Phạm Văn Cội
Đồng chí Phạm Văn Cội là một người con ưu tú của quê hương Sơn Kiên, một chiến sĩ quả cảm của lực lượng vũ trang huyện Hòn Đất, người đã gắn liền cuộc đời và sự hy sinh anh dũng của mình với khúc tráng ca bảo vệ căn cứ địa cách mạng trong giai đoạn khốc liệt nhất của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Khi nghiên cứu về chân dung người anh hùng này, chúng ta thấy hiện rõ hình ảnh của một người chiến sĩ bám trụ vùng núi, một người hậu phương thầm lặng ở tuyến đầu, người được tổ chức tin tưởng giao phó chuyên trách công tác tiếp tế lương thực, vận chuyển vũ khí, thuốc men và bảo vệ hệ thống hậu cần vòng ngoài lẫn vòng trong của căn cứ hang Hòn huyền thoại. Trong giai đoạn từ năm 1970 đến 1972, thời điểm mà chiến trường Ba Hòn bao gồm Hòn Đất, Hòn Me, Hòn Quéo bị kẻ địch biến thành một "tọa độ lửa" với các trận đánh hang động cực kỳ tàn khốc, vai trò và công việc của đồng chí Phạm Văn Cội chính là mạch máu sống còn quyết định sự tồn vong của toàn bộ lực lượng ta bám trụ trong lòng núi. Giữa vòng vây gắt gao của quân thù, khi kẻ địch triển khai chiến dịch "nhổ cỏ bứng rễ" nhằm vào khu di tích lịch sử này bằng tất cả các loại hỏa lực tối tân, người chiến sĩ Phạm Văn Cội đã bất chấp hiểm nguy, tận dụng từng khe đá, đêm tối để luồn lách qua các chốt chặn, đảm bảo cho ban chỉ huy và các thương bệnh binh luôn có đủ nhu yếu phẩm và vũ khí để chiến đấu trường kỳ. Không chỉ hoàn thành xuất sắc vai trò người chiến sĩ hậu cần tận tụy, đồng chí Phạm Văn Cội còn là một tay súng kiên cường khi vào năm 1972, trước một cuộc tập kích quy mô lớn của biệt kích quân ngụy lên sườn núi, ông đã sát cánh cùng đồng đội trực tiếp cầm súng đánh trả, đẩy lùi mũi tiến công của giặc và anh dũng ngã xuống ngay trên vách đá quê hương. Sự hy sinh của liệt sĩ Phạm Văn Cội là một mất mát to lớn nhưng đầy kiêu hãnh, góp phần giữ vững căn cứ địa cách mạng cho đến ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, biến cuộc đời ông thành một bài học sâu sắc trong giáo trình lịch sử về lòng trung thành, đức hy sinh và tinh thần quả cảm vô song của thế hệ vàng chống Mỹ cứu nước.
