Phạm Hồng Sơn - Bài ca còn mãi của Tiểu đoàn 307
Ông Phạm Hồng Sơn (1922–1967), quê xã Phương Trung, huyện Thanh Oai (Hà Nội), tham gia Vệ quốc đoàn từ năm 1945. Ông từng là Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 307 – đơn vị nổi tiếng của quân đội ta ở chiến trường Nam Bộ. Trong một trận chiến ác liệt năm 1954, ông bị thương rất nặng, liệt hoàn toàn hai chân. Suốt 13 năm nằm trên giường bệnh, ông vẫn không đầu hàng số phận, miệt mài học ngoại ngữ, dịch sách và dành toàn bộ nhuận bút để ủng hộ cách mạng. Tấm gương của ông được Chủ tịch Hồ Chí Minh nhiều l
Tiếng hát "Tiểu đoàn 307" vẫn vang lên mỗi khi những người lính Nam Bộ gặp lại nhau.
Với cựu chiến binh Phạm Hồng Sơn, đó không chỉ là một bài hát.
Đó là ký ức của cả tuổi trẻ.
Năm 1945, chàng thanh niên đang học Luật đã gác lại con đường học tập để khoác lên mình màu áo Vệ quốc đoàn.
Ông tin rằng:
"Đất nước còn chiến tranh thì tuổi trẻ phải đứng lên."
Sau khi tốt nghiệp Trường Quân chính Bắc Sơn, ông được điều vào Nam Bộ chiến đấu.
Không lâu sau, ông được giao chỉ huy Tiểu đoàn 307, đơn vị đã lập nhiều chiến công vang dội trên chiến trường đồng bằng sông Cửu Long.
Người lính trẻ luôn có mặt ở những nơi ác liệt nhất.
Ông thường đi đầu mỗi khi đơn vị xuất kích.
Ông bảo:
"Người chỉ huy phải là người bước trước."
Tháng 7 năm 1954, trong một trận đánh ác liệt tại vùng Long Châu Hà, ông bị trúng đạn rất nặng.
Đồng đội đưa ông ra khỏi trận địa.
Khi tỉnh lại, ông biết mình đã mất hoàn toàn khả năng đi lại.
Hai chân vĩnh viễn không còn cử động.
Các bác sĩ cho biết vết thương quá nặng.
Nhiều người nghĩ cuộc đời người Tiểu đoàn trưởng trẻ tuổi đã khép lại.
Nhưng chính lúc ấy, một cuộc chiến mới bắt đầu.
Cuộc chiến với bệnh tật.
Suốt 13 năm, ông nằm trên giường bệnh.
Những cơn đau hành hạ ngày đêm.
Có lúc cơ thể lở loét vì phải nằm quá lâu.
Nhưng chưa bao giờ ông cho phép mình đầu hàng.
Ông tự học tiếng Nga.
Rồi bắt đầu dịch sách.
Ngày qua ngày, từng trang bản thảo được hoàn thành bằng ý chí phi thường.
Ông tâm sự:
"Nếu không thể cầm súng, tôi sẽ cầm bút để tiếp tục cống hiến."
Những cuốn sách dịch của ông lần lượt được xuất bản.
Điều đặc biệt là gần như toàn bộ tiền nhuận bút, ông đều gửi ủng hộ đồng bào miền Nam, góp quỹ quốc phòng và mua sách tặng thiếu nhi.
Năm 1963, Chủ tịch Hồ Chí Minh đến thăm thương binh tại Bệnh viện 103.
Bác dừng lại rất lâu bên giường bệnh của Phạm Hồng Sơn.
Biết nghị lực phi thường của người thương binh trẻ, Bác ân cần hỏi thăm và trao tặng ông Huy hiệu Bác Hồ.
Đó là niềm vinh dự lớn nhất cuộc đời ông.
Đồng đội kể rằng, trong những ngày cuối đời, dù sức khỏe rất yếu, ông vẫn giữ nụ cười lạc quan.
Và trước khi nhắm mắt, ông khe khẽ cất lên giai điệu quen thuộc:
"Ai đã từng đi qua miền Tây Nam Bộ..."
Đó chính là bài ca Tiểu đoàn 307 – bài hát gắn với những năm tháng chiến đấu oanh liệt của ông và đồng đội.
Ngày 29 tháng 9 năm 1967, người Tiểu đoàn trưởng ra đi.
Nhưng tinh thần "Tàn nhưng không phế" mà ông để lại vẫn tiếp tục truyền cảm hứng cho nhiều thế hệ người Việt Nam.
