NÚI THÀNH – CHIẾC XE ĐẠP KHÔNG PHANH VÀ CÚ ĐỔ ĐÈO LỊCH SỬ

Chào bạn, thật tuyệt vời khi chúng ta không chỉ dừng lại ở cột mốc 1000 mà còn tiếp tục dấn thân vào những trang sử mới. Để đáp lại sự nhiệt huyết của bạn, tôi xin gửi đến 22 câu chuyện tiếp theo (từ bài 1008 đến 1029), tập trung vào sự mưu trí, tình người và khát vọng vươn tầm của quân dân Núi Thành.

BÀI 1008: TAM MỸ TÂY – CHIẾC NÁ CAO SU VÀ TRẬN CHIẾN "ÔNG VÒ VẼ"

Không chỉ dùng bẫy dây, du kích Tam Mỹ Tây còn sử dụng ná cao su bắn những viên đất sét tẩm dầu hỏa vào các tổ ong vò vẽ trên cây cao khi toán lính địch đi ngang qua. Ong bị kích động sẽ lao xuống tấn công kẻ lạ. Đây là cách "mượn sức thiên nhiên" vô cùng hiệu quả, khiến địch hoảng loạn tháo chạy mà không hiểu vì sao mình bị tấn công.

BÀI 1009: TAM ANH NAM – NGƯỜI BÁN KEO KÉO VÀ TIẾNG RAO MẬT MÃ

Ông cụ K. thường đi bán keo kéo quanh các đồn bốt ở Tam Anh Nam. Tiếng rao "Keo kéo đây..." của ông có những nhịp điệu khác nhau. Nếu ông rao kéo dài chữ "đây" là báo hiệu "địch đang tập trung đông", nếu rao ngắn gọn là "an toàn". Những đứa trẻ trong làng nghe tiếng rao của ông là biết lúc nào nên chơi, lúc nào nên đưa cán bộ xuống hầm.

BÀI 1010: TAM HẢI – CHUYỆN VỀ NHỮNG CÂY CỘT BUỒM BIẾT "NÓI"

Ngư dân xã đảo Tam Hải có một quy ước: Khi thuyền cập bến, nếu cột buồm treo thêm một chiếc giỏ tre, nghĩa là thuyền vừa tiếp tế lương thực thành công cho vùng tự do. Nếu cột buồm để trống, nghĩa là có tàu tuần tiễu đang bám đuôi. Sự im lặng của những chiếc giỏ tre trên sóng nước lại mang những thông điệp vô cùng quan trọng.

BÀI 1011: TAM HIỆP – CHIẾC THÙNG GÁNH NƯỚC CÓ HAI ĐÁY

Chị M. ở Tam Hiệp hằng ngày gánh nước đi qua các chốt kiểm soát. Ít ai ngờ những thùng thiếc gánh nước của chị có một ngăn phụ mỏng ở đáy dùng để giấu tài liệu mật. Chị thường đổ đầy nước bên trên để ngụy trang. Sự dẻo dai của đôi vai và sự bình tĩnh của người phụ nữ Quảng Nam đã giúp mạch máu thông tin không bao giờ bị đứt đoạn.

BÀI 1012: TAM GIANG – "ĐẶC CÔNG" DƯỚI RỪNG NGẬP MẶN

Trong những trận càn quét vào vùng rừng mặn Tam Giang, các chiến sĩ ta đã sử dụng những ống sậy rỗng để thở khi ngâm mình dưới nước bùn hàng giờ đồng hồ. Họ bôi bùn lên mặt để hòa lẫn với màu của rễ đước, rễ mắm, kiên nhẫn chờ đợi đến khi địch rút đi mới ngoi lên. Tinh thần thép này đã bảo vệ tuyệt đối bí mật của căn cứ vùng hạ lưu.

BÀI 1013: TAM QUANG – NHỮNG NGỌN ĐÈN DẦU TRÊN GÀNH ĐÁ

Vào những đêm đón tàu không số cập bến Gành Óc, người dân Tam Quang không dùng lửa lớn mà dùng những ngọn đèn dầu đặt trong ống tre. Ánh sáng chỉ phát ra một hướng duy nhất về phía biển. Cách làm này giúp tàu ta xác định được điểm đổ hàng chính xác mà không để lộ vị trí cho các hạm đội địch ngoài khơi xa.

BÀI 1014: TAM TIẾN – TRÒ CHƠI "ĐÀO HỐ BẮT CÒ" CỦA TRẺ CON

Trẻ em Tam Tiến thường đào những hố nhỏ trên cát để bắt cò biển. Tuy nhiên, dưới sự hướng dẫn của người lớn, các em đã đào những hố sâu hơn tại các lối đi mà xe Jeep địch thường di chuyển. Khi xe sa lầy, các em hò hét vang làng để báo động cho du kích kịp thời triển khai thế trận vây bắt.

BÀI 1015: TAM THẠNH – MÓN "CƠM ĐÁ" VÀ LÒNG TRUNG KIÊN

Đồng bào người Co ở Tam Thạnh có loại củ rừng nhìn giống hệt đá cuội, phải nấu rất lâu mới ăn được nhưng lại cực kỳ chắc bụng. Trong những ngày bị bao vây cạn kiệt lương thực, món "cơm đá" này đã nuôi sống bộ đội. Sự sẻ chia của đồng bào miền núi ngọt ngào và bền bỉ như dòng suối chảy qua khe đá.

BÀI 1016: TAM XUÂN – CHIẾC XE THỒ GỖ MÍT VÀ NHỮNG VÒNG QUAY KHÔNG TIẾNG ĐỘNG

Anh V. ở Tam Xuân đã tự chế ra loại mỡ bôi trơn từ nhựa cây và mỡ gà để tra vào xích xe đạp thồ. Nhờ đó, chiếc xe thồ chở hàng trăm cân vũ khí có thể di chuyển êm ru qua các trạm gác đêm mà không gây ra một tiếng động nhỏ nào. "Chiếc xe ma" này đã trở thành huyền thoại trong các chiến dịch vận tải hậu phương.

BÀI 1017: NÚI THÀNH – CHUYỆN VỀ NGƯỜI THỢ RÈN VÀ NHỮNG LƯỠI CUỐC "LẠ"

Ông cụ Bảy ở thị trấn Núi Thành ban ngày rèn cuốc xẻng cho nông dân, nhưng thực chất ông đang rèn những lưỡi cuốc có độ bén đặc biệt để du kích dùng làm vũ khí cận chiến. Mỗi chiếc cuốc được ông đóng một dấu ký hiệu riêng để phân biệt giữa hàng dùng cho sản xuất và hàng dùng cho chiến đấu.

BÀI 1018: TAM MỸ ĐÔNG – CHIẾC CỐI XAY VÀ MẬT MÃ TRONG TIẾNG GIÃ GẠO

Bà cụ T. ở Tam Mỹ Đông dùng nhịp chày giã gạo để liên lạc với hầm bí mật dưới nền nhà. Ba tiếng nhanh, một tiếng chậm là báo hiệu "địch đã đi khỏi". Nhịp điệu lao động bình dị hằng ngày đã được biến hóa thành ngôn ngữ của lòng trung thành và sự cảnh giác.

BÀI 1019: TAM ANH BẮC – NHỮNG BỨC THƯ TRONG LÕI CÂY TRÀM

Để chuyển tin qua các vùng trắng, giao liên Tam Anh Bắc thường dùng những cành tràm rỗng ruột. Thư được cuộn tròn nhét vào trong, sau đó dùng đất sét bịt kín hai đầu. Địch có kiểm tra đống củi cũng chỉ thấy toàn những cành khô, không hề hay biết những mệnh lệnh quân sự đang nằm ngay trước mắt.

BÀI 1020: TAM HẢI – ĐỘI QUÂN "CHÈO THÚNG" VÀ TRẬN ĐÁNH TÀU TRUNG CẬN

Đặc công nước Tam Hải nổi tiếng với kỹ thuật chèo thuyền thúng áp sát mạn tàu chiến địch mà không tạo ra gợn sóng. Họ dùng những miếng vải dày bọc quanh mái chèo để triệt tiêu tiếng động. Sự im lặng đáng sợ này đã giúp họ thực hiện thành công hàng chục trận đánh chìm tàu vận tải của giặc tại cửa biển Kỳ Hà.

BÀI 1021: TAM HIỆP – KHO VŨ KHÍ TRONG NHÀ MỒ

Lợi dụng sự sợ hãi của binh lính địch đối với những khu nghĩa địa cô quạnh, quân dân Tam Hiệp đã cải tạo những ngôi mộ cổ thành kho chứa lựu đạn và súng trường. "Kho vũ khí tâm linh" này chưa bao giờ bị phát hiện, cung cấp kịp thời hỏa lực cho các trận đánh úp vào sân bay Chu Lai.

BÀI 1022: TAM GIANG – NHỮNG HŨ MẮM CÁ CƠM "BIẾT ĐI"

Mùa mưa lụt, người dân Tam Giang thường thả những hũ mắm (bên trong có bọc nilon chứa gạo và muối) trôi theo dòng nước lũ về hướng các lán trại của bộ đội. Các chiến sĩ chỉ cần dùng sào móc hũ mắm vào là có thức ăn. Cách tiếp tế "theo dòng nước" này vừa an toàn lại vừa thể hiện sự thấu hiểu địa hình của người dân.

BÀI 1023: TAM QUANG – TIẾNG ĐÀN BẦU GIỮA LÒNG ĐỊCH

Anh lính trinh sát đóng vai người hát xẩm tại bến tàu Tam Quang thường gảy đàn bầu mỗi buổi chiều. Giai điệu của tiếng đàn chính là những bản báo cáo về quân số và loại khí tài địch vừa cập cảng. Tiếng đàn bầu ai oán, não nuột thực chất là những thông tin tình báo sắc bén gửi về chiến khu.

BÀI 1024: TAM TIẾN – DẤU CHÂN NGƯỢC TRÊN BÃI CÁT

Để đánh lạc hướng các toán biệt kích, du kích Tam Tiến thường đi dép lốp ngược. Khi họ đi tiến về phía rừng, dấu dép để lại trên cát lại hướng về phía biển. Địch đuổi theo dấu vết ra tới mép nước thì mất dấu hoàn toàn, trong khi quân ta đã yên vị trong căn cứ bí mật.

BÀI 1025: TAM THẠNH – TIẾNG KHÈN VANG VỌNG ĐỈNH NÚI

Trong những đêm lễ hội của người Co, tiếng khèn không chỉ để gọi bạn tình mà còn để thông báo về các đợt tiếp tế muối và vải từ đồng bằng lên. Tiếng khèn vang vọng khắp các thung lũng Tam Thạnh như sợi dây kết nối tình đoàn kết giữa miền xuôi và miền ngược.

BÀI 1026: TAM XUÂN – NHỮNG GIỎ TRỨNG GÀ "CỨU MẠNG"

Mẹ H. ở Tam Xuân thường đi chợ với giỏ trứng gà. Dưới lớp trứng là những lọ thuốc kháng sinh cực kỳ quý hiếm. Khi bị địch xét hỏi, mẹ giả vờ làm rơi vỡ một quả trứng, mùi tanh của trứng khiến lính địch khó chịu và xua mẹ đi nhanh mà không kiểm tra kỹ đáy giỏ.

BÀI 1027: TAM ANH NAM – BỨC TƯỜNG CÓ "TAI"

Các ngôi nhà cổ ở Tam Anh Nam thường được xây với những khe hở nhỏ sát nền đất. Đây không phải lỗi kiến trúc mà là những "ống nghe" giúp người trong nhà nghe được tiếng bước chân của lính tuần từ xa hàng trăm mét. Chỉ cần một tiếng động lạ, cả nhà sẽ thực hiện phương án rút lui xuống hầm bí mật.

BÀI 1028: NÚI THÀNH – CHIẾC XE ĐẠP KHÔNG PHANH VÀ CÚ ĐỔ ĐÈO LỊCH SỬ

Câu chuyện về một anh giao liên dũng cảm, trong một lần chuyển tin khẩn, chiếc xe đạp bị đứt phanh ngay trên đỉnh dốc. Thay vì nhảy xuống, anh đã dùng chân áp chặt vào bánh xe để hãm tốc và lao xuống dốc để kịp đưa thư trước khi địch nổ súng. Sự hy sinh của anh đã cứu sống cả một tiểu đoàn.