Quyết định đổi cách đánh ở Điện Biên Phủ và những đêm không ngủ của cơ quan tham mưu

Thời gian: Tháng 1 năm 1954
Địa điểm: Sở Chỉ huy Mường Phăng, Điện Biên

Đầu tháng 1 năm 1954, mọi công tác chuẩn bị cho Chiến dịch Điện Biên Phủ gần như đã hoàn tất. Theo kế hoạch ban đầu, quân ta sẽ thực hiện phương châm "đánh nhanh, thắng nhanh". Pháo binh đã được kéo vào trận địa, các đơn vị bộ binh áp sát mục tiêu, thời gian nổ súng đã được xác định.

Trong bối cảnh ấy, cơ quan tham mưu do Hoàng Văn Thái, Tham mưu trưởng Chiến dịch, phụ trách liên tục tổng hợp báo cáo từ các hướng. Qua quá trình kiểm tra thực địa và phân tích tình hình, nhiều yếu tố mới được phát hiện: hệ thống phòng ngự của quân Pháp kiên cố hơn dự kiến, khả năng bảo đảm hậu cần và hiệp đồng hỏa lực của ta còn nhiều khó khăn.

Sau khi Đại tướng Võ Nguyên Giáp quyết định chuyển sang phương châm "đánh chắc, tiến chắc", một khối lượng công việc khổng lồ đặt lên vai cơ quan tham mưu. Toàn bộ kế hoạch tác chiến phải làm lại gần như từ đầu.

Theo hồi ký của nhiều cán bộ tham mưu, trong nhiều đêm liên tiếp, ánh đèn ở Sở Chỉ huy vẫn sáng. Hoàng Văn Thái cùng các cán bộ rà soát từng tuyến vận chuyển, từng vị trí pháo binh, từng hướng tiến công và từng phương án hiệp đồng. Hàng nghìn mệnh lệnh mới được truyền xuống các đơn vị để tổ chức kéo pháo ra, bố trí lại trận địa và xây dựng hệ thống chiến hào.

Việc thay đổi phương án vào sát thời điểm nổ súng là quyết định vô cùng khó khăn. Tuy nhiên, cơ quan tham mưu đã tổ chức thực hiện chặt chẽ, bảo đảm các đơn vị rút lui an toàn, giữ được bí mật và nhanh chóng chuẩn bị cho cách đánh mới.

Khi chiến dịch bắt đầu ngày 13/3/1954, hệ thống chiến hào, công sự và kế hoạch tiến công từng bước đã phát huy hiệu quả. Sau 56 ngày đêm chiến đấu, quân ta giành thắng lợi hoàn toàn.

Nhiều nhà nghiên cứu quân sự đánh giá rằng thành công của quyết định lịch sử ấy không chỉ nằm ở tầm nhìn của Bộ Chỉ huy, mà còn ở năng lực tổ chức, điều hành của cơ quan tham mưu do Hoàng Văn Thái phụ trách. Chính sự bình tĩnh, chính xác và khoa học trong điều hành đã giúp biến một quyết định chiến lược thành hiện thực trên chiến trường.