tinh nhuệ.

Khi tiếng trống đồng Mê Linh vang dậy, Lê Chân đã đem toàn bộ binh mã về hội quân dưới chướng Hai Bà Trưng. Hình ảnh nữ chủ soái mặc giáp trụ vàng, cưỡi voi trắng xông pha giữa trận tiền, vung thanh gươm thần khiến quân thù bạt vía kinh hồn đã trở thành biểu tượng bất tử. Bà được phong tước hiệu Thánh Chân Công chúa, giữ trọng trách Chưởng quản binh quyền nội các, là 'lá chắn thép' bảo vệ dải đất Đông Bắc.

Cuối cùng, dù cuộc khởi nghĩa thất bại trước sức mạnh bạo tàn của Mã Viện, bà đã chọn cách tuẫn tiết tại núi Lạt Sơn để giữ trọn khí tiết. Kỳ lạ thay, sau khi bà mất, một phiến đá lớn tự nhiên nổi lên mặt nước, trôi ngược dòng từ biển về đến bến Bính, như linh hồn bà muốn quay về bảo hộ cho vùng đất mà mình đã khai sinh. Cho đến tận ngày nay, giữa lòng thành phố Hải Phòng, tượng đài bà vẫn uy nghiêm hướng ra biển Đông, như lời nhắc nhở muôn đời về ý chí quật cường của người phụ nữ Việt Nam.""...

hình bóng của Nữ tướng Lê Chân vẫn hiện hữu trong từng nhịp sống của thành phố Cảng. Để mỗi khi đứng trước đền Nghè, Đình An Biên cổ kính hay tượng đài uy nghiêm của bà, lòng ta lại bồi hồi nhớ về vị nữ anh hùng năm ấy:

'An Biên rạng rỡ tên vàng,

Nữ trung hào kiệt vẻ vang giống nòi.'

Sự hy sinh của bà không phải là kết thúc, mà đã hóa thân vào sông núi, vào sóng biển Đông Bắc, mãi mãi là niềm tự hào, là điểm tựa tinh thần cho các thế hệ con cháu hôm nay và mai sau. Đó chính là câu chuyện về người con gái huyền thoại của trang An Biên!". Với công lao to lớn đó, sau khi mất, bà được nhân dân tôn kính và lập đền thờ tại nhiều nơi, đặc biệt là tại Đền Nghè và Đình An Biên.

Nguồn tư liệu: Tổng hợp từ Thần tích Nữ tướng Lê Chân, Tài liệu lưu trữ tại Di tích lịch sử Đền Nghè & Đình An Biên (Hải Phòng).