Phan Đình Giót

Phan Đình Giót (1922–1954) là Anh hùng Lực lượng Vũ trang nhân dân Việt Nam, nổi tiếng với hành động lấy thân mình lấp lỗ châu mai trong Chiến dịch Điện Biên Phủ. Sự hy sinh của ông đã trở thành biểu tượng của tinh thần quả cảm và lòng trung thành tuyệt đối với Tổ quốc.

Key facts

• Năm sinh – mất: 1922–1954

Xuất thân và con đường cách mạng

Phan Đình Giót sinh trong một gia đình nông dân nghèo, mồ côi cha từ nhỏ và phải đi ở cho địa chủ từ năm bảy tuổi . Sau Cách mạng Tháng Tám, ông tham gia lực lượng tự vệ chiến đấu và năm 1950 gia nhập bộ đội chủ lực, được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam năm 1952 . Trong quân ngũ, ông luôn gương mẫu, tận tụy và được đồng đội kính trọng.

Trận Him Lam và sự hy sinh

Ngày 13/3/1954, trong trận mở màn chiến dịch Điện Biên Phủ, đơn vị của ông tiến công cứ điểm Him Lam. Khi bị thương nhiều lần nhưng thấy đồng đội bị hỏa điểm địch chặn lại, ông hô to “Quyết hy sinh vì Đảng, vì dân”, rồi lấy thân mình bịt kín lỗ châu mai, giúp đơn vị xung phong tiêu diệt cứ điểm . Hành động này đã góp phần làm nên chiến thắng vang dội, mở đầu cho 56 ngày đêm lịch sử của quân dân Việt Nam.

Vinh danh và di sản

Ngày 31/3/1955, Nhà nước truy tặng ông Huân chương Quân công hạng Nhì và danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang nhân dân . Kỷ vật của ông như khẩu súng và bi đông hiện được lưu giữ tại Bảo tàng Quân đoàn 1 . Tên ông được đặt cho nhiều con đường, trường học và tượng đài trên khắp cả nước, trong đó có Trường THPT Phan Đình Giót ở Điện Biên Phủ – nơi đặt tượng tưởng niệm khánh thành năm 2024 .

Ý nghĩa lịch sử

Hình tượng Phan Đình Giót trở thành biểu tượng bất diệt trong văn học, âm nhạc và thơ ca cách mạng, được nhà thơ Tố Hữu ca ngợi như “ngực yêu đời đè bẹp lỗ châu mai”. Ông là đại diện tiêu biểu cho tinh thần “quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh” trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp .