Sống như Anh (4)

Cuốn hồi ký "Sống như Anh" của nhà báo Trần Đình Vân là một thước phim quay chậm đầy xúc động và bi tráng về cuộc đời, tình yêu và sự hy sinh lẫm liệt của Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Trỗi, được tái hiện trọn vẹn qua dòng hồi ức của người vợ hiền Phan Thị Quyên. Tác phẩm dẫn dắt người đọc đi từ những ngày tháng hò hẹn mộc mạc, một đám cưới giản dị mang theo bao ước mơ về một mái ấm êm đềm giữa lòng Sài Gòn, cho đến sự thật chấn động khi chị Quyên nhận ra người chồng hiền lành của mình thực chất là một chiến sĩ biệt động quả cảm đang mang trọng trách gài mìn ám sát Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert McNamara tại cầu Công Lý vào tháng 5 năm 1964. Khi nhiệm vụ không thành và anh Trỗi rơi vào tay địch, cuốn sách đã khắc họa vô cùng sắc nét khí tiết kiên trung, bất khuất của người chiến sĩ cộng sản trước những đòn roi tra tấn tàn bạo cùng những thủ đoạn dụ dỗ, mua chuộc đê hèn của kẻ thù; anh thà chịu chết chứ quyết không khai báo nửa lời để bảo vệ đồng chí, đồng đội. Song song với bản anh hùng ca ấy là quá trình chuyển biến nhận thức sâu sắc của bản thân chị Quyên, từ một cô gái chỉ biết vun vén cho hạnh phúc cá nhân đã dần được tình yêu đất nước và lý tưởng cao đẹp của chồng cảm hóa, thấu hiểu con đường anh đi và sau này tiếp bước anh tham gia cách mạng. Đỉnh điểm cao trào và đau thương nhất của tác phẩm chính là chín phút cuối cùng vô cùng hiên ngang của Nguyễn Văn Trỗi tại pháp trường Chí Hòa, khi anh giật phăng chiếc băng đen bịt mắt để được nhìn ngắm quê hương Tổ quốc lần cuối và dõng dạc hô vang "Hãy nhớ lấy lời tôi!", "Hồ Chí Minh muôn năm!", biến sự hy sinh vinh quang của mình thành một ngọn lửa bất diệt rực cháy, truyền ngọn lửa căm thù giặc và khát vọng độc lập cho triệu triệu người con đất Việt trong suốt những năm tháng khói lửa chiến tranh.