Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc – Người gieo mầm tư tưởng yêu nước trên đất Sen Hồng
Nhắc đến Đồng Tháp – vùng đất Sen Hồng giàu truyền thống yêu nước – không thể không nhắc đến Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc, thân sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Những năm cuối đời, cụ đã chọn mảnh đất Cao Lãnh làm nơi sinh sống, bốc thuốc, dạy học và truyền bá tư tưởng yêu nước cho nhân dân nơi đây.
Trong lịch sử dân tộc Việt Nam cuối thế kỷ XIX – đầu thế kỷ XX, khi đất nước chìm trong ách đô hộ của thực dân Pháp, nhiều sĩ phu yêu nước đã chọn cho mình con đường đấu tranh riêng. Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc là một trong những trí thức tiêu biểu của thời kỳ ấy.
Sinh năm 1862 tại Nghệ An, cụ nổi tiếng thông minh, hiếu học. Năm 1901, ông đỗ Phó bảng dưới triều vua Thành Thái. Tuy làm quan trong triều đình nhà Nguyễn, nhưng cụ luôn giữ khí tiết thanh liêm, thương dân nghèo và cương trực trước cường quyền. Chính vì tính cách thẳng thắn, bênh vực dân nghèo mà ông bị cách chức.
Sau khi rời quan trường, cụ Nguyễn Sinh Sắc đi nhiều nơi ở Nam Bộ, sống gần gũi với nhân dân lao động. Khoảng năm 1923, cụ đến sinh sống tại vùng Cao Lãnh (nay thuộc tỉnh Đồng Tháp). Tại đây, cụ mở lớp dạy học, bốc thuốc chữa bệnh miễn phí cho người nghèo và khơi dậy tinh thần yêu nước trong quần chúng.
Không chỉ là một nhà nho uyên thâm, cụ còn là người có tư tưởng tiến bộ. Cụ luôn đề cao đạo đức, nhân nghĩa và lòng thương dân. Chính môi trường giáo dục và tấm gương đạo đức của cụ đã góp phần hình thành nhân cách và tư tưởng yêu nước của người con trai Nguyễn Sinh Cung – sau này là Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Ngày 27/10/1929, cụ Nguyễn Sinh Sắc qua đời tại Cao Lãnh. Nhân dân địa phương vô cùng thương tiếc và lập mộ an táng cụ. Hiện nay, Khu Di tích Mộ cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc tại thành phố Cao Lãnh đã trở thành một địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống yêu nước cho thế hệ trẻ.
Cuộc đời của cụ Nguyễn Sinh Sắc là tấm gương sáng về lòng yêu nước, tinh thần thương dân và khí tiết của một nhà nho chân chính. Việc cụ chọn Đồng Tháp làm nơi dừng chân cuối đời càng làm cho vùng đất này thêm tự hào về truyền thống lịch sử của mình.
Tượng Cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc trong khuôn viên Di tích quốc gia Nguyễn Sinh Sắc tọa lạc tại TP Cao Lãnh, Đồng Tháp
Nguồn tham khảo:
Khu Di tích Mộ cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc, thành phố Cao Lãnh, tỉnh Đồng Tháp.
Tư liệu lịch sử địa phương Đồng Tháp.
