Phạm Thị Ngư

Phạm Thị Ngư (1912 – 2002), bà sinh ra ở xã Hàm Hiệp, huyện Hàm Thuận Bắc, tỉnh Bình Thuận, trú tại xã Phong Nẫm, thành phố Phan Thiết. Nổi tiếng với việc hy sinh 8 người con cho cách mạng, và bản thân bà cũng là Anh hùng Lực lượng Vũ trang nhân dân. Bà là người nuôi giấu cán bộ cách mạng, làm cơ sở liên lạc quan trọng và còn là nữ giao liên trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy xuân Mậu Thân 1968.

Những năm đầu kháng chiến chống Pháp, gia đình mẹ là cơ sở nuôi dấu cán bộ cách mạng. Cả hai vợ chồng mẹ đều hăng hái tham gia các đoàn thể cứu quốc của mặt trận Việt Minh. Mẹ còn là Tổ trưởng Tổ phụ nữ chuyên vận động bà con quyên góp tiền bạc, thuốc men, lương thực, thực phẩm ủng hộ bộ đội kháng chiến.

Hầm bí mật nhà mẹ là nơi ẩn náu của các chiến sĩ Đội cảm tử Phan Thiết cũng là đầu mối liên lạc của cán bộ hoạt động giữa vùng du kích và vùng sau lưng địch.

Năm 1952, người con cả là Bùi Văn Thành tròn 18 tuổi, mẹ Ngư bàn với chồng đưa con gia nhập “Bộ đội cụ Hồ”. Tham gia quân đội, anh Thành chiến đấu dũng cảm, lập nhiều chiến công. Năm 1954, anh ra Bắc tập kết.

Dưới chế độ Mỹ – Ngụy, sống cảnh “cá chậu chim lồng”, mẹ Ngư vẫn một lòng tin tưởng vào cách mạng, tin tưởng ngày độc lập, mẹ vững lòng nuôi dạy con cái theo chí hướng của mình

Tháng 5-1961, anh Bùi Văn Thành người con trai lớn của mẹ Ngư trở về quê hương chiến đấu và anh dũng hy sinh trong một trận đánh ác liệt. Nghe tin con hy sinh như sét đánh bên tai, có nỗi đau nào hơn nỗi đau của người mẹ mất con… Nhưng với bản lĩnh kiên cường và lòng căm thù giặc sâu sắc, mẹ Ngư đã nén đau thương, quyết chí đem hết tinh thần nghị lực để làm tốt nhiệm vụ cao cả mà cách mạng đã giao và động viên 6 đứa con còn lại lần lượt lên đường chiến đấu chống Mỹ - Ngụy, cứu nước, cứu quê hương.

Từ năm 1969 trở đi, địch đánh phá vùng ven rất ác liệt. Trước tình hình đó, mẹ Ngư tích cực hoạt động liên tục đi về, chắp nối liên lạc giữa cán bộ bên ngoài và cơ sở nội thị, thức đêm canh gác để cán bộ đào hầm bí mật ngay trong vườn nhà mình làm nơi trú chân hoạt động.

Suốt 7- 8 năm liền, với sự mưu trí, khôn khéo, mẹ Ngư cùng bà con cơ sở chuyển ra vùng căn cứ giải phóng nhiều tấn lương thực, thực phẩm, thuốc men tiếp tế cho cách mạng, góp phần đáng kể vào thắng lợi của sự nghiệp chống Mỹ ở địa phương.

Với thành tích đặc biệt xuất sắc trong chiến đấu và phục vụ chiến đấu, ngày 6/11/1978, mẹ Phạm Thị Ngư đã được Quốc hội và Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam tuyên dương Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân và ngày 11/7/1985 được Hội đồng Nhà nước tặng thưởng huân chương Độc lập hạng Nhất, huân chương Chiến công giải phóng hạng Nhất.

Không chỉ tích cực hoạt động cách mạng ngay tại quê hương mình, mẹ còn cống hiến 8 người con thân yêu của mình cho nền độc lập tự do của Tổ quốc. Ngày 17/12/1994, mẹ Ngư được Nhà nước phong danh hiệu Bà mẹ Việt Nam anh hùng.