SÓNG BẠCH ĐẰNG MỞ LỐI NON SÔNG

Năm 938, trên dòng Bạch Đằng, một trận thủy chiến đã trở thành dấu mốc đặc biệt của lịch sử dân tộc. Những hàng cọc gỗ được giấu dưới lòng sông, con nước thủy triều lên xuống và tài thao lược của người chỉ huy đã góp phần đánh bại quân Nam Hán. Người đứng sau chiến thắng ấy là Ngô Quyền.

Ngô Quyền sinh năm 898, quê ở Đường Lâm. Ông trưởng thành trong thời kỳ người Việt từng bước đấu tranh để giành quyền tự chủ sau nhiều thế kỷ chịu sự cai trị của các triều đại phương Bắc.

Ông trở thành một tướng tài dưới quyền Dương Đình Nghệ, người đã giành lại quyền tự chủ vào năm 931. Ngô Quyền được Dương Đình Nghệ tin tưởng, giao cai quản vùng Ái Châu và trở thành con rể của ông.

Năm 937, biến cố xảy ra khi Dương Đình Nghệ bị Kiều Công Tiễn sát hại để đoạt quyền. Trước nguy cơ bị Ngô Quyền tiến đánh, Kiều Công Tiễn cầu cứu nhà Nam Hán.

Vua Nam Hán nhân cơ hội ấy đưa quân sang xâm lược.

Đứng trước một đội quân tiến vào bằng đường thủy, Ngô Quyền không lựa chọn bị động phòng thủ. Ông nhìn thấy một lợi thế đặc biệt của vùng sông nước Bạch Đằng: thủy triều.

Một trận địa cọc được bố trí dưới lòng sông. Những cọc gỗ lớn được vạt nhọn, cắm ở những vị trí hiểm yếu và ẩn mình khi nước triều dâng cao.

Kế hoạch của Ngô Quyền là nhử chiến thuyền Nam Hán tiến sâu vào trận địa khi nước lên.

Cuối năm 938, đoàn chiến thuyền Nam Hán do Hoằng Tháo chỉ huy tiến vào sông Bạch Đằng. Quân của Ngô Quyền dùng thuyền nhẹ ra giao chiến rồi giả vờ rút lui, kéo đối phương tiến sâu vào khu vực đã bố trí cọc.

Khi thủy triều rút, trận địa dưới lòng sông dần hiện ra.

Những chiến thuyền lớn của quân Nam Hán mắc vào cọc, đội hình rối loạn. Ngô Quyền lập tức cho quân phản công.

Trận chiến kết thúc với thất bại nặng nề của quân Nam Hán. Hoằng Tháo tử trận. Ý đồ xâm lược bị đập tan.

Nhưng ý nghĩa của Bạch Đằng năm 938 không chỉ nằm ở một chiến thắng quân sự.

Sau chiến thắng, năm 939, Ngô Quyền xưng vương, đóng đô ở Cổ Loa. Sự kiện này đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong lịch sử Việt Nam, mở ra thời kỳ độc lập, tự chủ lâu dài sau thời kỳ Bắc thuộc.

Từ đó, dòng Bạch Đằng không còn chỉ là một dòng sông.

Nơi ấy trở thành chứng nhân của một thời khắc mà trí tuệ quân sự, sự am hiểu địa hình và quyết tâm giành quyền tự chủ đã hội tụ để làm nên chiến thắng.

Hơn một nghìn năm đã trôi qua, những chiến thuyền năm xưa không còn trên mặt nước, nhưng Bạch Đằng vẫn được nhắc đến trong lịch sử dân tộc. Và cùng với dòng sông ấy là tên tuổi Ngô Quyền – người đã góp phần đặt nền móng cho một kỷ nguyên độc lập mới.

Từ những hàng cọc chìm dưới lòng sông đến chiến thắng vang dội năm 938, Ngô Quyền đã viết nên một trang sử đặc biệt trên sóng Bạch Đằng. Một trận đánh kết thúc, nhưng từ chính dòng sông ấy, một thời kỳ độc lập, tự chủ của dân tộc được mở ra.