PHAN THỊ RÀNG – “CHỊ SỨ” CỦA HÒN ĐẤT

Phan Thị Ràng, bí danh Tư Phùng, sinh năm 1937, quê ở Lương Phi, Tri Tôn, An Giang. Bà chính là nguyên mẫu để nhà văn Anh Đức xây dựng hình tượng chị Sứ trong tiểu thuyết Hòn Đất – một hình tượng đã đi vào ký ức của nhiều thế hệ người Việt Nam.

Phan Thị Ràng trưởng thành giữa vùng đất miền Tây Nam Bộ giàu truyền thống cách mạng. Khi chiến tranh ngày càng khốc liệt, người con gái trẻ tham gia hoạt động, gắn cuộc đời mình với phong trào đấu tranh tại vùng Hòn Đất.

Hòn Đất cùng Hòn Me, Hòn Quéo là khu vực có vị trí quan trọng, từng trở thành căn cứ cách mạng trong các cuộc kháng chiến. Chính trên vùng đất núi đá bên biển ấy, những trận chiến ác liệt đã diễn ra và Phan Thị Ràng trở thành một trong những người con tiêu biểu của phong trào cách mạng địa phương.

Trong những năm chiến đấu, bà hoạt động với bí danh Tư Phùng. Giữa sự truy lùng của đối phương, người nữ chiến sĩ vẫn kiên trì bám đất, bám cơ sở. Cuối cùng, Phan Thị Ràng rơi vào tay đối phương.

Đứng trước những đòn tra tấn và sự uy hiếp, bà vẫn giữ khí tiết, không chịu khuất phục. Người con gái ấy đã hy sinh khi tuổi đời còn rất trẻ. Báo Quân đội nhân dân gọi Phan Thị Ràng là hiện thân của tinh thần bất khuất, đại diện cho hình ảnh người con gái Nam Bộ gan dạ, giàu lý tưởng cách mạng.

Cuộc đời ngắn ngủi nhưng bi tráng của bà sau này trở thành nguồn cảm hứng để nhà văn Anh Đức xây dựng nhân vật chị Sứ trong Hòn Đất. Văn học đã đưa hình tượng chị Sứ đến hàng triệu độc giả, còn phía sau nhân vật ấy là một con người có thật – Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phan Thị Ràng.

Ngày nay, tại vùng Hòn Đất, phần mộ và khu tưởng niệm Phan Thị Ràng trở thành địa chỉ tri ân. Người nữ chiến sĩ năm nào đã nằm lại với mảnh đất mình chiến đấu bảo vệ. Và có lẽ đó cũng là điều khiến câu chuyện về “chị Sứ” sống lâu đến vậy: bởi đằng sau một nhân vật văn học là tuổi hai mươi có thật, sự hy sinh có thật và một tình yêu quê hương cũng hoàn toàn có thật.