Nước còn giặc thì con mẹ còn phải đi

Tháng Tư lịch sử, tôi được ngồi bên Mẹ Việt Nam Anh hùng Phan Thị Hợi. Giọng Mẹ chùng xuống khi nhắc về ba người con trai đã lần lượt lên đường và mãi mãi nằm lại nơi chiến trường. Ba lần tiễn con, ba lần nhận giấy báo tử, nhưng Mẹ chưa một lần oán trách. Mẹ chỉ nói: “Nước còn giặc thì con mẹ còn phải đi”.

Câu nói ấy làm tôi lặng người. Thế hệ của Mẹ, của các anh đã sống một thời tuổi trẻ “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước”. Họ ra đi khi mười tám, đôi mươi, để lại sau lưng giảng đường, ruộng đồng, và cả những ước mơ còn dang dở. Họ ngã xuống để đất nước đứng lên, để hôm nay chúng ta được sống trong hòa bình, được tự do thở, tự do học, tự do mơ ước. Mỗi tấc đất, mỗi ngọn cờ tung bay ngày 30/4 đều thấm máu của hàng triệu người như các anh, như con của Mẹ Hợi.

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng nỗi đau thì còn đó trên mái đầu bạc của Mẹ, trên những hàng bia mộ ở nghĩa trang Trường Sơn. Cái giá của độc lập là không gì đong đếm nổi. Vì vậy, được sống trong hòa bình đã là một đặc ân. Và đặc ân ấy đòi hỏi mỗi người trẻ phải sống cho xứng đáng.

Vậy, trách nhiệm của chúng ta hôm nay là gì khi không còn tiếng súng?Thứ nhất, sống có lý tưởng và không ngừng học hỏi. Nếu ngày xưa cha anh “quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh” thì nay mặt trận của chúng ta là khoa học, công nghệ, kinh tế. Đất nước cần những kỹ sư AI, bác sĩ giỏi, nông dân 4.0, những người trẻ dám khởi nghiệp, dám đổi mới. Mỗi giờ bạn học tập nghiêm túc, mỗi sản phẩm “made in Vietnam” vươn ra thế giới chính là bạn đang “giữ nước” trong thời bình.

Thứ hai, dấn thân và có trách nhiệm với cộng đồng. Đừng vô cảm trước những mảnh đời khó khăn, trước rác thải, trước biến đổi khí hậu. Một chuyến đi Mùa hè xanh, một lần hiến máu, một hành động phân loại rác… đều là sự tiếp nối tinh thần “đâu cần thanh niên có”. Đừng hỏi Tổ quốc đã làm gì cho ta, mà hãy hỏi ta đã làm gì cho Tổ quốc hôm nay.Thứ ba, giữ gìn bản sắc và lòng tự hào dân tộc. Giữa thế giới phẳng, biết cúi đầu trước lịch sử, biết tự hào khi mặc áo dài, biết kể cho bạn bè quốc tế nghe về Việt Nam bằng tri thức và văn hóa, đó cũng là một cách yêu nước.

Rời nhà Mẹ Hợi, tôi mang theo ánh mắt Mẹ nhìn lên bàn thờ. Tôi hiểu: cách tri ân tốt nhất không phải là nước mắt, mà là hành động. Thế hệ trước đã làm tròn sứ mệnh của mình bằng máu. Thế hệ chúng ta phải trả món nợ ấy bằng mồ hôi, trí tuệ và lòng tử tế.

Tháng Tư không chỉ để nhớ, mà còn để nhắc. Nhắc rằng chúng ta nợ Mẹ Hợi, nợ những người đã ngã xuống một cuộc đời phải sống cho đáng sống. Xin được cúi đầu tri ân. Và xin được hứa: Tuổi trẻ hôm nay sẽ không làm hoen ố sự hy sinh của cha anh.