Phan Tư

Phan Tư sinh năm 1931, quê ở xã Thọ Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An. Tháng 6-1951, Phan Tư nhập ngũ vào Trung đội 51, Đại đội 124, Tiểu đoàn 555 thuộc Cục Công binh. Từ khi nhập ngũ đến tháng 5-1954, Phan Tư liên tục tham gia các chiến dịch lớn ở Bắc Bộ. Dù nhận nhiệm vụ gì, ở cương vị nào đồng chí luôn nêu cao tinh thần dũng cảm, vượt qua khó khăn ác liệt để hoàn thành nhiệm vụ một cách tốt nhất.

Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, đơn vị của Phan Tư được lệnh đi phá thác trên sông Nậm Na để mở thêm một đường vận chuyển từ biên giới Việt – Trung về thị xã Lai Châu. Tháng 1-1954, bộ đội hậu cần đã chở hơn 250 bè mảng ở đoạn sông này, nhưng bè vỡ, gạo chìm mất 200 bè vì trên 70km đường sông có tới 163 thác lớn, nhỏ.

Nhiệm vụ phá thác rất mới mẻ, trời rét buốt, hai bờ sông không có dân, sinh hoạt rất khó khăn. Mỗi khi thấy hàng trăm bè mảng chở gạo gặp thác lao xuống bị vỡ, gạo chìm, Phan Tư thấy rất xót xa vì không có gạo nuôi quân.

Ngày 30-3-1954, đợt hai của Chiến dịch bắt đầu. Chỉ trong vòng 7 ngày ta đã chiếm được một loạt cứ điểm trên các Đồi D, E, C, A, siết chặt thêm vòng vây. Địch đổ quân dù xuống tăng viện, pháo kích ngày đêm nã đạn vào các khu vực nghi có quân ta. Cuộc chiến đấu giằng co quyết liệt giữa ta và địch diễn ra trên Đồi C1 và A1.

Sang tháng 4, bắt đầu có những trận mưa to làm cho một số đường tiếp tế bị sụt lở, lầy lội nhiều đoạn. Máy bay địch tăng cường đánh phá vào các đèo dốc trên đường. Trung đội của Phan Tư vừa chống lầy lún vừa phá bom nổ chậm. Mỗi ngày, mỗi trọng điểm, địch ném từ 160 đến 200 quả bom các loại. Có đợt, địch đánh liền 10 ngày, Phan Tư làm nhiệm vụ quan sát bom rơi. Khi máy bay địch quay trở lại ném bom tiếp, Phan Tư đã dũng cảm nằm ngay tại mặt đường quan sát để nắm chắc vị trí bom rơi, đánh dấu cho anh em phá gỡ. Một quả bom nổ chậm nằm giữa mặt đường, không nắm được giờ an toàn, nên không ai dám vượt qua, dân công bị ùn lại. Phan Tư đã dũng cảm đốt đuốc đứng cạnh quả bom, là lộ tiêu cho dân công vượt qua an toàn nhanh chóng...

Trong thông báo khen thưởng của Bộ chỉ huy Chiến dịch có ghi: “Đội công binh mở đường thắng lợi suốt mùa hè không nghỉ, giữ vững giao thông, không có con đường ấy, không có Chiến dịch này”.

Ngày 31-8-1955, đồng chí Phan Tư được Chủ tịch nước tặng Huân chương Quân công hạng Ba và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.